	ODTÜ Yol Haritası


ODTÜ Yol Haritası: AR-GE Ağırlıklı Bir Yaklaşım

Aralık 2001

ODTÜ Yol Haritası:

AR-GE Ağırlıklı Bir Yaklaşım

Proje, ODTÜ Rektörlüğü tarafından desteklenmiş, ve Teknoloji Politikaları Araştırma Merkezi tarafından yürütülmüştür.

Proje Ekibi:

Metin Durgut

Nesim Erkip

Metin Ger (Proje Yöneticisi)

Oya Yerin Güneri

Rektörlük Adına Projeyi İzleyen ve Destekleyen:

Fatoş Yarman Vural (ODTÜ Araştırmalar Koordinatörü)

Aralık 2001

V1.0

ÖNSÖZ

ODTÜ Yol Haritası: AR-GE Ağırlıklı Bir Yaklaşım projesi Aralık 2000’de başlamış ve planlanandan birkaç ay geç sona ermiştir. Çeşitli sıkıntılar nedeni ile aksayan bu proje sona ermekle birlikte, bu konuda yapılacak çalışmaların devam etmesi uygun olacaktır.

Çalışmada katılımlı teknikler kullanılarak bazı sorulara yanıt aranmaya çalışılmıştır. Katılımlı tekniklerin sayıların binlerle ölçüldüğü paydaşların varolduğu ortamlarda uygulanmasının zor olduğu bilinmekle birlikte bilgi formları ve yüzyüze görüşmeler ile bu zorluk aşılmaya çalışılmıştır.

Araştırma, Teknoloji Politikaları Merkezi’nin (TEKPOL) sorumluluğunda yürütülmüş olup, proje ekibine ek olarak proje kapsamında tanımlanan dönemlerde Rektörlük tarafından oluşturulan Genişletilmiş Yönetim Kurulu (GYK) tarafından yönlendirilmiştir.

Bu projenin oluşmasında ve sona erdirilmesinde birçok kişi katkıda bulunmuştur. Öncelikle ODTÜ Araştırmalar Koordinatörlüğü Ofisi projenin değişik aşamalarında hem teknik, hem de lojistik destek sağlamıştır. Bu nedenle başta ofisin koordinatörü Prof. Dr. Fatoş Yarman Vural ve Enformasyon Müdürü Dr. Aydın Tiryaki olmak üzere, bu ofiste çalışan akademik ve idari tüm kişilere teşekkür ederiz.

Projenin ilk aşamalarında yüzyüze görüşmelere yönelik olarak önemli katkılarda bulunan Hasan Şimşek’e teşekkür ederiz. Genişletilmiş Proje Yönetim Kurulu (GYK) projenin ön aşamalarında kilit kararlar alıp, projenin amaçlarına uygun olarak yönlemesini sağlamışlardır. GYK’da Rektör Yardımcısı Prof.Dr. Ahmet Acar, TEKPOL Yönetim Kurulu Başkanı Prof.Dr.Yakup Kepenek, TEKPOL Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Prof.Dr. Bülent Ertan, Doç.Dr. Çiğdem Erbuğ, Doç.Dr. Emel Aközer ile aynı zamanda tüm proje süresi boyunca projenin gelişmesini, ve gerekli lojistik dahil tüm desteğin sağlanması sağlayan, kısaca projenin Rektörlükteki izdüşümünü yöneten Rektör Danışmanı Prof.Dr. Fatoş Yarman Vural yer almışlardır.

Projede çok sayıda araştırma görevlisi, projenin farklı aşamalarında destek olmuşlardır. Aşağıda bu katkıları gerçekleştirenler yer almaktadır. Araştırma görevlisi arkadaşların bağlı bulundukları bölümlerin yönetimlerine ve tez danışmanlarına gösterdiği hoşgörü için ayrıca teşekkür etmek isteriz.

Ön bilgi formlarından elde edilen bulguları değerlendiren araştırma görevlileri, Ayşegül Askan (İnşaat Mühendisliği), Gaye (Yücel) Çakal (Kimya Mühendisliği), Umut Çorbacıoğlu (Endüstri Mühendisliği), Beril Dilsizoğlu (Metalurji Mühendisliği), Güvenc Görgülü, (Biyokimya), Serdar İnce (Elektrik ve Elektronik Mühendisliği), Meltem Korkmazel (Makina Mühendisliği), Miyase Yeşim Köksal (Ekonomi), Burçak Otlu (Bilgisayar Mühendisliği), Ayşe Seyhan (Fizik), Rahşan Siviş (Eğitim Bilimleri), Zeynep Turan (Mimarlık), Elif Ünsal (Kimya) ve Kasırga Yıldırak (Ekonomi), hem projenin katılımcı olması yönünde yaptıkları değerlendirmeler, hem de kendi işleri yanında ayırdıkları değerli çalışma zamanları için teşekkür ederiz.

Yüzyüze görüşmeleri ve bu görüşmelerin analizlerini yapan araştırma görevlilerine de katkıları için teşekkür ederiz. Bu araştırma görevlilerinin şunlardır: Ayşegül Askan (İnşaat Mühendisliği), Acar Berkman (Metalurji Mühendisliği), Umut Çorbacıoğlu (Endüstri Mühendisliği), Güvenç Görgülü, (Biyokimya), Serdar İnce (Elektrik ve Elektronik Mühendisliği), Ezgi Özeke Kocabaş (Eğitim Bilimleri), Meltem Korkmazel (Makina Mühendisliği), Miyase Yeşim Köksal (Ekonomi), Nagihan Oğuz (Eğitim Bilimleri), Ramazan Oya (Kimya Mühendisliği), Rahşan Siviş (Eğitim Bilimleri), Nedim Toker (Eğitim Bilimleri), Zeynep Turan (Mimarlık), Ayşe Uruk (Eğitim Bilimleri) ve Elif Ünsal (Kimya). Kendilerine bu projeye yaptıkları katkılar ve verdikleri değerli zamanları için teşekkür ederiz.

Tüm üniversiteye dağıtılan bilgi formlarından elde edilen verilerin sağlıklı olarak analiz öncesi toparlanması ve ayıklanması ile ilgili olarak bizlere destek olan araştırma görevlileri Umut Çorbacıoğlu (Endüstri Mühendisliği), Selami Merdin (İnşaat Mühendisliği) ve Burak Yılmaz (İnşaat Mühendisliği) özellikle teşekkür ederiz. Yaz aylarında yapılan bu çalışmanın elde edilen bulguların analizinin yapılabilmesi için gerekli olması, bu desteğin onemini vurgulamaktadır.

Proje raporunun yazımı sırasında okuyup görüşlerini dile getiren Umut Çorbacıoğlu’na (Endüstri Mühendisliği) ayrıca teşekkür ederiz.

Son olarak, bu projenin değişik kademelerinde yer almış ve projeye yönelik istenen bilgileri (verileri) sağlamış, yani projeye katılmış tüm üniversite personeline teşekkür etmek istiyoruz. Yöntemin katılımı sağlamakla uygulanabileceği bu projede onların katkıları olmadan bu sonuçlar elde edilmezdi.

Bu projedeki bulguların, ODTÜ’nün geleceğine yönelik yapacağı planlarda bir veri olarak kullanılmasını dileriz.

Metin Durgut

Nesim Erkip

Metin Ger (Proje Yöneticisi)

Oya Yerin Güneri

İÇİNDEKİLER

ODTÜ Yol Haritası: Ar-Ge Ağırlıklı Bir Yaklaşım Projesi 11

PROJENİN KURGUSU. 13

İŞLERİN TANIMI 13

I – Tüm öğretim elemanların katılımını hedefleyen bilgi formu ile ilgili işler 15

II – Üniversitemizdeki merkez, laboratuvar ve atelyeler ile ilgili işler 15

III – Çıkan sonuçların irdelenmesi ile ilgili işler. 15

BİLGİ FORMUNDA YERALAN ALTBAŞLIKLAR VE UNSURLAR. 16

AR-GE UNSURLARI 16

SORUN/UĞRAŞ ALANLARI UNSURLARI 18

2- GİRİŞ.. 24

3- ÇALIŞMANIN AMAÇLARI, KULLANILAN YAKLAŞIM VE AŞAMALARIN TANIMI 26

3.1 Çalışmanın Amacı ve Beklenen Sonuçlar.. 26

3.2 Çalışmada Kullanılan Kavramsal Model ve Yöntemler.. 27

3.3 Çalışmanın Aşamaları 29

ÖN HAZIRLIK ÇALIŞMALARI – İŞ NO 1-4. 29

BİLGİ FORMU ALTYAPISININ BELİRLENMESİ – İŞ NO 5-6. 29

DURUM BELİRLEME – İŞ NO 7-10. 30

VERİ İŞLEME – İŞ NO 11. 30

BULGULARIN DEĞERLENDİRİLMESİ - İŞ NO 12. 31

SONUÇ – İŞ NO 13. 31

3.4 Gerçekleştirilen İşlerin Özeti 31

I – Tüm öğretim elemanların katılımını hedefleyen bilgi formu ile ilgili işler 31

II – Üniversite içindeki merkez, laboratuvar ve atelyeler ile ilgili işler 31

III – Çıkan sonuçların irdelenmesi ile ilgili işler 32

4. HAZIRLIK AŞAMASINDA GERÇEKLEŞTİRİLEN İŞLER VE ELDE EDİLEN SONUÇLAR 33

4.1 4 No’lu İş Kalemi İş Akış Çizelgesi (GYK Toplantısı Gündemi) 33

4.2 Bilgi Formunun Ortaya Çıkarılması 34

4.2.1 Ar-Ge⁺Altbaşlıkları - GYK. 34

4.2.2. Sorun/UğraşAltbaşlıkları – GYK. 35

4.2.3 Ön Bilgi Formunun Değerlendirilmesi ve Sonuçlar 36

4.2.4 Bilgi Formunun Son Haline Getirilmesi 36

4.3 Yüzyüze Görüşmelerin İçeriğinin Saptanması 37

4.3 Üniversite Dışı Paydaşların Saptanması ve İlişkinin Kurulması 38

4.4 Diğer Sonuçlar.. 39

5. BULGULAR.. 40

5.1 Bilgi Formundan Elde Edilen Bulgular.. 40

5.1.1 Altbaşlıkların İncelenmesi 41

5.1.1.1 Altbaşlıklar – Genel 41

5.1.1.2 Altbaşlıklar – Ünvanlara Göre. 42

5.1.1.3 Altbaşlıklar – Fakültelere Göre. 42

5.1.2 Altbaşlıkları Oluşturan Unsurlar 43

5.1.2.1 Ar-Ge+ Altbaşlıklarını Oluşturan Unsurlar 43

5.1.2.2 Sorun/Uğraş Alanları Altbaşlıklarını Oluşturan Unsurlar 46

5.1.3 Tüm Unsurların Değerlendirilmesi 48

5.1.3.1 Tüm Unsurların Değerlendirilmesi - Genel 49

5.1.3.2 Tüm Unsurların Değerlendirilmesi - Ünvanlara Göre. 49

5.1.3.3 Tüm Unsurların Değerlendirilmesi - Fakültelere Göre. 51

5.1.3.4 Tüm Unsurların Değerlendirilmesi – Son Durum.. 52

5.2 Yüzyüze Görüşmelerden Elde Edilen Bulgular.. 53

5.2.1 Merkezler, Laboratuvarlar ve Atölyeler 53

5.2.2 Kütüphane. 55

5.2.3 Bilgi İşlem Merkezi 55

6. SONUÇLAR.. 57

6.1 Elde Edilen Bulguların Yorumlanması 57

6.2 Öneriler.. 63

EKLER.. 65

EK-1- İŞLERİN TANIMI 66

EK-2 - AR-GE UNSURLAR –GYK TARAFINDAN İLK TOPLANTIDA BELİRLENEN.. 68

EK-3 SORUN/UĞRAŞ UNSURLAR – GYK TARAFINDAN İLK TOPLANTIDA BELİRLENEN 69

EK-4 AKADEMİK PERSONEL ÖN BİLGİ FORMU.. 70

EK-5 ÖN BİLGİ FORMLARINA VERİLEN YANITLAR, YAPILAN GRUPLAMA VE FREKANS BİLGİLERİ 75

EK-6 TÜM AKADEMİK PERSONELE DAĞITILAN BİLGİ FORMU.. 94

EK-7: YÜZYÜZE GÖRÜŞMELERİN TASARIMI VE GÖRÜŞME YAPILACAK KİŞİLERİN LİSTESİ 105

Merkez, Laboratuvar ve Atölyeler İle Yapılacak Görüşmelerin İçeriği 105

Kütüphane İle Yapılacak Görüşmelerin İçeriği 106

Bilgi İşlem Merkezi İle Yapılacak Görüşmelerin İçeriği 108

Yüzyüze Görüşme Yapılması Planlanan Merkez, Laboratuvar ve Atölyeler ile Görüşme Yapılacak Kişilerin Listesi Kişilerin Listesi 110

EK-8 PAYDAŞLARA GÖNDERİLMEK ÜZERE HAZIRLANAN ÖRNEK MEKTUPLAR.. 111

I - Üniversitelerin ODTÜ’de yapılan Ar-Ge’ye faaliyetlerine yönelik beklentilerini almayı amaçlayan sorular ve kapak yazısı 111

II – YÖK’e gönderilmesi planlanan yazı 112

III – Yurt dışındaki Üniversitelerin ODTÜ’de yapılan Ar-Ge’ye faaliyetlerine yönelik beklentilerini almayı amaçlayan sorular ve kapak yazısı 112

IV- Endüstri kuruluşlarının Ar-Ge’ye yönelik beklentilerini almayı amaçlayan sorular ve kapak yazısı 113

EK-9 BİLGİ FORMU YANITLARININ GRAFİKSEL OLARAK GÖSTERİLMESİ 116

AR-GE TANIMLARI ALTBAŞLIKLARI GENEL SIRALAMASI 116

AR-GE TANIMLARI ALTBAŞLIKLARININ ÜNVANLARA GÖRE SIRALANMASI 116

AR-GE TANIMLARI ALTBAŞLIKLARININ FAKÜLTELERE GÖRE SIRALANMASI 116

AR-GE 1. ALTBAŞLIK, A1, (A1: AR-GE FAALİYETLERİNİN AMACI) UNSURLARIN SIRALAMASI 117

AR-GE 2. ALTBAŞLIK, A2, (A2: AR-GE FAALİYETLERİNDE ROL ALAN TARAFLAR) UNSURLARIN SIRALAMASI 117

AR-GE 3. ALTBAŞLIK, A3, (A3:AR-GE KAPSAMINDA YER ALABİLECEK ETKİNLİKLER) UNSURLARIN SIRALAMASI 118

AR-GE 4. ALTBAŞLIK, A4, (A4:AR-GE FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ İÇİN ODTÜ İÇİNDE GEREKLİ OLAN KURUMLAR VE DÜZENLEMELER) UNSURLARIN SIRALAMASI 118

AR-GE 5. ALTBAŞLIK, A5, (A5:AR-GE FAALİYETLERİ İÇİN GEREKLİ OLAN İLİŞKİ AĞLARI) UNSURLARIN SIRALAMASI 119

AR-GE 6. ALTBAŞLIK, A6, (A6:AR-GE'NİN ALTYAPI UNSURLARI) UNSURLARIN SIRALAMASI 119

AR-GE 7. ALTBAŞLIK, A7, (A7:AR-GE'NİN ÇIKTILARI) UNSURLARIN SIRALAMASI 120

AR-GE ‘Yİ TANIMLAYAN UNSURLARIN GENEL SIRALAMASI 121

AR-GE’Yİ TANIMLAYAN UNSURLARIN UNVANLARA GÖRE SIRALANMASI 122

AR-GE’Yİ TANIMLAYAN UNSURLARIN FAKÜLTELERE GÖRE SIRALANMASI 125

SORUN TANIMLARI ALTBAŞLIKLARI - GENEL SIRALAMASI 129

SORUN TANIMLARI ALTBAŞLIKLARININ ÜNVANLARA GÖRE SIRALANMASI 129

SORUN TANIMLARI ALTBAŞLIKLARININ FAKÜLTELERE GÖRE SIRALANMASI 129

SORUNLAR 1. ALTBAŞLIK, S1, (S1:ÜNİVERSİTE UĞRAŞ ALANLARI ÇERÇEVESİNDEKİ ETKİNLİKLERDE YAŞANAN SORUNLAR) UNSURLARIN SIRALAMASI 130

SORUNLAR 2. ALTBAŞLIK, S2, (S2:ODTÜ İÇİ İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR) UNSURLARIN SIRALAMASI 130

SORUNLAR 3. ALTBAŞLIK, S3, (S3:YASA, YÖNETMELİK VE ÖRGÜTLENME KONULARINDA YAŞANAN SORUNLAR) UNSURLARIN SIRALAMASI 131

SORUNLAR 4. ALTBAŞLIK, S4, (S4:ULUSAL VE ULUSLARARASI KURUM VE KURULUŞLARLA OLAN İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR) UNSURLARIN SIRALAMASI 131

SORUNLAR 5. ALTBAŞLIK, S5, (S5:FİZİKİ VE BEŞERİ KAYNAKLAR ALANLARINDA YAŞANAN SORUNLAR) UNSURLARIN SIRALAMASI 132

SORUNLAR 6. ALTBAŞLIK, S6, (S6:FİNANSMAN ALANINDA YAŞANAN SORUNLAR) UNSURLARIN SIRALAMASI 132

SORUNLAR 7. ALTBAŞLIK, S7, (S7:ETİK SORUNLAR) UNSURLARIN SIRALAMASI 133

SORUNLAR’I TANIMLAYAN UNSURLARIN GENEL SIRALAMASI 134

SORUNLARI TANIMLAYAN UNSURLARIN UNVANLARA GÖRE SIRALANMASI 135

SORUNLARI TANIMLAYAN UNSURLARIN FAKÜLTELERE GÖRE SIRALANMASI 138

EK 11: YÜZYÜZE YAPILAN MÜLAKATLARIN BULGULARI – KÜTÜPHANE.. 150

EK 12: YÜZYÜZE YAPILAN MÜLAKATLARIN BULGULARI – BİLGİ İŞLEM MERKEZİ 152

KISALTMALAR

A#	AR-GE+ ALTBAŞLIKLAR (Tablo YÖ2)
A1	AR-GE FAALİYETLERİNİN AMACI
A1.1	ÜRETİM(BİLGİ)
A1.2	GELİŞME (BECERİ)
A1.3	İŞBİRLİKLERİ
A1.4	TOPLUMSAL FAYDA
A1.5	BİREYSEL FAYDA
A2	AR-GE FAALİYETLERİNDE ROL ALAN TARAFLAR
A2.1	ARAŞTIRMAYI YÜRÜTEN KURUMLAR
A2.2	ARAŞTIRMAYI YAPANLAR
A2.3	FİNANSÖRLER
A2.4	İHTİYAÇ SAHİPLERİ
A2.5	DÜZENLEYİCİ DEVLET
A2.6	TOPLUM
A2.7	DESTEK KURUMLARI
A3	AR-GE KAPSAMINDA YER ALABİLECEK ETKİNLİKLER
A3.1	UYGULAMALI VE TEMEL ARAŞTIRMALAR ALANINDA FAALİYETLER
A3.2	ENDÜSTRİYEL DANIŞMANLIK HİZMETİ
A3.3	ELDE EDİLEN BİLGİYİ YAYMAK
A3.4	AR-GE KAPSAMINDA YER ALABİLECEK ETKİNLİKLERİN YÖNETİMİ
A4	AR-GE FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ İÇİN ODTÜ İÇİNDE GEREKLİ OLAN KURUMLAR VE DÜZENLEMELER
A4.1	ARAŞTIRMA MEKAN VE KURUMLARI
A4.2	ARAŞTIRMAYI YÖNLENDİREN YAPILANMALAR
A4.3	ARAŞTIRMAYI DENETLEYEN YAPILANMALAR
A4.4	ARAŞTIRMAYI MADDİ OLARAK DESTEKLEYEN YAPILANMALAR
A4.5	ARAŞTIRMAYA KAYNAK YARATMAYA İLİŞKİN DÜZENLEMELER
A5	AR-GE FAALİYETLERİ İÇİN GEREKLİ OLAN İLİŞKİ AĞLARI
A5.1	ULUSAL DESTEK KURULUŞLARIYLA ETKİN BAĞLANTI
A5.2	ÜNİVERSİTE İÇİ, ULUSAL ÜNİVERSİTELERLE VE ARAŞTIRMA MERKEZLERİYLE İLİŞKİLER
A5.3	ULUSAL KAMU VE SİVİL TOPLUM KURULUŞLARIYLA İLİŞKİLER
A5.4	YURTİÇİ ÖZEL SEKTÖRLE İLİŞKİLER
A5.5	ULUSLARARASI KURUMLARLA İLİŞKİLER
A5.6	YURTDIŞINDAKI ÜNİVERSİTELER VE ARAŞTIRMA MERKEZLERİYLE İLİŞKİLER
A5.7	ULUSLARARASİ SİVİL TOPLUM KURULUŞLARIYLA İLİŞKİLER
A5.8	YURTDIŞI ÖZEL SEKTÖRLE İLİŞKİLER
A5.9	BİLGİ AĞLARI (ORTAK ERİŞİM AĞLARI)
A6	AR-GE'NİN ALTYAPI UNSURLARI
A6.1	ARAŞTIRMACI İNSAN KAYNAĞI
A6.2	FİZİKSEL ALTYAPI
A6.3	MALİ KAYNAK
A6.4	TEKNİK DESTEK HİZMETLERİ (+ TEKNİSYENLER)
A6.5	BİLGİ DESTEK HİZMETLERİ
A6.6	ORGANİZASYON VE YÖNETİM
A7	AR-GE'NİN ÇIKTILARI
A7.1	YENİ BİLGİ VE BECERİ (BİLİMSEL VE TEKNOLOJİK)
A7.2	YENİ VE/VEYA GELİŞTİRİLMİŞ ÜRÜN, SÜREÇ, SİSTEM, TASARIM
A7.3	TOPLUMSAL YARAR
A7.4	EĞİTİM KALİTESİ
A7.5	SAYGINLIK
A7.6	ARAŞTIRMA YETENEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ (+ARAŞTIRMACILAR)
A7.7	FİKRİ MÜLKİYET (PATENT)
AFP	Araştırma fonu projesi
AHP	Analitik Hiyerarşi Süreci
BF	Beyin Fırtınası
BİDB	Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı
DPT	Devlet Planlama Teşkilatı
EABD	Enstitü Ana Bilim Dalı
GYK	Genişletilmiş Yönetim Kurulu
İŞ##	İŞLER (Tablo YÖ1)
İŞ1	ÇALIŞMAYI YÜRÜTECEK EKİBİN OLUŞTURULMASI (Tablo YÖ1)
İŞ10	"TALEP" DURUM TESPİTİ-4 (Tablo YÖ1)
İŞ11	VERİ İŞLEME VE BULGULARIN DEĞERLENDİRİLMESİ (Tablo YÖ1)
İŞ12	BULGULARIN DEĞERLENDİRİLMESİ (Tablo YÖ1)
İŞ13	DOKÜMANTASYON (Tablo YÖ1)
İŞ2	ÇALIŞMAYI YÜRÜTECEK EKİBİN OLUŞTURULMASI (Tablo YÖ1)
İŞ3	ÇALIŞMA YAPISININ BELİRLENMESİ (Tablo YÖ1)
İŞ4	KATILIMCILARIN BELİRLENMESİ (Tablo YÖ1)
İŞ5	BILGI FORMU ALTYAPISININ BELİRLENMESİ – ÖN BİLGİ FORMUNUN HAZIRLANMASI (Tablo YÖ1)
İŞ6	BİLGİ FORMU VE SORGULAMA METİNLERİNİN HAZIRLANMASI; SORGULAMACILARIN EĞİTİMİ (Tablo YÖ1)
İŞ7	"ARZ" DURUM TESPİTİ-1 (Tablo YÖ1)
İŞ8	"ARZ" DURUM TESPİTİ-2 (Tablo YÖ1)
İŞ9	"ARZ" DURUM TESPİTİ-3 (Tablo YÖ1)
S#	SORUN/UĞRAŞ ALANLARI ALTBAŞLIKLARI (Tablo YÖ2)
S1	ÜNİVERSİTE UĞRAŞ ALANLARI ÇERÇEVESİNDEKİ ETKİNLİKLERDE YAŞANAN SORUNLAR
S1.1	İNSAN KAYNAKLARI
S1.2	ALT YAPI
S1.3	MALİ DESTEK
S1.4	ÜCRET
S1.5	İLETİŞİM
S1.6	KAYNAK YÖNETİMİNDE VERİMSİZLİK
S1.7	ARAŞTIRMA-ARAŞTIRMA DIŞI YÜK DENGESİZLİĞİ
S1.8	BAŞARININ ÖLÇÜLEMEMESİ
S2	ODTÜ İÇİ İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR
S2.1	İLETİŞİM
S2.2	YÖNETSEL SORUNLAR
S2.3	İDARİ SORUNLAR
S2.4	KİŞİSEL SORUNLAR
S3	YASA, YÖNETMELİK VE ÖRGÜTLENME KONULARINDA YAŞANAN SORUNLAR
S3.1	GENEL OLARAK ÖZLÜK HAKLARIYLA İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT
S3.2	GENEL OLARAK MALİ İŞLERLE İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT
S3.3	GENEL OLARAK DİĞER İDARİ İŞLERLE İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT
S3.4	UYGULAMA
S3.5	İŞBİRLİĞİ EKSİKLİĞİ
S4	ULUSAL VE ULUSLARARASI KURUM VE KURULUŞLARLA OLAN İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR
S4.1	İLETİŞİM VE EŞGÜDÜM YETERSİZLİĞİ
S4.2	İLİŞKİLERİN KURUMSALLAŞAMAMASI
S4.3	PARASAL DESTEK AZLIĞI
S4.4	ÖZENDİRME YETERSİZLİKLERİ
S5	FİZİKİ VE BEŞERİ KAYNAKLAR ALANLARINDA YAŞANAN SORUNLAR
S5.1	İŞGÜCÜ
S5.2	FİZİKSEL ALTYAPI
S5.3	ORGANİZASYON SORUNLARI
S5.4	DESTEK HİZMETLERİ
S6	FİNANSMAN ALANINDA YAŞANAN SORUNLAR
S6.1	KAYNAK YETERSİZLİĞİ VE ARTIRILAMAMASI
S6.2	KAYNAK YÖNETİMİ SORUNU
S6.3	ÜCRET
S7	ETİK SORUNLAR
S7.1	DÜRÜSTLÜK
S7.2	GÖREV BİLİNCİ
STK	Sivil toplum kuruluşları
TEKPOL	ODTÜ Teknoloji Politikaları Araştırma ve Uygulama Merkezi
TTGV	Türkiye Teknoloji Geliştirme Vakfı
TÜBA	Türkiye Bilimlewr Akademisi
TÜBİTAK	Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu
YÖ	Yönetici Özeti

1- YÖNETİCİ ÖZETİ

ODTÜ Yol Haritası: Ar-Ge Ağırlıklı Bir Yaklaşım Projesi

ODTÜ ülkemizin önde gelen üniversitelerinden biridir. İleri nitelikli eğitim, uluslararası düzeyde bilimsel araştırmalar ve toplumsal hizmet çalışmalarıyla üniversitemiz kendini kanıtlamıştır. ODTÜ bulunduğu konuma, bilinçli ve programlı çabaların sonucu olarak gelmiştir.

ODTÜ'nün gelişiminin 1-4 yıllık bir dönemde daha ileri noktalara taşınması için uygulama planları hazırlanması gerekmektedir. Üniversite yönetimimiz, katılımcı bir yaklaşımla, varolan durumun saptanmasını ve önceliklerin belirlenmesini istemektedir. “ODTÜ Yol Haritası: Ar-Ge Ağırlıklı Bir Yaklaşım” adlı proje bu gereksinimden doğmuştur.

Bu çalışmada, halihazırda geçerli olan ve önümüzdeki 10 yıllık süreyi kapsayan strateji dokümanının bir uygulama planına dönüştürülmeden güncelleştirilmesi için gerekli hazırlıklar çerçevesinde, üniversitenin Ar-Ge’ye ilişkin tanım, öncelik ve beklentileri ile buna engel teşkil edebilecek sorunların tanım ve etkileşimlerinin ortaya çıkarılması ve önceliklerin belirlenmesi hedeflenmiştir.

Çalışma iki ana unsura odaklanmıştır. Söz konusu unsurlar, ya da başka bir deyişle çalışmanın temel aldığı iki ana eksen:

· Güncelleme ve özellikle önceliklerin saptanması konusunda, tüm iddia sahiplerinin katılımının olabildiğince sağlanması,

· Eldeki strateji dokümanının temel yapıtaşlarından biri olarak belirginleşen Ar-Ge konusunun, önceliklerin belirlenmesindeki ana bakış açısını oluşturmasıdır.

Bu çalışmada elde edilen sonuçların aşağıdaki sorulara yanıt verdiği düşünülmektedir:

· ODTÜ öğretim elemanları Ar-Ge kavramına nasıl tanımlamaktadır? ODTÜ öğretim elemanları Ar-Ge alt bileşenlerini hangi unsurlardan oluşturmaktadır?

· ODTÜ öğretim elemanları Ar-Ge amaçlarını nasıl tanımlamaktadır?

· ODTÜ öğretim elemanları sorunlarını nasıl tanımlamaktadır?

· ODTÜ öğretim elemanları sorunları ile Ar-Ge çalışmalarını nasıl bağdaştırmaktadır?

· Yukarıdaki sorulara verilen yanıtlar fakülteler, ya da akademik ünvan gözönüne alındığında değişmekte midir? Yanıt evet ise nasıl değişmektedir?

· Üniversitenin bölümler dışındaki alt yapısını oluşturan merkezler ve destek birimleri kendi rollerini nasıl tanımlamaktadırlar? Sorunları ve gelecek planlarındaki ortaklıklar nelerdir?

· Üniversitenin paydaşları ODTÜ’yü nasıl görmektedir ve neler beklemektedir?

Bu çalışmadan elde edilen somut sonuçların yanısıra elde edildiği düşünülen diğer kazançlar da aşağıda verilmiştir:

· Üniversite çalışanlarının katılımını sağlayacak yöntemlerin sonucunda hazırlanacak uygulama planlarına aynı katılımcıların sahip çıkması için bir avantaj oluşturacaktır. Bu nedenle çalışmada elde edilecek somut bilgilerin yanında oluşacak motivasyonun da önemli bir sonuç olacağı düşünülmektedir.

· Katılımcı teknikler toplum olarak çok alışık olmadığımız yöntemlerden oluşmaktadır. Bu yöntemlerin uygulanmasından daha da önemli olan üniversitedeki yönetim kültürünün katılımcılığın artması yönündeki beklentilere daha duyarlı olduğunun sinyallerinin alınmasıdır

· TEKPOL olarak üniversitenin belkemiğini oluşturduğu düşünülen Ar-Ge çalışmalarının ODTÜ dışındaki boyutunun benzer çalışmalarla zenginleştirilmesi, derinleştirilmesi için belli bir birikimin sağlanması gerçekleşmiştir.

Yukarıda sözü edilen sonuçlar ve kazanımları elde etmek için Şekil YÖ-1’de görselleştirilen bir kurgu kullanılmıştır. Kurgunun uygulanması sırasında, başta Ar-Ge Tanımı ve Sorun/Uğraş Alanlarının tespitinde olmak üzere, ilişkilendirme ve önceliklerin belirlenmesinde değişik katılımlı teknikler kullanılmıştır. Doğaldır ki, katılımlı tekniklerin uygulanması sırasında, örnekleme yöntemi ile oluşturulan küçük gruplarla çalışmalar ve WEB ortamında koşturulan bilgi formları da kullanılmıştır. Bunlara ek olarak, özellikle altyapının değerlendirilmesi sırasında envanter esaslı çalışmaların yanı sıra yüzyüze sorgulama yöntemide kullanılmıştır.

Elde edilen verilerin işlenmesi ve anlamlandırılması, diğer bir deyişle unsurların ilişkilendirilmesi ve önceliklendirilmesi Analitik Hiyerarşi Süreci (AHP) yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir.

Çalışmanın aşamaları Tablo YÖ-1’de özetlenmiştir. Bu Tablo’da gerçekleştirilemeyen işler gri fonlama ile belirtilmiştir.

Şekil YÖ-1:

PROJENİN KURGUSU

TABLO YÖ-1

İŞLERİN TANIMI

İŞ TANIMI

AÇIKLAMA

KATILIMCILAR

YÖNTEM

İŞ 1:

ÇALIŞMAYI YÜRÜTECEK EKİBİN OLUŞTURULMASI

Ana yaklaşım üzerinde tartışma

Tekpol YK + Rektörlük

Beyin Fırtınası (BF)

İŞ 2:

ÇALIŞMAYI YÜRÜTECEK EKİBİN OLUŞTURULMASI

İŞ 1 (ÇALIŞMAYI YÜRÜTECEK EKİBİN OLUŞTURULMASI) çıktılarının “üst yönetime” tanıtımı ve kurguya ilişkin genel tartışma; Genişletilmiş Yürütme Kurulu’nun (GYK) oluşturulması

Tekpol YK + Rektörlük

İŞ 3:

ÇALIŞMA YAPISININ BELİRLENMESİ

Çalışmanın yapısının belirlenmesi;

Tekpol YK + Rektörlük

İŞ 4:

KATILIMCILARIN BELİRLENMESİ

Değişik iş kalemlerinde rol alacak katılımcılara ilişkin katılımcı karakteristiklerinin belirlenmesi; Üniversite ile ilgili olarak genel anlamda sorun “küme”lerinin tanımlanması; Ar-Ge+ “küme”lerinin tanımlanması

GYK

Atelye çalışması (AÇ)

İŞ 5:

BILGI FORMU ALTYAPISININ BELİRLENMESİ – ÖN BİLGİ FORMUNUN HAZIRLANMASI

Bilgi formu ve yüzyüze sorgulamaların kapsamının belirlenmesi ve içeriklerinin çerçevelerinin çizilmesi; İŞ 4’te belirlenecek olan “küme”leri oluşturan unsurların tanımlanması

GYK + Destek; Iş 4’te belirlenecek ve yöneticilerin ağırlıklı olarak temsil edildiği bir grup

WEB ortamında “interactive” sorgulama;

İŞ 6:

BİLGİ FORMU VE SORGULAMA METİNLERİNİN HAZIRLANMASI; SORGULAMACILARIN EĞİTİMİ

Bilgi formunun ve sorgulama metinlerinin hazırlanması; 10 sorgulamacının yetiştirilmesi; bilgi formlarının WEB ortamına geçirilmesi; pilot çalışmaların yapılması

GYK + Destek (Bilgi formu konusunda uzman(lar) + WEB uzmanı)

Atelye çalışması (AÇ); WEB ortamında alan çalışması

İŞ 7:

"ARZ" DURUM TESPİTİ-1

Bilgi formu ve yüzyüze sorgulamaların koşturulması ve tüm verilerin indirgenmesi;

Ayrıca insan kaynağı ile ilgili rektörlükteki veri tabanının GYK’da belirlenecek perspektiften bakılarak yorumlanması yapılacaktır.

Rektörlük + Tekpol + Destek

(10 anketor + 4 Ar. Gör.)

(Tüm üniversite’ye WEB’de uygulanacak)

Bilgi formu; yüzyüze sorgulama; rektörlükteki veri tabanı

İŞ 8:

"ARZ" DURUM TESPİTİ-2

Altyapı; ICT, makina parkı, mekanlar (kullanılma sıklıkları ve en son kullanım tarihleri vb.) yüzyüze sorgulamaların koşturulması ve tüm verilerin indirgenmesi;

Ayrıca altyapı ile ilgili rektörlükteki veri tabanının GYK’da belirlenecek perspektiften bakılarak yorumlanması yapılacaktır.

Rektörlük + Tekpol

(10 anketor+ 4 Ar. Gör.)

Yüzyüze sorgulama; rektörlükteki veri tabanı

İŞ 9:

"ARZ" DURUM TESPİTİ-3

Ar-Ge geçmişi; değişik Ar-Ge kanallarının kulanılma sıklıkları ve bu kanalların kullanımına ilişkin yakın gelecek için kestirimler; yüzyüze sorgulamaların koşturulması ve tüm verilerin indirgenmesi indirgenmesi ; rektörlükteki veri tabanının GYK’da belirlenecek perspektiften bakılarak yorumlanması

Rektörlük + TEKPOL

(10 anketor+ 4 Ar. Gör.)

yapılabilir!)

Yüzyüze sorgulama; rektörlükteki veri tabanı

İŞ10:

"TALEP" DURUM TESPİTİ-4

GYK’ca belirlenecek sınırlı sayıda Endüstri Kuruluşu ve ODTÜ dışındaki akademik çevrelerde Ar-Ge’ye duyulan talep ve beklentilerin tespiti; yüzyüze sorgulamaların koştuturulması ve tüm verilerin indirgenmesi

Rektörlük + TEKPOL

(10 anketor+ 4 Ar. Gör.)

Yüzyüze sorgulama; rektörlükteki veri tabanı

İŞ 11:

VERİ İŞLEME VE BULGULARIN DEĞERLENDİRİLMESİ

İŞ 7, İŞ 8, İŞ 9, İŞ 10, verilerinin değerlendirilmesi; bulguların anlamlandırılması ve belirli bir vizyonu etkinleştirecek bir uygulama planı taslağının oluşturulması

TEKPOL + GYK’nın belirleyeceği sınırlı sayıda uzman

Ofis çalışması ; Atölye çalışması

İŞ 12:

BULGULARIN DEĞERLENDİRİLMESİ

İŞ 11 çıktılarının “üst yönetime” tanıtımı ve uygulama planı taslağına son şeklinin verilmesi

YK + GYK + Rektörlük + Rektörlüğün belirleyeceği sınırlı sayıda katılımcı

Atölye çalışması

İŞ 13:

DOKÜMANTASYON

Sonuçların derlenmesi ve bir rapor haline getirilmesi

YK + GYK + Destek + Rektörlük

Rapor yazım;

Proje çalışmasında hedeflenen birçok çalışma gerçekleşmiştir. Aşağıda, gerçekleşen işler kısaca özetlenmiştir:

I – Tüm öğretim elemanların katılımını hedefleyen bilgi formu ile ilgili işler

Genişletilmiş Yönetim Kurulu yapılan ön hazırlıklar çerçevesinde öncelikle örnekleme yolu ile seçilen 100 kadar üniversite personeline gönderilecek ön bilgi formunun temelini oluşturmuştur.
Örnekleme yolu ile seçilmiş 100 kadar personel, ön bilgi formunu yanıtlamışlardır.
Ön bilgi formundan elde edilen bilgilerden yola çıkarak tüm üniversitedeki öğrenim elemanlarına gönderilecek bilgi formunun soruları oluşturulmuştur. Bu süreç içinde toplam 30 kadar öğretim üyesi ve araştırma görevlisi farklı katkılarda bulunmuşlardır.
Bilgi formu üniversitedeki tüm öğretim elemanlarına gönderilmiştir.
Bilgi formundan gelen yanıtlar bir ön hazırlık aşamasından sonra değerlendirilmiş ve sonuçlar raporlanmıştır.

II – Üniversitemizdeki merkez, laboratuvar ve atelyeler ile ilgili işler

Üniversitemizde yapılacak yüzyüze görüşmelerin amacı ve hedef kitlesi Genişletilmiş Yönetim Kurulu’nda saptanmıştır.
Yapılan hazırlıklar sonunda yüzyüze görüşmelerin içeriği detaylı olarak saptanmış ve görüşmeleri yürütecek araştırma görevlileri bir eğitim programından geçirilmişlerdir.
Yüzyüze görüşmeler gerçekleştirilmiş, konuşmaların bant çözümleri yapılmış ve çıkan sonuçlar görüşmeyi gerçekleştirenler ile birlikte irdelenmiştir.
Yüzyüze görüşmelerin sonucu raporlanmıştır.

III – Çıkan sonuçların irdelenmesi ile ilgili işler.

Projenin sonuçlarına yönelik bir dizi irdeleme, yorumlama proje ekibi tarafından yapılmış, ve raporda aktarılmıştır.
Aşağıda sıralan bir dizi irdeleme, proje içinde tanımlanan bazı işlerin gerçekleşememesi nedeni ile yapılamamıştır:

- Proje içinde hedeflenen ve altyapının durumunu tespite yönelik işin (İŞ 8: "ARZ" DURUM TESPİTİ-2) sadece merkez, laboratuvar ve atelye düzeyinde yapılması planlanan bölümü gerçekleşmiştir.

- Yine proje içinde hedeflenen ve üniversitenin Ar-Ge geçmişini tespite yönelik iş (İŞ 9: "ARZ" DURUM TESPİTİ-3) yapılmamıştır.

- Yine proje içinde hedeflenen ve üniversitenin paydaşları ile ilişkilerini anlamaya yönelik iş (İŞ10: "TALEP" DURUM TESPİTİ-4) sonuçlanmamıştır. Mektuplar ve gönderileceği kuruluşlar saptanmış, ancak bir sonuç elde edilememiştir.

Bu nedenlerle iş planında tanımlanan İŞ 11: VERİ İŞLEME VE BULGULARIN DEĞERLENDİRİLMESİ sadece proje ekibi tarafından yürütülmüş, İŞ 12: BULGULARIN DEĞERLENDİRİLMESİ ise rapor tesliminden sonra istenirse gerçekleştirilmek üzere ertelenmiştir.

Üniversite akademik personelinin bilgi formuna yanıt verme oranı %17 olmuştur. Buradan ortaya çıkan eğilimlerin, genel kitlenin eğilimi olması beklenmektedir. Akademik personelin %62’sini oluşturan Mühendislik ve Fen-Edebiyat fakültelerinden gelen yanıtlar, toplam yanıt verenlerin %76’sını oluşturmuştur. Ünvan grupları içinde ise, akademik nüfusun %37’sini oluştururan profesör, doçent ve yardımcı doçent grupları yanıt verenlerin de %29’unu oluşturmuştur.

Bilgi formunda yer alan Altbaşlıklar ve Altbaşlıkları Oluşturan Unsurlar Tablo 2’de verilmiştir. Bilgi formlarında verilen yanıtların incelenmesi Analitik Hiyerarşi Süreci yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Analiz sonunda öne çıkan unsurlar topluca Tablo YÖ-2’de koyu harflerle belirtilmiştir.

TABLO YÖ-2 :

BİLGİ FORMUNDA YERALAN ALTBAŞLIKLAR VE UNSURLAR

AR-GE UNSURLARI

A1. AR-GE FAALİYETLERİNİN AMACI:

A1.1 ÜRETİM(BİLGİ): Ürün geliştirmek, hizmet üretmek ve problem çözmek; teknolojiye ve temel bilime katkıda bulunmak üzere yapılan çalışmalar.

A1.2 GELİŞME (BECERİ): Üretimde kalite ve verimliliğin artması ve maliyetin düşürülmesi için yöntem geliştirme; bilgilerin güncellenerek adaptasyonun sağlanması.

A1.3 İŞBİRLİKLERİ: Üniversite ve diğer kuruluşlar arasında yapılan etkinlikler; disiplinlerarası enstitü ve araştırma merkezlerinin etkinlikleri.

A1.4 TOPLUMSAL FAYDA: Uluslararası platformda ulusal gücü artırma, insan kaynakları geliştirme, örgütlenme ve bilinçlenme, çevrenin ve kaynakların korunması.

A1.5 BİREYSEL FAYDA: Bireysel gelişimin sağlanması.

A2. AR-GE FAALİYETLERİNDE ROL ALAN TARAFLAR:

A.2.1 ARAŞTIRMAYI YÜRÜTEN KURUMLAR: Üniversiteler, devletin araştırma kurumları, enstitüler ve fikir üretim merkezleri.

A2.2 ARAŞTIRMAYI YAPANLAR: Akademisyenler, araştırma görevlileri, lisansüstü öğrenciler, araştırma birimlerinde çalışan temel bilimci lisansüstü öğrenciler, araştırma birimlerinde çalışan temel bilimci.

A2.3 FİNANSÖRLER: Araştırmaya kaynak sağlayan her türlü ulusal ve uluslararası kurum ve kişiler.

A2.4 İHTİYAÇ SAHİPLERİ: Araştırmayı uygulayan, üretime ve hizmete dönüştüren sivil ve askeri kurumlar, sanayi, üreticiler ve yöneticiler.

A2.5 DÜZENLEYİCİ DEVLET: Devletin araştırmayı düzenleyici, birimleri, patent ofisi , meslek odaları, bakanlıklar vb.

A2.6 TOPLUM: Araştırmaya yön veren sivil toplum örgütleri, mesleki odalar, yayın kurumları , politikacılar ve medya.

A2.7 DESTEK KURUMLARI: Araştırmayı destekleyen kamu kurumları.

A3. AR-GE KAPSAMINDA YER ALABİLECEK ETKİNLİKLER:

A3.1 UYGULAMALI VE TEMEL ARAŞTIRMALAR ALANINDA FAALİYETLER: Her türlü ürün (kuram’dan alet’e, kavram’dan süreç’e) geliştirmeyi amaçlayan tüm deneysel, kuramsal çalışmalar.

A3.2 ENDÜSTRİYEL DANIŞMANLIK HİZMETİ: Proje oluşturmaktan, teknik fizibilite çalışmalarına kadar her türlü etkinlik.

A3.3 ELDE EDİLEN BİLGİYİ YAYMAK: Makalaeler, bildiriler, teknik raporlar ve benzeri tüm yayınlar.

A3.4 AR-GE KAPSAMINDA YER ALABİLECEK ETKİNLİKLERİN YÖNETİMİ: Proje yönetiminden genel koordinasyona kadar tüm yönetsel ve idari etkinlikler.

A4. AR-GE FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ İÇİN ODTÜ İÇİNDE GEREKLİ OLAN KURUMLAR VE DÜZENLEMELER:

A4.1 ARAŞTIRMA MEKAN VE KURUMLARI: Araştırma Merkezleri, Enstitüler, Teknopark vb. uzmanlık gruplarının oluşturulabildiği disiplinlerarası çalışma olanağı olan yerler.

A4.2 ARAŞTIRMAYI YÖNLENDİREN YAPILANMALAR: Üniversite-Sanayi işbirliği (yedinci yıl izinlerinin sanayide yapılabilmesine imkan sağlanan düzenlemelerle birlikte), AGÜDÖS ve Döner Sermaye.

A4.3 ARAŞTIRMAYI DENETLEYEN YAPILANMALAR: Proje Yönetim Merkezi, Proje Koordinasyon Merkezi, Proje İzleme Merkezi gibi.

A4.4 ARAŞTIRMAYI MADDİ OLARAK DESTEKLEYEN YAPILANMALAR: AFP, Enstitüler vb. Proje değerlendirme yapılanmaları.

A4.5 ARAŞTIRMAYA KAYNAK YARATMAYA İLİŞKİN DÜZENLEMELER: Ar-Ge kapsamında kalan tüm etkinlikler için kaynak sağlamaya yönelik düzenlemeler.

A5. AR-GE FAALİYETLERİ İÇİN GEREKLİ OLAN İLİŞKİ AĞLARI:

A5.1 ULUSAL DESTEK KURULUŞLARIYLA ETKİN BAĞLANTI: Örneğin TÜBİTAK, TÜBA, TTGV.

A5.2 ÜNİVERSİTE İÇİ, ULUSAL ÜNİVERSİTELERLE VE ARAŞTIRMA MERKEZLERİYLE İLİŞKİLER: Disiplinlerarası çalışmalar; ulusal üniversitelerle ve araştırma merkezleriyle ilişkiler.

A5.3 ULUSAL KAMU VE SİVİL TOPLUM KURULUŞLARIYLA İLİŞKİLER: Örneğin Bakanlıklar, DPT, KOSGEB, TUSİAD.

A5.4 YURTİÇİ ÖZEL SEKTÖRLE İLİŞKİLER: Yurtiçi özel sector ile teknoparklar, araştırma enstitüleri ve benzeri organizasyonları kurmaya yönelik ilişkiler.

A5.5 ULUSLARARASI KURUMLARLA İLİŞKİLER: Örneğin AB programları, Dünya Bankası, ICROM, NATO, NSF, UNDP, UNEP, UNESCO, UNIDO.

A5.6 YURTDIŞINDAKI ÜNİVERSİTELER VE ARAŞTIRMA MERKEZLERİYLE İLİŞKİLER: Programlar arası değişim ve doktora sonrası eğitim programları, disiplinler arası çalışmalar.

A5.7 ULUSLARARASİ SİVİL TOPLUM KURULUŞLARIYLA İLİŞKİLER: Ar-Ge kapsamında uluslararsı STK ile kurulabilen her türlü ilişki.

A5.8 YURTDIŞI ÖZEL SEKTÖRLE İLİŞKİLER: Ar-Ge kapsamında uluslararsı yurtdışı özel sector kuruluşlar ile kurulabilen her türlü ilişki.

A5.9 BİLGİ AĞLARI (ORTAK ERİŞİM AĞLARI): Her türden bilgi ağları.

A6. AR-GE'NİN ALTYAPI UNSURLARI:

A6.1 ARAŞTIRMACI İNSAN KAYNAĞI: Motivasyonu yüksek nitelikli insan gücü, öğretim elemanları, idari personel.

A6.2 FİZİKSEL ALTYAPI: Laboratuvarlar ve diğer fiziksel olanaklar.

A6.3 MALİ KAYNAK: Araştırmacılara ve teknik personele ayrılan mali kaynak.

A6.4 TEKNİK DESTEK HİZMETLERİ (+ TEKNİSYENLER): Teknolojik destek, yüksek teknolojiye uygun donanım, hızlı ve güvenilir onarım ve atölye olanakları, know-how sahibi teknik elemanlar.

A6.5 BİLGİ DESTEK HİZMETLERİ: Güncel ve geniş kapsamlı kütüphane, bilgisayar donanım ve yazılımları, Internete, bilgi ağları ve sistemlerine erişim, yurtdışı kongrelere katılım olanağı.

A6.6 ORGANİZASYON VE YÖNETİM: Organizasyon ve kurumsal irade; iyi proje yönetimi, stratejik planlama, rahat çalışma koşulları, fiziksel ve sosyal güvenlik, iletişim.

A7. AR-GE'NİN ÇIKTILARI:

A7.1 YENİ BİLGİ VE BECERİ (BİLİMSEL VE TEKNOLOJİK): Temel ve uygulamalı bilim ve teknoloji alanında üretilen bilimsel ve teknik bilgi.

A7.2 YENİ VE/VEYA GELİŞTİRİLMİŞ ÜRÜN, SÜREÇ, SİSTEM, TASARIM: Yeni ürün, süreç, sistem ve tasarımlar; planlama ve tasarım yöntemleri, ölçütleri, teknik altyapı, somut çözümler.

A7.3 TOPLUMSAL YARAR: Ülkenin gelişmesi ve tanıtımı, doğal kaynakların iyi kullanımı, üniversite ve sanayi arasında yeni işbirliği alanlarının geliştirilmesi, gelir artışı.

A7.4 EĞİTİM KALİTESİ: Nitelikli insan gücü

A7.5 SAYGINLIK: Araştırma kurumunun saygınlık kazanması.

A7.6 ARAŞTIRMA YETENEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ (+ARAŞTIRMACILAR): Yeni projeler ve araştırma konuları; gelişmiş Ar-Ge altyapısı.

A7.7 FİKRİ MÜLKİYET (PATENT)

SORUN/UĞRAŞ ALANLARI UNSURLARI

S1. ÜNİVERSİTE UĞRAŞ ALANLARI ÇERÇEVESİNDEKİ ETKİNLİKLERDE YAŞANAN SORUNLAR

S1.1 İNSAN KAYNAKLARI: Kadro yaşlanmasının olumsuz etkileri ve doktora çalışmasını teşvikte yetersizlik.

S1.2 ALT YAPI: Alt yapıdaki fiziksel yetersizlikler

S1.3 MALİ DESTEK: Mali kaynakların yetersizliği ve/veya erişim güçlükleri.

S1.4 ÜCRET: Ücret azlığının yarattığı motivasyon eksikliği.

S1.5 İLETİŞİM: İletişimin koordinasyonunda işbirliği ve katılımcılığın gözardı edilmesi, yurtdışı ve sanayi ile ilişkilerde yetersizlik.

S1.6 KAYNAK YÖNETİMİNDE VERİMSİZLİK: Bürokrasi ve hizmet sorunlarının kısa vadeli çözümlerle birleşmesi sonucu oluşan, adaletsiz kaynak dağılımı ve niteliksiz araştırma.

S1.7 ARAŞTIRMA-ARAŞTIRMA DIŞI YÜK DENGESİZLİĞİ: Eğitim-öğretim-araştırma politikasında öğretimin öncelikli olması, araştırmaya zaman kalmaması.

S1.8 BAŞARININ ÖLÇÜLEMEMESİ: Performans değerlendirme ve yayın ölçütlerine yansıma biçimi.

S2. ODTÜ İÇİ İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR:

S2.1 İLETİŞİM: Koordinasyondaki problemlerden oluşan iletişimsizlik, işbirliği zorluğu, okul olanaklarına erişim konusundaki bilgisizlik ve bürokrasi.

S2.2 YÖNETSEL SORUNLAR: Yönetim politikasındaki hizmette eşitsizlik, ayrımcılık sorunları, bürokrasinin ağırlığı, mali destek ve altyapı sorunları.

S2.3 İDARİ SORUNLAR: Araştırma politikalarının ve kurumsal kimliğin belirsizliği sonucu oluşan misyonsuzluk, performans değerlendirme ve hiyerarşide yaşanan sorunlar; şeffaflık ve katılımcılıktaki eksiklikler.

S2.4 KİŞİSEL SORUNLAR: Kişisel kaygıların ön plana çıkması, idari iş veya öğretim yüküne bağlı araştırma zamanının azlığı.

S3. YASA, YÖNETMELİK VE ÖRGÜTLENME KONULARINDA YAŞANAN SORUNLAR:

S3.1. GENEL OLARAK ÖZLÜK HAKLARIYLA İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT: Personel atamasını, performans değerlendirmesini, hizmet-içi eğitimi ve yabancı uyruklu öğretim elemanları dahil ücret, emeklilik hakları ile diğer özlük işlerini düzenleyen genel (657 sayılı yasa dahil) ve özel nitelikli mevzuat.

S3.2 GENEL OLARAK MALİ İŞLERLE İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT: Katma bütçe, öğrenci katılım payları ve diğer kaynaklardan sağlanan gelirler ile harcırah ve kesintiler dahil mali kaynakların kullanımını düzenleyen mevzuat.

S3.3 GENEL OLARAK DİĞER İDARİ İŞLERLE İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT: Gerekli esnekliğin ve yeterli kadroların oluşmasına olanak sağlamayan, YÖK Yasası dahil idari işleyişi düzenleyen mevzuat.

S3.4 UYGULAMA: Sık değişen, etkin şekilde duyurulmayan, belirsizlikler içeren mevzuat; iletişim eksikliği; yetersiz ve eşitsizlik taşıyan uygulama; merkezi ve bürokratik yapılanma.

S3.5 İŞBİRLİĞİ EKSİKLİĞİ: Bireyci yaklaşım ve işbirliği eksikliği; yeterli düzeyde katılımcı, özgür/demokratik bir ortam olmaması.

S4. ULUSAL VE ULUSLARARASI KURUM VE KURULUŞLARLA OLAN İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR:

S4.1 İLETİŞİM VE EŞGÜDÜM YETERSİZLİĞİ: Eşgüdüm yetersizliğinden kaynaklanan bilgi ve erişim sorunları ile bütünleşen yetersiz iletişim.

S4.2 İLİŞKİLERİN KURUMSALLAŞAMAMASI: Genellikle mevzuat ile ilişkili olarak yaptırım denetim eksikliği ve takip politikalarının tanımlı olmayışı.

S4.3 PARASAL DESTEK AZLIĞI: Başta ulaşım giderleri olmak üzere tüm finansal sorunlar.

S4.4 ÖZENDİRME YETERSİZLİKLERİ: İşbirliklerinin yeterince özendirilemeyişi.

S5. FİZİKİ VE BEŞERİ KAYNAKLAR ALANLARINDA YAŞANAN SORUNLAR:

S5.1 İŞGÜCÜ: Teknik eleman, lisansüstü öğrenci dahil nitelikli insan gücünün cezbedilmesi ve mevcudun tutulması konusunda yaşanan sorunlar.

S5.2 FİZİKSEL ALTYAPI: Çalışma mekanı ve lojman olanaklarında yetersizlik, diğer altyapı eksiklikleri.

S5.3 ORGANİZASYON SORUNLARI: Kadro ve personel kullanımı, iletişim, birlikte çalışma, personel eğitimi konularında karşılaşılan sorunlar ve uzun vadeli bakış eksikliği.

S5.4 DESTEK HİZMETLERİ: Ulaşım, bakım-onarım, iyileştirme ve teknik destek (Kesintisiz Güç Kaynağı gibi) hizmetlerinin yetersizliği.

S6. FİNANSMAN ALANINDA YAŞANAN SORUNLAR:

S6.1 KAYNAK YETERSİZLİĞİ VE ARTIRILAMAMASI: Farklı kurum ve kuruluşlardan sağlanan finansman ve kaynakların kısıtlı olması nedeniyle, bilimsel toplantılara katılıma ve diğer faaliyetlere yeterli mali desteğin verilememesi.

S6.2. KAYNAK YÖNETİMİ SORUNU: Harcamalarda katı kurallara bağımlılık, bürokrasi ve uygulamada gecikmeler; plansız yatırım ve harcamalar.

S6.3 ÜCRET: Üniversite personelinin maaşının düşük olması; kısıtlı proje gelirleri ve AGUDÖS gelirlerinden kesintiler.

S7. ETİK SORUNLAR:

S7.1 DÜRÜSTLÜK: Kurum olanaklarının kişisel amaçla kullanılması ve kişiye gore uygulamalardan kaynaklanan haksız rekabet.

S7.2 GÖREV BİLİNCİ: Sorumluluk bilincinin düşük olması ve aldırmazlık.

Elde edilen bulgular topluca değerlendirilmiş ve bir tanımlar ve sorunlar modeli içinde entegre edilmiştir. Bu entegrasyon, bilgi formundan elde edilmiş sonuçlar ve yüzyüze sorgulamalar sırasında yapılan gözlemler çerçevesinde Şekil YÖ-2’de basitleştirilmiş olarak gösterilmiştir. Bu yorumun ortaya çıkardığı modelin esası, araştırma-geliştirme ile ilgili tanımların aralarında ilişki bulunan elemanları, sorunlar/uğraş alanları ile ilgili tanımların ise ilişkileri engelleyen faktörler olarak yer almasıdır. Bu model proje ekibi tarafından gerçekleştirilmiş bir değerlendirme olarak görülmelidir. Başka ya da benzer değerlendirmeler yapmak için bu proje raporunda sunulan proje bulgularının detaylarını incelemek gereklidir.

ŞEKİL YÖ-2 - AR-GE SÜRECİNİN TANIMLANMASI VE SORUNLARLA İLİŞKİLENDİRİLMESİ

Üniversite öğrenim elemanlarının bilgi formuna verdiği yanıtlara göre Ar-Ge sürecinin tanımlanması ve Sorunlarla ilişkilendirilmesi grafik olarak kurgulanmıştır. Bu kurguda yer alan Ar-Ge ve Sorunlar ile ilgili unsurlar bilgi formunun değerlendirilmesi sonucunda saptanan önceliklere göre seçilmiştir (öncelik saptamasının aşamaları raporda ayrıntılı olrak yer almaktadır). Elde edilen kurgunun yer aldığı Şekil YÖ-2’de ortadaki blok, bilgi formu yanıtlarında göreceli olarak en çok önem atfedilen asli (çekirdek) unsurları içermektedir. Şekilde yer alan diğer unsurlar da aynı çalışmada, göreceli olarak, ön plana çıkmış unsurları yansıtmaktadır. Kurgunun inşası aşamalı olmakla birlikte (bakınız 6. Bölüm), gelen görüşlerin yansıttığı değerlendirme ve beklentilerin bütünselliği içinde doğru algılanabilmesi için şekil tümüyle ele alınarak yorumlanmalıdır.

Şeklin merkezinde yer alan Ar-Ge süreçlerine ait unsurlar ve onları birbirleri ile ilişkilendiren Sorun Alanları’na ait unsurlar gösterilmiştir. Yapılan bu yorumda Ar-Ge unsurlarını birbirlerine bağlayan unsurlar (Sorun Alanları’na ait unsurlar) başta başarının ölçümü olmak üzere ücretler ve özlük hakları mevzuatıdır. Başka bir deyişle, şeklin merkezinde görülen küçük döngü ve kutular, ODTÜ elemanlarının bu çalışmada ele alınan unsurlardan hangilerini, nasıl bir ilişki ile öne çıkardığının resmidir.

Ar-Ge Ağırlıklı ODTÜ Yol Haritası Çalışması’nın resimlediği araştırma sisteminin çekirdeğinde, yürüttüğü bilgi ve beceri üretim faaliyetinin gerek amaçları, gerekse ürünleri bakımından oldukça farkında bir araştırmacı topluluğu yer almaktadır. Ancak, araştırmacının kendisine biçtiği bu asli konum, elemanları arasında yoğun etkileşimin gerçekleştiği bir araştırma ağyapısından söz etmeyi engelleyecek ölçüde resme egemen olmaktadır.

Ar-Ge sürecini temsil eden başlıkları içeren kutuların bir kısmı “kaynaklar” olarak yorumlanabilir. Araştırma sisteminin farklı aşamalarındaki katma değerin temsil edildiği değer zincirinin girdileri olan bu kaynaklar

fiziksel kaynaklar (A6.2, A6.4),
mali kaynaklar (A6.3, A2.3),
beşeri kaynaklar (A6.1, A2.2, A2.4),
kurumsal kaynaklar (A1.1, A1.2, A5.6)

olarak sınıflandırılabilir. Değer zincirin somut çıktıları ise

ürün (A7.1, A7.2),
toplumsal fayda (A1.4)

olarak tanımlanmıştır.

Fiziksel, mali ve beşeri kaynaklar arasındaki bağlantılar üzerinde gösterilen Sorun Alanları unsurları, bu kaynakların etkin kullanımları ile ilgili yeteneklerin ortaya çıkmasını güçleştiren engeller olarak görülmelidir. Organizasyon düzeyinde yaratıcılığı ve yenilikçiliği tanımlayan, yeteneklerin entegrasyonundan ve koordinasyonundan doğan organizasyonel yetkinlikler de, aynı biçimde bu engellerden etkilenmektedir.

Çekirdek grup içinde iki ana sorun öne çıkmıştır:

Başarının ölçülememesi (S1.8)
Ücretler ve özlük hakları mevzuatı (S6.3, S3.1).

Ücretler ve özlük hakları ile ilgili mevzuat sorunları büyük ölçüde üniversite dışından kaynaklanan ve tüm üniversitelerin ülke düzeyindeki ortak sorunları olarak tanımlanabilir. Başarının ölçülememesi sorunu ise, üniversite içinde tatminkar çözümlerin bulunması ile aşılabilecek bir sorun olarak yorumlanabilir. Ölçüm kavramının içerdiği performans bağlamında ele alınırsa, açık uçlu akademik araştırma için düşünülen “performans kriterlerini”nin yerine uygulamada çoğunlukla araştırmanın kalitesini tam olarak yansıtamadığı öne sürülen “faaliyet kriterleri”nin geçmesi bu tatminsizlikte rol oynamaktadır. Buna göre,

grup (örgüt) içi ilişkilerde gömülü olan ve göstergeler aracılığı ile dışarı kolay yansıtılamayan “örtük bilgi”nin (tacit knowledge), sayısal yönü ağır basan faaliyet ölçütleri ile yakalanamaması,
araştırma çıktısının yaygınlaşarak neden olduğu etki (dissemination) itibarı ile ölçümündeki yetersizlikler (ölçülememesi) ve en son olarak da
girdiler-faaliyetler-çıktılar zincirindeki karmaşık ve kestirimi zor (belirsiz) ilişki,

sorunun genelleşmesini ve göreceli olarak, diğerlerine göre önemli denilebilecek bir fark ile, öne çıkmasını getirmiştir.

Araştırmacı topluluğu, faaliyet ve verimliliği artırmak için öncelikle yeterli teknik, idari ve mali desteğin sağlanmasını istemektedir (S6.3, S3.1, S6.1, S6.2, S3.2, S3.3). Kaynakların diğer paydaşları ile olan ağyapı ilişkileri ise daha alt önem düzeyinde görünmektedir.

Araştırmada rekabetçi konumu kazanmak için mevcut yetkinliklerini yeni fırsatlar için kullanmak ve yeni araştırma yetkinliklerini sürekli olarak yaratmak gerekir. Bu amaçla kurgulanacak dinamik bir modelde, araştırmacı ile araştırmanın diğer paydaşları arasında daha simetrik ilişkilerin (yüksek oranda karşılıklı ilişkiler) ve akımların bulunması planlanmalıdır. Üniversite, bilimsel faaliyetlerini kurumiçi ve kurumdışı düzeylerde entegre ederek ulusal/uluslararası araştırma ve yenilik sistemlerinde yüksek katma değerli faaliyetler için uygun konumlar yakalayabilir. Bugün çıkan resim, öncelikle bu yargının yerleşmesine yönelik çalışmaların gereğine işaret etmektedir.

Projeden çıkan en önemli sonuç, hangi alanlarda, öncelikle, sorunları çözmeye yönelik çalışmaların yapılabileceği konusunda bilgi aktarmasıdır. Öte yandan, bazı konulardaki göreceli öne çıkmama durumu ise hazırlanabilecek eylem planlarında hangi konularda eksiğimiz olduğu bilgisini iletmektedir. Araştırma/Geliştirme denince hangi kavramların öne çıktığı bulgusu ise bizlere geçmişimizden geleceğe bu konuda nasıl bir çizgi içinde olduğumuz konusunda bilgiler vermektedir. Bu çizgiyi pekiştirecek, ya da öne çıkmayan unsurları öne çıkartmaya yönelik aksiyon planları, bu verileri de kullanmak durumunda olacaklardır.

Proje çalışması sırasında planlanan çalışmaların birçoğu gerçekleştirilmiş, ancak bazı husular yerine getirilmemiştir. Özellikle paydaşların üniversiteden beklentilerinin ortaya çıkarılamamış olması, başka bir deyiş ile paydaşlarla bu seviyede bir ilişkiye geçilememiş olması bir eksikliktir. Paydaşların, paydaş olma özelliklerini bu tip ilişkiler ile sağlayabileceğimiz düşüncesi ile hareket ederek, orta ve uzun vadede paydaşların bizimle paralel düşünmelerinin sağlanması gereklidir. Orta ve uzun vadede paydaşların bizimle birlikte gerçekleştirmek istedikleri çalışmaların planlamalarını yapabilmelerini sağlamak, bir açıdan ODTÜ’nün bu isteklere açık olduğunun (veya olacağının) onlara gösterilmesi ile mümkün olabilecektir.

Son olarak, bu projenin devamı niteliğinde daha detaylı bir çalışma öne çıkan Ar-Ge+ unsurları ile Sorun/Uğraş Alanları unsurlarının birebir karşılaştırlması ve neden/sonuç ilişkilerinin irdelenmesi olabilecektir.

2- GİRİŞ

ODTÜ ülkemizin en önde gelen üniversitelerinden biridir. İleri nitelikli eğitim, uluslararası düzeyde bilimsel araştırmalar ve toplumsal hizmet çalışmalarıyla üniversitemiz kendini kanıtlamıştır. ODTÜ bulunduğu konuma, bilinçli ve programlı çabaların sonucu olarak gelmiştir.

ODTÜ'nün gelişiminin çok daha ileri noktalara taşınması ve giderek “Uluslararası Özel Statülü Üniversite” özelliği kazanılması, yeni atılımları gerektirmektedir.

Bu bağlamda, yüksek lisans ve özellikle doktora ağırlıklı bir eğitim yapısına yönelerek araştırmaya öncelik verilmesi; disiplinlerarası bir yaklaşımın benimsenmesi; endüstri destekli ve teknoloji geliştirme amaçlı Ar-Ge çalışmaları; KOSGEB ve TEKNOKENT gibi yapılar aracılığıyla dış sektörler ile bütünleşik bir araştırma yapısının oluşturulması; internete dayalı uzaktan eğitimin yaygınlaştırılması; nitelikli bilim insanı olanaklarının güçlendirilmesi ve bilgiye dayalı bir yönetim ve örgüt yapısı oluşturulması temel amaçlardır.

Bu amaçlara belli bir sürede ulaşılması için uygulama planları hazırlanması gerekmektedir. Üniversite yönetimimiz, katılımcı bir yaklaşımla, varolan durumun saptanmasını ve önceliklerin belirlenmesini istemektedir. ODTÜ Yol Haritası: Ar-Ge Ağırlıklı Bir Yaklaşım adlı proje bu gereksinimden doğmuştur.

ODTÜ Yol Haritası: Ar-Ge Ağırlıklı Bir Yaklaşım Projesi isimli çalışmanın temel amacı, ODTÜ’nin halihazırda geçerli olan ve gelecek ilk 10 yıllık süreyi kapsayan strateji dokümanının bir uygulama planına dönüştürülmeden önce güncelleştirilmesi ve önceliklerin belirlenmesine yönelik hazırlık yapmaktır.

Bu bağlamda, çalışmanın içerdiği iki ana unsurdan, ya da başka bir deyişle çalışmanın temel aldığı iki ana eksenden söz etmek uygun olacaktır.

· Birinci eksen, güncelleme ve özellikle önceliklerin saptanması konusunda, tüm iddia sahiplerinin katılımını olabildiğince sağlayacak bir yaklaşımın belirlenmiş olmasıdır.

· İkinci eksen ise, eldeki strateji dokümanında temel yapıtaşlarından biri olarak belirginleşen Ar-Ge konusunun, önceliklerin belirlenmesindeki ana bakış açısını oluşturmasıdır.

Bu çalışmada, strateji dökümanının güncelleştirilmesi için gerekli hazırlıklar çerçevesinde, üniversitenin Ar-Ge çerçevesindeki Ar-Ge tanım, öncelik ve beklentileri ile buna engel teşkil edebilecek sorunların tanım ve etkileşimlerinin ortaya çıkarılması hedeflenmiştir.

Araştırma, TEKPOL'ün sorumluluğunda yürütülmüş olup, proje ekibine ek olarak proje kapsamında tanımlanan dönemlerde Rektörlük tarafından oluşturulan Genişletilmiş Yönetim Kurulu (GYK) tarafından yönlendirilmiştir. GYK’da Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Ahmet Acar, TEKPOL Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr.Yakup Kepenek, TEKPOL Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Bülent Ertan, Doç.Dr. Çiğdem Erbuğ, Doç. Dr. Emel Aközer ile aynı zamanda tüm proje süresi boyunca projenin gelişmesini, ve gerekli lojistik dahil tüm desteğin sağlanması sağlayan, kısaca projenin Rektörlükteki iz düşümünü yöneten Rektör Danışmanı Prof. Dr. Fatoş Yarman Vural yer almışlardır.

Projenin değişik aşamalarında toplam sayısı 13’ü bulan araştırma görevlisinin katılımı da sağlanmıştır. Projenin belirli aşamalarında 3 araştırma görevlisi yoğun olarak projede yer almışlardır.

Proje raporunun bundan sonraki bölümleri aşağıdaki paragrafta tanımlanmıştır. Rapor, kullanılan yöntemlerin ve yaklaşımın uygulanması ile ilgili bilgileri içermekte olup, çalışmanın değişik aşamalarında katılımcı yöntemlerin sonucu olarak elde edilen bulguların tümünün olduğu gibi sunulmasına yönelik düzenlenmiştir. Bu nedenle bulgular, ilgili bölümlerden atıf yapılan Ek’lerde, benzer amaçlar ile kullanılmasına yönelik olarak işlenmemiş olarak yer almışlardır. Ancak, yukarıdaki sunuma ek olarak, raporun sonuna doğru bu bulguların yorumlanmasına yönelik bazı sonuçların da metinde yer almıştır. Proje çalışmasını yürüten çekirdek ekibin tüm bulgulara ait genel değerlendirmesi ise raporun son bölümünde yer almıştır.

Raporun “Çalışmanın Amaçları, Kullanılan Yaklaşım ve Aşamaların Tanımı” isimli 3. bölümünde çalışmanın amacı ve beklenen sonuçlar, çalışmada kullanılan kavramsal model, çalışmada kullanılan yöntemler ve çalışmanın aşamaları tanıtılmıştır. Çalışmada planlanan aşamalar ile gerçekleştirilen işlerin özeti de bu bölümde verilmiştir. Raporun “Hazırlık Aşamasında Gerçekleştirilen İşler” isimli 4. bölümünde, çalışmanın katılımcı eksenine yönelik olarak yine katılımcı yöntemlerle hazırlanmış bilgi formunun ortaya çıkmasına yönelik hazırlıklar aktarılmaktadır. Yine bu bölümde yapılan yüzyüze görüşmelerin içeriğinin saptanmasına yönelik hazırlıklar ile üniversite dışı paydaşların saptanmasına yönelik hazırlıklar aktarılmıştır. Bulgular, 5. bölümde yer almaktadır. Bu bölümde bilgi formunun değerlendirilmesinden elde edilen bulgular ile yapılan yüzyüze görüşmelerden elde edilen bulgular kapsanmıştır. Son bölümde ise bu projenin sonuçları ve devamı niteleğinde yapılabilecek diğer işler tartışılmıştır. Sonuç bölümünün içinde bir alt bölüm olarak sonuçların proje ekibi tarafından yapılan bir değerlendirmesi yer almaktadır.

3- ÇALIŞMANIN AMAÇLARI, KULLANILAN YAKLAŞIM VE AŞAMALARIN TANIMI

3.1 Çalışmanın Amacı ve Beklenen Sonuçlar

Bu bağlamda, çalışmanın içerdiği iki ana unsurdan, ya da başka bir deyişle çalışmanın temel aldığı iki ana eksenden söz etmek uygun olacaktır.

· Birinci eksen, güncelleme ve özellikle önceliklerin saptanması konusunda, tüm iddia sahiplerinin katılımını olabildiğince sağlayacak bir yaklaşımın belirlenmiş olmasıdır.

· İkinci eksen ise, eldeki strateji dokümanında temel yapıtaşlarından biri olarak belirginleşen Ar-Ge konusunun, önceliklerin belirlenmesindeki ana bakış açısını oluşturmasıdır.

Bu çalışmada elde edilecek sonuçların aşağıdaki sorulara yanıt verdiği düşünülmektedir:

· ODTÜ öğretim elemanları Ar-Ge kavramına nasıl tanımlamaktadır? Ar-Ge alt bileşenlerini hangi unsurlardan oluşturmaktadır?

· ODTÜ öğretim elemanları Ar-Ge amaçlarını nasıl tanımlamaktadır?

· ODTÜ öğretim elemanları sorunlarını nasıl tanımlamaktadır? (Soru genel olmakla birlikte Ar-Ge özelinde değerlendirilmesi de doğru olacaktır.)

· ODTÜ öğretim elemanları sorunları ile Ar-Ge çalışmalarını nasıl bağdaştırmaktadır?

· Yukarıdaki sorulara verilen yanıtlar fakülteler, ya da akademik ünvan gözönüne alındığında değişmekte midir? Yanıt evet ise nasıl değişmektedir?

· Üniversitenin paydaşları ODTÜ’yü nasıl görmektedir ve neler beklemektedir?

Bu çalışmadan elde edilen somut sonuçların yanısıra elde edildiği düşünülen diğer kazançlar aşağıda verilmiştir:

3.2 Çalışmada Kullanılan Kavramsal Model ve Yöntemler

Projede beklenen sonuçların elde edilebilmesi için katılımlı yöntemler ile durum tespitinin yapılması ile bulguların derlenmesi, yorumlanması ve bir uygulama planı için gerekli altyapının oluşması gerekmektedir. Yapılmasını planlanan işler kabaca Şekil 1’de gösterilmiştir.

Şekil 1’de görüldüğü gibi, hedeflenen durum tespitinde Ar-Ge geçmişi ve beklentiler önceliklerin oluşturulmasında ana rol oynamaktadır. Potansiyel kullanıcıların da (ODTÜ’nün çıktısından yararlanacak akademik ve endüstri kesimleri) taleplerinin benzer bir rol oynaması beklenmektedir.

Şekil 2’de ise Şekil 1’e benzer yapı korunmuş, kabaca projede kullanılması planlanan veri toplama teknikleri şekille bütünleştirilmiştir. Buna göre, başta Ar-Ge Tanımı ve Sorun/Uğraş Alanlarının tespitinde olmak üzere, ilişkilendirme ve önceliklerin belirlenmesinde katılımlı tekniklerin kullanılması planlanmaktadır. Doğaldır ki, katılımlı tekniklerin uygulanması ile birlikte örnekleme yöntemi oluşturulan küçük grup çalışmaları, ya da WEB aracılığı ile doldurulacak bilgi formları da kullanılabilecektir. Altyapının sayısal değerlendirilmesi yanında yüzyüze sorgulama yöntemi kullanılması planlanmıştır. Katılımcı yöntemlere ek olarak envanter çalışmalarından yararlanılması planlanmıştır.

Çalışmada ortaya çıkacak unsurların ilişkilendirilmesine ve önceliklendirilmesine yönelik Analitik Hiyerarşi Süreci (AHP) yöntemi uygulanmıştır.

ŞEKİL 1 – PROJENİN KURGUSU

ŞEKİL 2 ÇALIŞMADA KULLANILAN YÖNTEMLER

3.3 Çalışmanın Aşamaları

Proje çalışmasının başlangıcında yapılan planlama özet olarak EK-1’de yer almaktadır. Aşamalar ile ilgili detaylar aşağıda yer almaktadır.

ÖN HAZIRLIK ÇALIŞMALARI – İŞ NO 1-4

Toplam 13 ayrı iş kaleminden oluşan çalışmanın ilk 4 iş kalemi bir dizi ön hazırlık etkinliklerinden oluşmaktadır. Bir yandan çalışmanın değişik evrelerinde rol alacak aktörlerin belirlenmesi yapılırken, diğer yandan da çalışma kurgusuna uygun bilgi formu ve sorgulamaya ilişkin ana hatlar belirlenecektir. Bu etkinliklerden elde edilecek çıktılar, özellikle 5 no’lu iş kaleminde oluşturulacak ön bilgi formu ve sorgulamaların kapsamının belirlenmesi ve içeriklerinin şekillendirilmesinde ve 6 no’lu iş kaleminde son halleri verilecek bilgi formu ve sorgulama metinlerinin hazırlanmasında kullanılacaktır. Ayrıca söz konusu çıktılar durum tespitine yönelik saha çalışmalarının yapılacağı 7,8,9, ve 10 no’lu iş kalemlerinin “başarılı” olması için iddia sahiplerinin doğru ve gerçekçi bir şekilde temsil edilebilmelerini sağlayacaktır. Kaldı ki, durum belirlemesine yönelik 7,8,9, ve 10 no’lu iş kalemlerinin de şekillenmesi bu hazırlık çalışmalarında son hali verilecek kurgu ile doğrudan ilişkilidir.

BİLGİ FORMU ALTYAPISININ BELİRLENMESİ – İŞ NO 5-6

Gerek durum belirleme çalışmaları (7, 8, 9 ve 10 no’lu iş kalemleri) gerekse veri işleme (10 no’lu iş kalemi) ve değerlendirme (11 ve 12 no’lu iş kalemleri) etkinliklerinde kullanılacak olan gruplandırma yapısı ve kataloglama ve kategorizasyon çalışmalarında kullanılacak ölçütler, 5 no’lu iş kaleminde oluşturulacaktır. Tüm üniversitenin (genel olarak öğretim elemanları anlaşılmalıdır, ancak bazı idari ve teknik personelin de görüşleri, özellikle sorunlar bağlamında alınabilir!) katılımı ile bir yandan üniversite ile ilgili sorunlar en genel ve geniş gamlı olarak belirlenirken, öte yandan da Ar-Ge konusunda üniversitenin genel bir yaklaşımı belirlenebilecektir. Söz konusu çalışma sırasında genel bir denetleme ve değerlendirme çatısının ana yapısı hakkında da belirlemeler yapılabilecektir (ön bilgi formu WEB ortamında doldurulacaktır). 5 no’lu iş kaleminde elde edilenler kulanılarak hem bilgi formu, hem de sorgulama metinleri 6 no’lu iş kaleminde oluşturulacaktır.

DURUM BELİRLEME – İŞ NO 7-10

7, 8, 9 ve 10 no’lu iş kalemleri, genelde, bilgi formu ve/ya yüzyüze sorgulama ve envanter çalışmalarından oluşmaktadır.

7 no’lu işle, 4 no’lu işle çerçevesi ve 5 no’lu işle de ayrıntıları belirlenen gruplamalar çerçevesinde, Ar-Ge unsurları ile Sorun/Uğraş Alanları unsurlarının karşılaştırılması yoluyla insan kaynağının her iki grubu ilişkilendirmesi sağlanacak ve hem Ar-Ge unsurlarının hem de Sorun/Uğraş Alanları unsurlarının önceliklendirmesi elde edilecektir. Burada katılımcı sayısının çok olması istendiği için bu ilişkilerin ortak öncelendirilmesi yerine, ayrı ayrı öncelendirileceklerdir. Her ne kadar bulguların derlenmesi Ar-Ge bakış açısından yapılacaksa da, bulgular Üniversite’nin tüm cephelerden değerlendirilmesine izin verecek denli geniş bir gamı kapsayacaktır. Çünkü, Ar-Ge penceresinden bakış, insan kaynağının, Üniversite’nin tümünden soyutlanmadan ve Üniversite’yi tümüyle değerlendirerek, beklenti ve yeteneklerini gözden geçirmesini sağlayacaktır.

İş 7’ye koşut olarak gerçekleştirilecek bir çalışmada 9 no’lu iş olup, insan kaynağının Ar-Ge çerçevesindeki üretiminin değerlendirmesi yapılacaktır. Elde bulunan envanter kadar, işin tanımı kapsamındaki bilgilerin de derlenmesi ile elde edilecek tum bulgular 4 no’lu iş kapsamında belirlenen gruplama ölçütleri çerçevesinde kataloglanacaktır. Böylece, Ar-Ge kültürü açısından değişik kanalların ağırlıkları, kullanılma sıklıkları vb. tüm bilgiler kategorize edilecektir.

Kataloglanacak bir diğer bilgi ise “alt yapı”ya ilişkin bilgilerdir. İş 8’de, bir yandan altyapı unsurları (ICT, makina/alet parkı, mekanlar, vb.) kategorize edilip gruplanırken, diğer yandan da altyapının kullanılma karakteristikleri belirlenecektir.

Bu kapsamda yapılacak bir diğer çalışmada iş 10’dur. İş 10’un amacı ODTÜ’ne Ar-Ge gözlüğü ile nasıl bakıldığının belirlenmesidir. Strateji dökumanı açısından iki ana grup, Üniversite’nin çevresindeki farklı talepleri temsil eden endüstriyel yapılanma ve üniversiteler, sorgulanacak ve hem endüstriyel hem de akademik talep kataloglanacaktır. Bu noktada, iş 7’nin bulguları arasında yer alacak olan iç talepte bu gruplama çalışmasında gözönünde bulundurulacaktır.

VERİ İŞLEME – İŞ NO 11

Tüm çalışma içinde bir diğer önemli etkinlik de belirli bir vizyonu etkinleştirecek bir uygulama planı taslağının oluşturulacağı 11 no’lu iş kalemidir. Söz konusu Uygulama Planı, Durum Tespiti çalışmalarından elde edilen bulguların 7 no’lu iş kaleminde elde edilen öncelikler kullanılarak değerlendirilmesi ve anlamlandırılması yoluyla oluşturulacaktır.

BULGULARIN DEĞERLENDİRİLMESİ - İŞ NO 12

Bu aşamada, çalışmanın önceki aşamalarında, İş 7’de, elde edilen Ar-Ge ve Sorunlara ilişkin göreli öncelik sıralamaları, altyapıya, Ar-Ge geçmişine ve Ar-Ge talebine ilişkin bulgular ile bir önceki iş kaleminde oluşturulan Uygulama Planı Taslağı, strateji dokümanı içinde yer alan hedefler/unsurlarla karşılaştırılacaktır. Bu, bir yandan güncelleme için gerekli ipuçlarını ortaya çıkartırken diğer yandan da Üniversite üst yönetimine kısa ve orta vadede oluşturulacak uygulama planına ilişkin bir çerçeveyi de tanımlayacaktır.

SONUÇ – İŞ NO 13

Elde edilen bulgular, Ar-Ge bakış açısından bakılmasına karşın, üniversitenin tüm işlevlerini ve unsurlarının olabildiğince kapsayacak geniş gamlı bir karakterde olacaktır. Söz konusu bilgi yumağı kataloglanmış ve kategorize edilmiş halde dökümlenecektir. Ayrıca, söz konusu kategorizasyon ile oluşturulmuş olan gruplar, önemlilik, gereksinme ve gereksinilme açılarından önceliklendirilirek sıraya sokulmuş ve strateji dökumanı ile karşılaştırılmış olacak hem de üst yönetimin tercih esaslı önceliklendirme süzgecinden geçmiş bir şekilde uygulama planının çerçevesi belirlenmiş olacaktır.

3.4 Gerçekleştirilen İşlerin Özeti

Proje çalışmasında hedeflenen birçok çalışma gerçekleşmiştir. Raporun 4. Bölüm’ünde bu işler detaylı olarak aktarılacaktır. Aşağıda gerçekleşen işler kısaca özetlenmiştir:

I – Tüm öğretim elemanların katılımını hedefleyen bilgi formu ile ilgili işler

Genişletilmiş Yönetim Kurulu yapılan ön hazırlıklar çerçevesinde öncelikle örnekleme yolu ile seçilen 100 kadar üniversite personeline gönderilecek ön bilgi formunun temelini oluşturmuştur.
Örnekleme yolu ile seçilmiş 100 kadar personel, ön bilgi formunu yanıtlamışlardır.
Ön bilgi formundan elde edilen bilgilerden yola çıkarak tüm üniversitedeki öğrenim elemanlarına gönderilecek bilgi formunun soruları oluşturulmuştur. Bu süreç içinde toplam 30 kadar öğretim üyesi ve araştırma görevlisi farklı katkılarda bulunmuşlardır.
Bilgi Formu üniversitedeki tüm öğretim elemanlarına gönderilmiştir.
Bilgi formundan gelen yanıtlar bir ön hazırlıktan aşamasından sonra değerlendirilmiş ve sonuçlar raporlanmıştır.

II – Üniversite içindeki merkez, laboratuvar ve atelyeler ile ilgili işler

Üniversite içinde yapılacak yüzyüze görüşmelerin amacı ve hedef kitlesi Genişletilmiş Yönetim Kurulu’nda saptanmıştır.
Yapılan hazırlıklar sonunda yüzyüze görüşmelerin içeriği detaylı olarak saptanmış ve görüşmeleri yürütecek araştırma görevlileri bir eğitim programından geçirilmişlerdir.
Yüzyüze görüşmeler gerçekleştirilmiş, konuşmaların bant çözümleri yapılmış ve çıkan sonuçlar görüşmeyi gerçekleştirenler ile birlikte irdelenmiştir.
Yüzyüze görüşmelerin sonucu raporlanmıştır.

III – Çıkan sonuçların irdelenmesi ile ilgili işler

Projenin sonuçlarına yönelik bir dizi irdeleme, yorumlama proje ekibi tarafından yapılmış, ve raporda aktarılmıştır.
Aşağıda sıralan bir dizi irdeleme, proje içinde tanımlanan bazı işlerin gerçekleşememesi nedeni ile yapılamamıştır:

ü Proje içinde hedeflenen ve altyapının durumunu tespite yönelik işin (İŞ 8: "ARZ" DURUM TESPİTİ-2) sadece merkez, laboratuvar ve atelye düzeyinde yapılması planlanan bölümü gerçekleşmiştir.

ü Yine proje içinde hedeflenen ve üniversitenin Ar-Ge geçmişini tespite yönelik iş (İŞ 9: "ARZ" DURUM TESPİTİ-3) yapılmamıştır.

ü Yine proje içinde hedeflenen ve üniversitenin paydaşları ile ilişkilerini anlamaya yönelik iş (İŞ10: "TALEP" DURUM TESPİTİ-4) sonuçlanmamıştır. Mektuplar ve gönderileceği kuruluşlar saptanmış, ancak bir sonuç elde edilememiştir.

Bu nedenlerle iş planında tanımlanan İŞ 11: VERİ İŞLEME VE BULGULARIN DEĞERLENDİRİLMESİ sadece proje ekibi tarafından yürütülmüş, İŞ 12: BULGULARIN DEĞERLENDİRİLMESİ ise rapor tesliminden sonra istenirse gerçekleştirilmek üzere ertelenmiştir.

4. HAZIRLIK AŞAMASINDA GERÇEKLEŞTİRİLEN İŞLER VE ELDE EDİLEN SONUÇLAR

Hazırlık aşamasının en kilit toplantısı 4 No’lu iş ile ilgili yapılan Genişletilmiş Yürütme Kurulu toplantısıdır. Bu toplantıda aşağıdaki gündem takip edilmiş ve alınan sonuçlar ileride yer alan altbaşlıklarda sunulmuştur.

4.1 4 No’lu İş Kalemi İş Akış Çizelgesi (GYK Toplantısı Gündemi)

(Not: Bu aşamadan sonra çok sayıda kısaltma kullanılmıştır. Birçoğunu takip etmek zor olmayacaktır. Ancak, Ar-Ge+ tanımının kullanılması aranılan bilgilerin genel anlamı ile Ar-Ge’yi de içeriyor olmasından kaynaklanmaktadır.)

İŞ1: Projenin GYK üyelerine anlatılması
İŞ2: “Ar-Ge^+” ve “Sorun/Uğraş” altbaşlıklarının belirlenmesi
	Ar-Ge⁺ altbaşlıklarının tanımlanması Sorun/Uğraş altbaşlıklarının tanımlanması
İŞ3: 5 No’lu İş Kalemi hedef kitlelerinin belirlenmesi
	Ar-Ge⁺ altbaşlıklarını tanımlayan unsurları belirleyecek grubun özelliklerinin belirlenmesi ve grubun isim esaslı oluşturulması veya isim esaslı oluşturma yönteminin belirlenmesi Sorun/Uğraş altbaşlıklarını tanımlayan unsurları belirleyecek grubun özelliklerinin belirlenmesi ve grubun isim esaslı oluşturulması veya isim esaslı oluşturma yönteminin belirlenmesi
İŞ4: Ar-Ge⁺ unsurları ile Sorun/Uğraş unsurlarının ilişkilendirmesinin yapılacağı 7 No’lu İş Kalemi hedef kitlesinin karakteristiklerinin tanımlanması ve gerekirse grubun isim esaslı oluşturulması veya isim esaslı oluşturma yönteminin belirlenmesi
İŞ5: Altyapı durum değerlendirmesine ilişkin tespitlerin yapılacağı 8 No’lu İş Kaleminin kapsamının tanımlanması
	Bu iş kalemi çerçevesinde yapılacak olan yüzyüze görüşmelerin içeriğinin belirlenmesi Yüzyüze görüşmelerin yapılacağı grubun özelliklerinin belirlenmesi ve grubun isim esaslı oluşturulması veya isim esaslı oluşturma yönteminin belirlenmesi
İŞ6: Ar-Ge+ geçmişi durum değerlendirmesine ilişkin tespitlerin yapılacağı 9 No’lu İş Kalemi için kategorilerin tespiti
İŞ7: Dış Talep değerlendirmesine ilişkin tespitlerin yapılacağı 10 No’lu İş Kalemi hedef kitlelerinin ve sorgulama içeriğinin belirlenmesi
	Akademik talep değerlendirilmesi konusunda ilişkiye geçilecek grubun özelliklerinin belirlenmesi ve grubun isim esaslı oluşturulması veya isim esaslı oluşturma yönteminin belirlenmesi Akademik talep değerlendirilmesi konusunda yapılacak yüzyüze sorgulamanın içeriğinin şekillendirilmesi Endütriyel talep değerlendirilmesi konusunda ilişkiye geçilecek grubun özelliklerinin belirlenmesi ve grubun isim esaslı oluşturulması veya isim esaslı oluşturma yönteminin belirlenmesi Endüstriyel talep değerlendirilmesi konusunda yapılacak yüzyüze sorgulamanın içeriğinin şekillendirilmesi.

4.2 Bilgi Formunun Ortaya Çıkarılması

Üniversitedeki tüm akademik çalışanlara gönderilmek için planlanan bilgi formunun ortaya çıkarılması kabaca aşağıda özetlenmiştir: (İş paketleri içinde yer alan bilgi burada tekrar özetlenmektedir.)

Genişletilmiş Yönetim Kurulu’nda (GYK) Ar-Ge+ ve Sorun Uğraş altbaşlıklarının elde edilmiştir.
Bu altbaşlıklar ile seçilmiş yaklaşık 100 kadar akademik ve idari personele bir ön bilgi formu gönderilmiş ve buna göre ortaya çıkan altbaşlıklara ait unsurların belirlenmesi istenmiştir.
Gelen çok sayıda unsurun gruplanması ve altbaşlıkları birbirinden ayırıcı olarak tanımlanmalarının yapılması için 14 araştırma görevlisi ve proje grubundan oluşan bir grup tarafından gerçekleştirilmiştir.
Ortaya çıkan sonuçlar GYK tarafından özü değiştirilmeden toparlanmış ve bilgi formuna esas olacak unsurlar ve tanımları hazırlanmıştır.

Bu özetin detaylandırılması aşağıdaki altbölümlerde yapılmıştır.

4.2.1 Ar-Ge⁺Altbaşlıkları - GYK

Çalışmanın bu evresinde GYK EK-2’de listelenen 56 adet unsur tanımladı. Daha sonra bu unsurlar gruplanarak aşağıda belirtilen iki aşamada Ar-Ge Altbaşlıkları belirlendi.

Birinci aşama: Oluşturulan üç grup alt başlıkları aşağıdaki şekilde belirlediler

· Talep edilme nedenleri

· Ar-Ge personelinin beklentileri

· Ar-Ge’nin çevresi

· Ar-Ge türleri

· Ar-Ge çıktıları

· Endüstri

· Üstyapı

· Öğrenci

· Diğer Yüksek Öğretim Kurumları

· STK’lar

· Problem

· Destek

· İlişkiler/Sinerji

· Talep

· Çözüm

İkinci aşama: GYK’nın oluşturduğu forum altbaşlıkları aşağıdaki şekilde konsolide etti.

Paydaşlar (iddia sahipleri/taraflar) ve Beklentiler. ‘Amaç’ da bu altbaşlık altında düşünüldü!
Kurumsal çevre.
Altyapı. “soft”, “hard” tüm altyapı unsurları ve yetenekler bu altbaşlık altında düşünüldü!
Faaliyet Alanları. Ar-Ge altında düşünülebilecek tüm etkinliklerin, danışmanlık, konferans düzenleme vb. dahil, bu altbaşlık altında yer alması düşünüldü!
Üretilenler. Doğrudan ve dolaylı tüm çıktıların bu alt başlık altında yer alması düşünüldü!
İlişkiler. İletişim kanalları, kurum içi ve ulusal ve uluslararası tüm ilişkiler, şebekeleşme (networking) bu altbaşlık altında düşünüldü!

4.2.2. Sorun/UğraşAltbaşlıkları – GYK

Çalışmanın bu evresinde GYK EK-3’de listelenen 42 adet unsur tanımladı. Daha sonra bu unsurlar gruplanarak aşağıda belirtilen iki aşamada Sorun/Uğraş Altbaşlıkları belirlendi.

Birinci aşama: GYK’nın oluşturduğu forum unsurları aşağıdaki şekilde konsolide etti.

Örgütlenme/işleyiş-yönetim modeli
Uluslararası ilişkiler
İnsan kaynakları/ücret politikaları
Hizmet sunuş
Araştırma faaliyetleri
Eğitim
Toplum ve endüstri ilişkileri
Çevre talebi ve desteği
Örgütsel kültür ve öncelikler
Fiziki kaynaklar ve kullanımı
Mevzuat
Rekabetçi yetkinlikler
Benzer kurumlarla ilişkiler
Misyon Eksikliği
Değerlendirme
Etik

İkinci aşama: Forum altbaşlıkları aşağıdaki şekilde konsolide etti.

Yasa-yönetmelik-örgütlenme. Tüm mevzuat ve kurumsal kültür unsurları bu altbaşlık düşünüldü!
Etkinlikler. Araştırma, eğitim-öğretim, hizmet faaliyetlerinin tümü bu altbaşlık altında düşünüldü!
Dış ilişkiler. Ulusal ve uluslararası tüm ilişkiler bu altbaşlık altında düşünüldü!
Kurum içi ilişkiler. Kurum içi tüm paydaşlar arası ilişkiler bu altbaşlık altında düşünüldü!
Fiziki ve insan kaynakları.
Finansman.
Etik.

İŞ3: 5 No’lu İş Kalemi Hedef Kitlelerinin Belirlenmesi

Forum düzeninde yapılan tartışma sonunda ön bilgi formunun gönderileceği yaklaşık 100 kişilik grubun oluşturulmasına yönelik şu işler yapıldı:

3.1. Ar-Ge⁺ konusunda EABD Başkanları, Rektörlüğe bağlı Merkez Müdürleri ve değişik akademik kademelerin olabildiğince eşit olarak temsil edildiği 15 kişilik Ar-Ge konusunda temayüz etmiş ve/ya akademik ortama yeni katılmış olan Öğretim Üyelerinden oluşan yaklaşık 60 kişilik bir grubun oluşturulmasına karar verildi. 15 kişilik Öğretim Üyesi grubunun Sn. Fatoş Yarman Vural, Sn Metin Ger ve Sn. Nesim Erkip’ten oluşan bir komitece belirlenmeside ayrıca kararlaştırıldı. (Bu noktada SEM Başkanı’ nın da grupta yer alması kararlaştırıldı.)

3.2 Sorun/Uğraş konusunda oluşturulan grupta, Ar-Ge⁺ konusunda oluşturulan gruptan EABD Başkanları ile Rektörlüğe bağlı Merkez Müdürleri’ne ek olarak Üniversite Genel Sekreterinin, 9 adet İdarecinin (Daire Başkanları) ve AGÜDÖS ile AFS’nin temsil edilmesi kararlaştırıldı.

İŞ4: 7 No’lu İş Kalemi Hedef Kitlesinin Belirlenmesi

Forum düzeninde yapılan tartışma sonunda ortaya çıkacak bilgi formunun

Öğretim Üyelerinin
Öğretim Görevlilerinin
Uzmanların
Okutmanların
Araştırma Görevlilerin

tümünü kapsamasına karar verildi.

4.2.3 Ön Bilgi Formunun Değerlendirilmesi ve Sonuçlar

4.2.1 ve 4.2.2’de aktarılan çalışmalar ile GYK’nın önceki toplantısında belirlenen başlıkları içeren (AR/GE altbaşlıkları ile Sorun/Uğraş Alanları altbaşlıkları) ön bilgi formları hazırlandı. Seçilen 100 kadar kişiden akademik olanlarından EK-4 yer alan ön bilgi formunun tümüne, idari olanların ise sadece bilgi formundaki Bölüm II’ye yanıt vermeleri istendi..

Üniversite içinden seçilen (GYK’nın bir önceki toplantısı) yaklaşık 100 kişilik bir grup hazırlanan soru formlarına yanıt verdi.

Projede görevli araştırma görevlilerine (14 tane) dört saatlik bir oryantasyon yapıldı ve proje anlatıldı. Ayrıca, soru formlarını nasıl analiz edebileceklerine yönelik toplu ve gruplara bölünerek bir örnek çalışma gerçekleştirildi. Yaklaşık 100 kişinin verdiği yanıtlar aşağıda belirtilecek üç aşamada değerlendirildi ve GYK’nın bir sonraki toplantısında kullanılacak bilgiler ortaya çıkarıldı.

· Aşama 1: Yedi AR/GE altbaşlığı ile yedi Sorun/Uğraş altbaşlığı dört gruba bölünerek araştırma görevlilerine atandı. Her araştırma görevlisi bağımsız olarak kendi grubuna atanan altbaşlıklar ile ilgili çalıştı ve gelen yanıtları 30-50 kadar gruba indirgedi.

· Aşama 2: Her grup ayrı ayrı bir araya gelerek bireysel olarak yaptıkları çalışmaları grup olarak son haline getirdiler. Dolayısı ile her altbaşlık için 30 civarında unsur ( ve bu unsurların frekansları) elde edildi.

· Aşama 3: Toplu olarak yapılan son toplantıda farklı çalışma yöntemleri kullanılarak (Grup çalışması, toplu tartışma, toplu sonuç elde etme, gibi) her altbaşlık için unsur sayısı beş-on arasına indirildi. Her unsurun içerdiği orijinal yanıtlar belirlendi ve frekansları yazıldı.

Yukarıdaki aşamalar sonunda her altbaşlık için Aşama 3’te açıklanan bilgiler elde edildi. Bu bilgiler EK-5’te yer almaktadır.

4.2.4 Bilgi Formunun Son Haline Getirilmesi

Gelinen aşamada GYK aşağıda belirtilen işleri yerine getirmiştir:

· Çalışmada elde edilen sonuçlara (4.2.3) bakıp hazırlanacak soru formuna temel teşkil edecek unsurların tanımlandığı terminolojiyi son haline getirmek. 4.2.3’te elde edilen sonuçların tartışılması özellikle istenmemektedir, çünkü katılımlı yöntemler ile yaklaşık 20 kişinin, yine yaklaşık 100 kişinin verdiği yanıtları kullanarak elde edilmişlerdir.

Altbaşlıklar daha önce kararlaştırıldığı üzere sabit kalmışlardır. Ancak, her altbaşlık altındaki unsur gruplarının başlıkları belirlenmiştir.
Her unsurun tanımlanacağı bir lügat yaratılmıştır. Bu lügat yaratılırken unsuru meydana getiren öğelerin gözönüne alınarak toparlanması ve yazılması gerekmiştir. Bu çalışma hem forum olarak, hem de bireyler tarafından yürütülmüştür.

Bu aşamanın sonunda EK-6’da yer alan bilgi formu ortaya çıkmış ve üniversitenin tüm akademik personeline dağıtılmıştır.

4.3 Yüzyüze Görüşmelerin İçeriğinin Saptanması

İlk yapılan GYK toplantısında konu ile ilgili alınan kararlar aşağıda yer almaktadır. (Not: Aşağıda yer alan iş numaraları Bölüm 4.1’de tanımlandığı biçimi ile kullanılmıştır.)

İŞ5: 8 No’lu İş Kalemi Çerçevesinde Yapılacak Sorgulamanın İçeriğinin ve Hedef Kitlesinin Belirlenmesi

GYK’nın forum düzeninde yapılan tartışma sonunda

5.1. Sorgulamanın

Kütüphane (yenilenme, veri bankaları, yayma, erişim, ihtisas kütüphanelerine erişim, servis, vb.)
Bilgi ve Kominikasyon Teknolojileri (ITC) (yazılım, donanım, ağ, bakım-onarım, telecom., dokümantasyon, güvenlik, belge gönderme, depolama, vb.)
Laboratuar/Stüdyo vb. Mekanlar (yenilenme, sarf malzemeleri, bakım-onarım, insan kaynağı, yönetim, paylaşım, verimlilik, donanım, yazılım, veri toplama-indirgenme, finansman, vb.)
Teknik/İdari Destek (kalite, prosüdürler, finansman, ulaşım, katılım, vb. )
Altyapı Yönetimi (dış merkezlerle ilişkiler, talep odakları ile ilişkiler, vb. )
AGÜDÖS

konularında odaklanması ve kullanım sıklığı, güncellenme, paylaşılma-paylaşma gibi noktaları öne çıkaracak şekilde yapılması, en fazla 6 soru ile sınırlandırılarak yaklaşık 20-25 dakikalık bir süre içinde tamamlanacak şekilde tasarlanmasına karar verildi. Tasarımın, Sn. Hasan Şimşek, Sn. Oya Güneri, Sn. Nesim Erkip ve Sn. Metin Ger’den oluşan bir grupça yapılması da karara bağlandı.

5.2. Sorgulamanın yapılacağı grubun tespiti için Sn. Fatoş Y. Vural, Sn. Metin Durgut, Sn. Nesim Erkip ve Sn. Metin Ger’den oluşan bir komite oluşturuldu. Bu komitenin en fazla 30 kişilik bir grubu belirlemesine ve sorgulamayı yapacak olan “anketörlerin (görüşmecilerin)” Sn. Oya Yerin Güneri tarafından yetiştirilmesine/ eğitilmesine karar verildi.

Buna göre sorulacak sorular ile yüzyüze görüşmelerin kapsayacağı grup tespit edilmiş ve ilgili bilgiler EK-7’de verilmiştir.

4.3 Üniversite Dışı Paydaşların Saptanması ve İlişkinin Kurulması

İlk yapılan GYK toplantısında konu ile ilgili alınan kararlar (paydaşların saptanmasına yönelik olarak) aşağıda yer almaktadır. (Not: Aşağıda yer alan iş numaraları Bölüm 4.1’de tanımlandığı biçimi ile kullanılmıştır.)

İŞ7: Dış Talep Değerlendirmesinin Yapılacağı 10 No’lu İş Kalemi’nin Çerçevesinin Belirlenmesi

GYK’nın forum düzeninde yapılan tartışma sonunda

7.1. Akademi çerçevesinde ilişkiye geçilecek grubun

· YÖK

· Üniversiteler (kamu ve vakıf tümü)

· Yabancı Üniversiteler (sınırlı sayıda; Sn. Fatoş Yarman Vural tarafından belirlenecek)

· KKTC (tümü)

den oluşturulmasına karar verildi.

7.2. Akademi çerçevesinde ilişkilerin Rektörlükçe gerçekleştirilmesine ve mümkünse yazılı olarak ve en azından

· İnsan Kaynağı Değişimi (öğretim üyesi ve öğrenciler)

· Kütüphane Ağı

· Araştırma İşbirliği

konularını kapsayacak şekilde yapılmasına karar verildi.

7.3. İş Dünyası çerçevesinde ilişkiye geçilecek grubun

· Kamu-Yönetim (TÜBİTAK, DPT,DTM,DİE, TSE, AB Gen. Sek., GAP, MSB, SSM, Gen. Kur. Bşk.’lığı)

· Kamu-Araştırma (TCMB, MTA, MAM, Bilten, SAGE, UME, KOSGEB)

· Üretim-Hizmet kuruluşları ve ilgili STK’lar ( Özel Ar-Ge kuruluşları olarak Arçelik, ASELSAN, TAI, Roketsan, Tofaş, Brisa, Pak Maya ve STK’lar olarak da İSO, ASO, EBSO, TÜSİAD, ESİAD, SİSİAD, TOBB, TBB, Turizm Sektör Kuruluşu)

· STK’lar ( TMMOB ve tüm meslek odaları ve birlikler ile Türkİş, DİSK, HAKİŞ ve ÖES)

· Siyasiler (TBMM Bilim ve Teknoloji Alt Komisyonu)

dan oluşturulmasına karar verildi.

7.4. İş Dünyası çerçevesinde ilişkilerin Rektörlükçe ve yazılı olarak ve en azından

· Eğitim

· Ar-Ge

· Hizmet

alanlarında ODTÜ’den neler bekledikleri ve

· Ar-Ge ve İnovasyon bağlamında nasıl bir işbirliği oluşturulabileceği

konularını kapsayacak şekilde yapılmasına karar verildi.

Bu aşamadan sonra üniversitelere, iş dünyasına ve YÖK’e gönderilecek örnek mektuplar hazırlanmış ve rektörlüğe iletilmiştir. Bu örnek mektuplar EK-8’de sunulmuştur.

4.4 Diğer Sonuçlar

İŞ6: Ar-Ge⁺Geçmişi Durum Değerlendirmesinin Yapılacağı 9 No’lu İş Kalemi’nin Çerçevesinin Belirlenmesi

GYK’nın forum düzeninde yapılan tartışma sonunda kataloglama işleminin

· Yayınlar (yurt içi ve yurt dışında yapılmış olan dergiler, bildiriler, kitaplar, raporlar, e-yayınlar ve popüler yayınlar)

· Projeler (AFP, DPT, TTGV,TÜBİTAK, AT, TAEK, UN, WB, IMF, DTM, HM vb. tüm yarışmalı/hakemli destek kurum/kuruluşları)

· AGÜDÖS

· Askeri (MSB, SSM, vb.)

· Toplantı düzenleme

· Bilgi yayma/yaymaya destek verme

· Merkez/Laboratuar/Enstitü kurma/kurmaya destek verme

· Fikri mülkiyet hakları (patent, marka, lisans vb.)

· Danışmanlık

· SEM/sertifika programları

kategorilerinde yapılmasına karar verildi.

5. BULGULAR

Raporda, bu bölüme kadar, yüzyüze görüşmelerin yapılma aşaması ile tüm öğretim elemanlarının dolduracağı bilgi formunun son haline getirilmesi için yapılan hazırlıklar yer almıştır. Bu hazırlıklardan özellikle bilgi formuna yönelik yapılan çalışmalar kendi içinde bir bütün olup, ODTÜ’nün Ar-Ge konusundaki anlayışlarını sergileyebilmektedir. Bu bölümde ise bilgi formundan elde edilen bulgular ile yüzyüze görüşmelerden elde edilen bulgular aktarılacaktır.

5.1 Bilgi Formundan Elde Edilen Bulgular

Üniversite akademik personelinin bilgi formuna yanıt verme oranı %17 olmuştur. Bu sonuç bu tip bir bilgi formu için tatminkar bir oran olarak görülmüştür. Buradan ortaya çıkan eğilimlerin, genel kitlenin eğilimi olması beklenmektedir.

Akademik personelin %62’sini oluşturan Mühendislik ve Fen-Edebiyat fakültelerinden gelen yanıtlar, toplam yanıt verenlerin %76’sını oluşturmuştur. Bilgi formundan elde edilen sonuçlarındaki genel eğiliminde bu iki fakülte eğilimlerinin yansıdığı görülmektedir. Bilgi formunu yanıtlayan sayıların, ve sözü geçen fakültelerdeki mevcut sayıların gösterdiği, bunun beklenen bir eğilim olduğu yönündedir.

Ünvan grupları içinde profesör, doçent ve yardımcı doçent grupları akademik nüfusun %37’sini oluştururken, yanıt verenlerin de %29’u bu gruplardan gelmiştir.

Bilgi formlarında verilen yanıtların incelenmesi Analitik Hiyerarşi Süreci yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Yönteme göre ortaya göreceli farklar bilgisi çıkmakta, sayıların kendi başlarına bir anlam ifade etmesi söz konusu olmamaktadır. EK-9’da bilgi formundan elde edilen veriler grafiksel olarak gösterilmiştir. Grafiklerin değerlendirilmeleri ise aşağıdaki alt bölümlerde yapılmıştır. Aşağıda yer alan altbölümlerde grafiklerle bir pararlelik sağlandığı için, anlatımın sürekliliği bozmaması için grafiklere özellikle atıf yapılmayacaktır. Ancak, özetlenen bilgi grafikler incelenerek çıkartılmıştır.

Başlıca üç tip inceleme yapılmıştır:

Önce altbaşlıkların (hem Ar-Ge+, hem de Sorun/Uğraş Alanları için) kendi aralarındaki önem sırası irdelenmiştir.

Bir sonraki aşamada altbaşlıkları oluşturan unsurların, her altbaşlık için, kendi aralarındaki önem sırası irdelenmiştir.

En sonda ise altbaşlıkları oluşturan tüm unsurlar birarada değerlendirilmiş, ve öne çıkan unsurlar (hem Ar-Ge+, hem de Sorun/Uğraş Alanları için ayrı ayrı) irdelenmiştir.

Bu irdeleme sırasında bazen genel sonuçlara bakılmış, bazen de genel sonuçlar ile birlikte “ünvana göre” ya da “fakülteye göre” de bir karşılaştırma yapılmıştır.

Proje ekibi, anlayış olarak, elde edilen bulguları olduğu gibi sunmayı öncelikli olarak gerçekleştirmek istemektedir. Ancak, proje ekibi, aynı zamanda, kendi yorumlarını ve/veya önemli gördüğü bazı hususların da belirtilmesini bir gereksinim olarak görmektedir. Bu nedenle, bu tip bir durum oluştuğıunda, elde edilen bilgiyi takip eden paragraflarda “Yorum:” başlığı altında, italikle yazılmış, değerlendirmeler yer alabilecektir.

5.1.1 Altbaşlıkların İncelenmesi

Aşağıda hem Ar-Ge+, hem de Sorun/Uğraş Alanları’nın tanımına yönelik altbaşlıklar toplu olarak verilmiştir. Bu altbaşlıklara birkaç kere referans verielceği için uygun kısaltmalar da tanımlanmıştır.

AR-GE+ ALTBAŞLIKLAR	KISALTMA
AR-GE FAALİYETLERİNİN AMACI	A1
AR-GE FAALİYETLERİNDE ROL ALAN TARAFLAR	A2
AR-GE KAPSAMINDA YER ALABİLECEK ETKİNLİKLER	A3
AR-GE FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ İÇİN ODTÜ İÇİNDE GEREKLİ OLAN KURUMLAR VE DÜZENLEMELER	A4
AR-GE FAALİYETLERİ İÇİN GEREKLİ OLAN İLİŞKİ AĞLARI	A5
AR-GE'NİN ALTYAPI UNSURLARI	A6
AR-GE'NİN ÇIKTILARI	A7

SORUN/UĞRAŞ ALANLARI ALTBAŞLIKLARI	KISALTMA
ÜNİVERSİTE UĞRAŞ ALANLARI ÇERÇEVESİNDEKİ ETKİNLİKLERDE YAŞANAN SORUNLAR	S1
ODTÜ İÇİ İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR	S2
YASA, YÖNETMELİK VE ÖRGÜTLENME KONULARINDA YAŞANAN SORUNLAR	S3
ULUSAL VE ULUSLARARASI KURUM VE KURULUŞLARLA OLAN İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR	S4
FİZİKİ VE BEŞERİ KAYNAKLAR ALANLARINDA YAŞANAN SORUNLAR	S5
FİNANSMAN ALANINDA YAŞANAN SORUNLAR	S6
ETİK SORUNLAR	S7

Yukarıda açıklanan altbaşlılar EK-6’da kopyası verilen bilgi formundaki Ar-Ge+ ve Sorun/Uğraş Alanları altbaşlıklardır. Bilgi formlarından elde edilen veriler, Ar-Ge+ ve Sorun/Uğraş Alanları için ayrı ayrı olarak, üç grup altında incelenmiştir:

Genel – Verilen tüm yanıtlar kullanılmıştır.
Ünvanlara göre – Her ünvan kademesi için veriler incelenmiş ve benzerlikler, farklılıklar ortaya konmuştur.
Fakültelere göre – Her fakülte için veriler incelenmiş ve benzerlikler, farklılıklar ortaya konmuştur.

İzlenen sistematik ile altbaşlıklar göreceli önem sırasına koyulmuş ve bu rapor edilmiştir. Göreceli önem sırası ve ortaya çıkan gruplama, EK-9’da yer alan grafiklerin yardımı ile elde edilmiştir. Aşağıdaki alt bölümlerde, farklı durumlarda elde edilen gruplara ait altbaşlıklar aynı satırda verilmiştir.

5.1.1.1 Altbaşlıklar – Genel

Ar-Ge+ Altbaşlıkları

A6 (altyapı) ve A1 (amaçları) öne çıkıyor;
Bunları bir birine yakın olarak A7 (çıktılar), A2 (taraflar), A4 (kurumlar ve düzenlemeler) izliyor;
En arkada ise A5 (ilişkiler) ve A3 (etkinlikler) bulunuyor.

Yorum:

“Gerekli Ar Ge altyapısının kurulması ve ArGe için amaçların saptanması”önemlidir.

Sorun/Uğraş Alanları Altbaşlıkları

S6 (finansman) öne çıkıyor
İkinci sorun kümesi.
S5 (kaynaklar), S3 (mevzuat): alt ve üst yapılar
S4 (ilişkiler), S1 (etkinlikler): iletişim ve ilişkiler
S2 (iç ilişkiler)
S7 (etik)

Yorum:

“Ciddi finansman sıkıntıları yaşanıyor”
“Üniversite içi etkinlikleri olumsuz etkileyen, dış ilişkileri engelleyen ve kaynakları daraltan sorunlar ile ilgili mevzuattaki yetersizlikler birlikte iç içe geçmiş bir sorun yumağı oluşturuyor. (Çözüm üretilmesini engelleyen bu sorunlar üniversiteyi aşan ülke düzeyi sorunlardır)”.
“S7 Etik konusu iyi anlaşılmamış bir konu.”
“S2 (iç ilişkiler) konusu önem olarak arka planda kalmış, bu alanda sorun görülmüyor.”

5.1.1.2 Altbaşlıklar – Ünvanlara Göre

Ar-Ge+ Altbaşlıkları

A1 ve A6 öne çıkan ana Ar-Ge+ altbaşlıkları.
A7 Prof. ve Doç. gruplarında yukarıda, diğer gruplarda biraz aşağıda
A4 Prof. ve Doç. gruplarında aşağıda, diğerlerinde yukarıda
Yakın düşünen gruplar: Y.Doç ve doktoralı Araştırma Görevlisi
Uzak düşünen gruplar : Doç. ve doktoralı Araştırma Görevlisi

Sorun/Uğraş Alanları Altbaşlıkları

Değişik gruplar arasında yüksek bir uyum var, S6 ve S5 öne çıkıyor.
Ünvan olarak daha ‘gençlerde’ S5 biraz aşağıya kayarken S3 yukarıya çıkıyor.

5.1.1.3 Altbaşlıklar – Fakültelere Göre

Ar-Ge+ Altbaşlıkları

A1 ve A6’yı öne çıkaranlar: Mühendislik, Fen Edebiyat ve Mimarlık
A4’ü öne çıkaran: Eğitim, A1 ve A6 sonra geliyor.
A7’yi öne çıkaran : İktisadi İdari Bilimler
Mühendislik için A2 yukarıda.

Yorum:

“İİBF, diğer fakülteler göre oldukça değişik bir Ar-Ge+ yorumuna ve beklentisine sahip.”
“MühF’nin dış ilişkileri göreceli olarak iyi”
“EF Üniversite merkezindeki olaylardan uzak kalıyor”

Sorun/Uğraş Alanları Altbaşlıkları

Fakülteler için S6, S3 ve S5 genelde önem kazanmış
Mimarlık diğerlerine göre S2’yi yukarı çıkartmış
İİB için öncelikli küme S4, S1, S6 ve S5
Genelde S2 aşağıda yer alıyor, iç ilişkiler yeterli bulunuyor

5.1.2 Altbaşlıkları Oluşturan Unsurlar

Bu bölümde, Ar-Ge+ ve Sorun/Uğraş Alanları içinde yer alan her unsur için verilerin değerlendirilmesi yapılmıştır. Bu bölümdeki analiz sadece genel bazda yapılmıştır. Analizde önce her altbaşlığın altında yer alan unsurlar hatırlatılmış (ve kısaltması verilmiş) ve bir tablo halinde sunulmuştur. Unsurların detaylı tarifleri ise EK_6’da yer almkatadır.

5.1.2.1 Ar-Ge+ Altbaşlıklarını Oluşturan Unsurlar

AR-GE FAALİYETLERİNİN AMACI – A1

A1 - AR-GE FAALİYETLERİNİN AMACI – UNSURLAR	KISALTMA
ÜRETİM(BİLGİ)	A1.1
GELİŞME (BECERİ)	A1.2
İŞBİRLİKLERİ	A1.3
TOPLUMSAL FAYDA	A1.4
BİREYSEL FAYDA	A1.5

Genel

A1.1 : Üretim önemli

A1.2, A.1.4 : Gelişme ve toplumsal yarar arkasından geliyor.

A1.3 : İşbirliği göreceli olarak göz ardı ediliyor

A1.5 : Bireysel gelişim göreceli olarak dile getirilmiyor

AR-GE FAALİYETLERİNDE ROL ALAN TARAFLAR – A2

A2 - AR-GE FAALİYETLERİNDE ROL ALAN TARAFLAR– UNSURLAR	KISALTMA
ARAŞTIRMAYI YÜRÜTEN KURUMLAR	A2.1
ARAŞTIRMAYI YAPANLAR	A2.2
FİNANSÖRLER	A2.3
İHTİYAÇ SAHİPLERİ	A2.4
DÜZENLEYİCİ DEVLET	A2.5
TOPLUM	A2.6
DESTEK KURUMLARI	A2.7

Genel

A2.2: Araştırmacılar göreceli olarak öne çıkıyor

Bir sonraki grup, A2.3, A2.4, A2.1: Finansörler, ihtiyaç sahipleri, kurumlar (arz-talep,kaynak)

Göreceli olarak en alttaki grup, A2.5, A2.6, A2.7: Düzenleme, toplum ve destek kurumları (destek ve denetleme)

Yorum:

“Burada, geleneksel araştırma modelinin ipuçları görülüyor; araştırmayı yapanlar kendilerini ilişki ağının merkezinde görüyor, araştırma talebi ise önem olarak arzın arkasında kalıyor. Kurumsal yapı ise, bu nedenle, pasif bir rolde. “Araştırma itmesi” ile yetinilmiş.”

AR-GE KAPSAMINDA YER ALABİLECEK ETKİNLİKLER – A3

A3 – AR-GE KAPSAMINDA YER ALABİLECEK ETKİNLİKLER - UNSURLAR	KISALTMA
UYGULAMALI VE TEMEL ARAŞTIRMALAR ALANINDA FAALİYETLER	A3.1
ENDÜSTRİYEL DANIŞMANLIK HİZMETİ	A3.2
ELDE EDİLEN BİLGİYİ YAYMAK	A3.3
AR-GE KAPSAMINDA YER ALABİLECEK ETKİNLİKLERİN YÖNETİMİ	A3.4

Genel

Öncelikle A3.1: Uygulamalı ve temel araştırma

Bir sonraki grup olarak, A3.3, A3.2: Danışmanlık, bilgiyi yaymak

Göreceli olarak en az önemli, A3.4: Yönetim

Yorum:

“Araştırma faaliyetinin kendisi, dış ilişki çevresinden nispeten bağımsız algılanmış.”

AR-GE FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ İÇİN ODTÜ İÇİNDE GEREKLİ OLAN KURUMLAR VE DÜZENLEMELER – A4

A4 – AR-GE FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ İÇİN ODTÜ İÇİNDE GEREKLİ OLAN KURUMLAR VE DÜZENLEMELER - UNSURLAR	KISALTMA
ARAŞTIRMA MEKAN VE KURUMLARI	A4.1
ARAŞTIRMAYI YÖNLENDİREN YAPILANMALAR	A4.2
ARAŞTIRMAYI DENETLEYEN YAPILANMALAR	A4.3
ARAŞTIRMAYI MADDİ OLARAK DESTEKLEYEN YAPILANMALAR	A4.4
ARAŞTIRMAYA KAYNAK YARATMAYA İLİŞKİN DÜZENLEMELER	A4.5

Genel

Göreceli olarak öne çıkan grup, A4.1, A4.4: Mekan ve kurumlar, destekleyen yapılar

Daha sonrakiş grup, A4.5, A4.2: Kaynak yaratma, yönlendirme

Göreceli olarak en sonda gelen, A4.3: Denetleyen yapılar

Yorum:

“Fiziki alt yapı ile destek alt yapısı öne çıkmış. Kaynak yaratma, yönlendirme ve denetleme daha az önemli görülmüş.”

AR-GE FAALİYETLERİ İÇİN GEREKLİ OLAN İLİŞKİ AĞLARI – A5

A5 – AR-GE FAALİYETLERİ İÇİN GEREKLİ OLAN İLİŞKİ AĞLARI – UNSURLAR	KISALTMA
ULUSAL DESTEK KURULUŞLARIYLA ETKİN BAĞLANTI	A5.1
ÜNİVERSİTE İÇİ, ULUSAL ÜNİVERSİTELERLE VE ARAŞTIRMA MERKEZLERİYLE İLİŞKİLER	A5.2
ULUSAL KAMU VE SİVİL TOPLUM KURULUŞLARIYLA İLİŞKİLER	A5.3
YURTİÇİ ÖZEL SEKTÖRLE İLİŞKİLER	A5.4
ULUSLARARASI KURUMLARLA İLİŞKİLER	A5.5
YURTDIŞINDAKI ÜNİVERSİTELER VE ARAŞTIRMA MERKEZLERİYLE İLİŞKİLER	A5.6
ULUSLARARASİ SİVİL TOPLUM KURULUŞLARIYLA İLİŞKİLER	A5.7
YURTDIŞI ÖZEL SEKTÖRLE İLİŞKİLER	A5.8
BİLGİ AĞLARI (ORTAK ERİŞİM AĞLARI)	A5.9

Genel

Göreceli olarak en öne çıkan grup, A5.6, A5.1, A5.2, A5.4: Yurtdışı merkezler, ulusal destek kuruluşları, üniversite ve yurtiçi kuruluşlar, yurtiçi özel sektör

Bir sonraki grup, A5.9, A5.3: Bilgi ağları, ulusal kuruluşlar

Göreceli olarak en sondaki grup, A5.8, A5.7: Uluslararası kuruluşlar, yurdışı özel sektör.

Yorum:

“Yurtiçi kuruluşlarla olan ilişkiler faaliyetin merkezinde yer almış. Yurtdışı kuruluşlar içinde araştırma merkezleri öne çıkıyor. Diğer toplum kuruluşlarına mesafeli davranılıyor. Uluslararası ticarileşmeden ise göreceli olarak epeyce uzak kalınmış.”

AR-GE'NİN ALTYAPI UNSURLARI – A6

A6 – AR-GE'NİN ALTYAPI UNSURLARI	KISALTMA
ARAŞTIRMACI İNSAN KAYNAĞI	A6.1
FİZİKSEL ALTYAPI	A6.2
MALİ KAYNAK	A6.3
TEKNİK DESTEK HİZMETLERİ (+ TEKNİSYENLER)	A6.4
BİLGİ DESTEK HİZMETLERİ	A6.5
ORGANİZASYON VE YÖNETİM	A6.6

Genel

Göreceli olarak en önde, A6.1: Araştırmacı insan kaynağı

Bir sonraki grup, A6.3, A6.2, A6.4, A6.5: Mali kaynak, fiziksel altyapı, teknik destek, bilgi destek

Göreceli olarak en sonda, A6.6: Organizasyon ve yönetim

Yorum:

“İnsan kaynağı temel kaynak sayılıyor, organizasyon ve yönetim becerileri arka plana itiliyor.”

AR-GE'NİN ÇIKTILARI – A7

A7 – AR-GE'NİN ÇIKTILARI – UNSURLAR	KISALTMA
YENİ BİLGİ VE BECERİ (BİLİMSEL VE TEKNOLOJİK)	A7.1
YENİ VE/VEYA GELİŞTİRİLMİŞ ÜRÜN, SÜREÇ, SİSTEM, TASARIM	A7.2
TOPLUMSAL YARAR	A7.3
EĞİTİM KALİTESİ	A7.4
SAYGINLIK	A7.5
ARAŞTIRMA YETENEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ (+ARAŞTIRMACILAR)	A7.6
FİKRİ MÜLKİYET (PATENT)	A7.7

Genel

Beraber öne çıkanlar, , A7.1, A7.2, A7.3: Yeni bilgi ve beceri, yeni ürün-proses-sistem-tasarım, toplumsal yarar

Bir sonraki grup, A7.4, A7.6, A7.5: Eğitim kalitesi, saygınlık, araştırma yeteneği

Göreceli olarak en az önemli görülen, A7.7: Fikri mülkiyet

Yorum:

“Öne çıkanlar gene araştırmanın bilgi, beceri ve inovasyon çıktısı olmuş. Patente yapılan vurgu çok zayıf kalıyor.”

5.1.2.2 Sorun/Uğraş Alanları Altbaşlıklarını Oluşturan Unsurlar

ÜNİVERSİTE UĞRAŞ ALANLARI ÇERÇEVESİNDEKİ ETKİNLİKLERDE YAŞANAN SORUNLAR – S1

S1 – ÜNİVERSİTE UĞRAŞ ALANLARI ÇERÇEVESİNDEKİ ETKİNLİKLERDE YAŞANAN SORUNLAR – UNSURLAR	KISALTMA
İNSAN KAYNAKLARI	S1.1
ALT YAPI	S1.2
MALİ DESTEK	S1.3
ÜCRET	S1.4
İLETİŞİM	S1.5
KAYNAK YÖNETİMİNDE VERİMSİZLİK	S1.6
ARAŞTIRMA-ARAŞTIRMA DIŞI YÜK DENGESİZLİĞİ	S1.7
BAŞARININ ÖLÇÜLEMEMESİ	S1.8

Genel

Öne çıkan, S1.8: Başarının ölçülememesi diğerlerine göre farklı biçimde öne çıkıyor,

Kalanların tümü bir grup oluşturuyor. Yani, etkinlikler bağlamında yaşanan diğer sorunlar yakın önem taşıyorlar.

ODTÜ İÇİ İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR – S2

S2 – ODTÜ İÇİ İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR – UNSURLAR	KISALTMA
İLETİŞİM	S2.1
YÖNETSEL SORUNLAR	S2.2
İDARİ SORUNLAR	S2.3
KİŞİSEL SORUNLAR	S2.4

Genel

Göreceli olarak öne çıkan, S2.3: Araştırma politikası ile ilgili olarak yaşanan sorunlar oldukça öne çıkmış.

Göreceli olarak ikinci öne çıkan, S2.2: Yönetim politikası ile ilgili olarak hizmet alımı

S2.4: Kişisel sorunlar

S2.1: Koordinasyon yetersizliğinden kaynaklanan iletişim sorunları

Yorum:

Üniversite politikalarının araştırmacıları tatmin etmesi için iyileştirmeye ihtiyaç var.

YASA, YÖNETMELİK VE ÖRGÜTLENME KONULARINDA YAŞANAN SORUNLAR – S3

S3 – YASA, YÖNETMELİK VE ÖRGÜTLENME KONULARINDA YAŞANAN SORUNLAR – UNSURLAR	KISALTMA
GENEL OLARAK ÖZLÜK HAKLARIYLA İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT	S3.1
GENEL OLARAK MALİ İŞLERLE İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT	S3.2
GENEL OLARAK DİĞER İDARİ İŞLERLE İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT	S3.3
UYGULAMA	S3.4
İŞBİRLİĞİ EKSİKLİĞİ	S3.5

Genel

Göreceli olarak öne çıkan, S3.2: Mali işler mevzuatı.

İkinci, S3.1: Özlük hakları mevzuatı

Bir sonraki, S3.3: İdari işler mevzuatı

Göreceli olarak bir sonraki, S3.4: Uygulamadan kaynaklanan sorunlar

Göreceli olarak en az onemli, S3.5: İşbirliği eksikliği

Değişik mevzuatın araştırmacı beklentinisi yönünde iyileştirilmesi isteniyor.

ULUSAL VE ULUSLARARASI KURUM VE KURULUŞLARLA OLAN İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR – S4

S4 – ULUSAL VE ULUSLARARASI KURUM VE KURULUŞLARLA OLAN İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR – UNSURLAR	KISALTMA
İLETİŞİM VE EŞGÜDÜM YETERSİZLİĞİ	S4.1
İLİŞKİLERİN KURUMSALLAŞAMAMASI	S4.2
PARASAL DESTEK AZLIĞI	S4.3
ÖZENDİRME YETERSİZLİKLERİ	S4.4

Genel

Göreceli olarak öne çıkan, S4.3: Parasal destek azlığı büyük farkla öne çıkıyor

İkinci, S4.1: İletişim ve koordinasyon sorunları

Göreceli olarak bir sonraki, S4.2: İlişkilerin kurumsallaşamaması

Göreceli olarak en az onemli, S.4.4: Yetersiz özendirme

Yorum:

İlişkilerin koordinasyonu ve yönetiminde sorunlar yaşanıyor.

FİZİKİ VE BEŞERİ KAYNAKLAR ALANLARINDA YAŞANAN SORUNLAR – S5

S5 – FİZİKİ VE BEŞERİ KAYNAKLAR ALANLARINDA YAŞANAN SORUNLAR – UNSURLAR	KISALTMA
İŞGÜCÜ	S5.1
FİZİKSEL ALTYAPI	S5.2
ORGANİZASYON SORUNLARI	S5.3
DESTEK HİZMETLERİ	S5.4

Genel

Göreceli olarak öne çıkan, S5.1: Nitelikli işgücü sorunları

İkinci, S5.2: Fiziksel altyapı

Göreceli olarak bir sonraki, S5.3: Organizasyon sorunları

Göreceli olarak en az onemli, S5.4: Destek hizmetleri

Yorum:

Benzer önemde değişik kaynak sorunlar yaşanıyor.

FİNANSMAN ALANINDA YAŞANAN SORUNLAR – S6

S6 – FİNANSMAN ALANINDA YAŞANAN SORUNLAR – UNSURLAR	KISALTMA
KAYNAK YETERSİZLİĞİ VE ARTIRILAMAMASI	S6.1
KAYNAK YÖNETİMİ SORUNU	S6.2
ÜCRET	S6.3

Genel

Göreceli olarak öne çıkan, S6.1: Kaynak yetersizliği

İkinci, S6.3: Ücretlerin yetersizliği

Göreceli olarak en az onemli, S6.2: Kaynak yönetimi sorunları

Yorum:

Kaynakların kendileri yetersiz olduğundan yönetimi ile ilgili kaygılar geride kalmış.

ETİK SORUNLAR – S7

S7 – ETİK SORUNLAR – UNSURLAR	KISALTMA
DÜRÜSTLÜK	S7.1
GÖREV BİLİNCİ	S7.2

Genel

Göreceli olarak öne çıkan, S7.2: Görev bilincinin düşüklüğü

Yorum:

Etik sorunlar ile ilgili olarak genel bir farkında olmama sorunun varlığı düşünülebilir.

5.1.3 Tüm Unsurların Değerlendirilmesi

Analizin son aşamasında tüm Ar-Ge+ Unsurları (ve ayrı olarak tüm Sorun/Uğraş Alanları Unsurları) toplu olarak değerlendirilmiştir. Bu değerlendirmede beklenen göreceli olarak öne çıkan unsurların (göreceli anlamda öne çıkan en fazla ilk 10-12 unsur) tanımlanması ve değişik kategorilerde yapılan bu irdelemenin nasıl farklılaştığının anlaşılmasıdır.

Bu bölüm altında dört ayrı alt bölüm yer almaktadır.

Birinci bölümde hiç bir alt gruba ayrılmadan Ar-Ge+ Unsurları ve Sorun/Uğraş Alanları Unsurları başlıkları altında tüm yanıtlar değerlendirilmiştir. Öne çıkan unsurlar, ki genelde grup halindedir, belirtilmiştir.

İkinci ve üçüncü bölümlerde ise ünvana göre ve fakültelere göre değerlendirme yapılmıştır. Bu değerlendirmeden beklenen genelde ortaya çıkan unsurların dışında göreceli olarak önem verilen unsurların da ortaya çıkmasını sağlamaktır. Ayrıca, istendiğinde, bu gruplar bazındaki bilgiler kullanılarak yorumlar getirmek mümkün olabilecektir.

Son bölümde ise, ikinci ve üçüncü bölümlerde yeni olarak ortaya çıkan unsurların da genelde çıkan unsurlara birleştirilmesi yapılmış, ve bir anlamda üniversitenin tümünü (grupların da özelliklerini içine alacak biçimde) temsil edebilecek unsurların listesi çıkartılmıştır.

5.1.3.1 Tüm Unsurların Değerlendirilmesi - Genel

Ar-Ge+ Unsurları

Göreceli olarak A1.1: Üretim öne çıkıyor.
Takip eden öncelikli grup A2.2, A6.1, A3.1: Araştırmacı ve Temel Faaliyeti, olarak ortaya çıkıyor.
Göreceli olarak önemli bir sonraki grup, A2.3, A1.2, A7.1, A6.3: Mali Kaynak ve Araştırma Çıktıları, olarak çıkıyor.
Göreceli olarak en önemli unsurlar içinde yer alan son grup ise A2.4, A6.2: Altyapı ve Talep, olarak çıkmıştır.
A4 (Kurumlar ve Düzenlemeler) ve A5 (İlişki ağları) ile ilgili unsurlar göreceli olarak çok geriye düşmüşler.

Bu unsurlar altbaşlıklara göre gruplanmış ve bu altbaşlıklar aşağıda verilmiştir.

A1 (A1.1, A1.2)
A2 (A2.2, A2.3, A2.4)
A3 (A3.1)
A6 (A6.1, A6.2, A6.3)
A7 (A7.1)

Sorun/Uğraş Alanları Unsurları

Göreceli olarak S1.8: Başarının Ölçülememesi açık ara öne çıkıyor.
Göreceli olarak önemli bir sonraki grup, S6.3, S6.1: Mali Sorunlar, olarak çıkıyor.
Göreceli olarak en önemli unsurlar içinde yer alan son grup ise S5.1, S6.2, S3.1: İşgücü,Kaynak Yönetimi ve Mali Mevzuat, olarak çıkmıştır.

Bu unsurlar altbaşlıklara göre gruplanmış ve bu altbaşlıklar aşağıda verilmiştir.

S1 (S1.8)
S3 (S3.2)
S5 (S5.1)
S6 (S6.1, S6.2, S6.3)

5.1.3.2 Tüm Unsurların Değerlendirilmesi - Ünvanlara Göre

Ar-Ge+ Unsurları

Profesör ve Doktoralı Araştırma Görevlisi gruplarının sıraladığı unsurlar ile genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.

Doçent grubunda
A1.1, A2.2, A3.1, A6.1, A7.1, A2.3 genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.
A1.4, A7.2, A5.6 ise yeni Ar-Ge+ unsurları olarak göze çarpmaktadır.

Y. Doç. Grubunda
A1.1, A6.1, A6.3, A7.1, A1.2 genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.
A5.1, A5.5, A5.4, A5.6 ise yeni Ar-Ge+ unsurları olarak göze çarpmaktadır.

Öğretim Görevlisi Grubunda
A2.2, A1.1, A2.3, A6.1, A2.4, A6.2, A6.3 genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.
A2.1, A4.1, A5.1 ise yeni Ar-Ge+ unsurları olarak göze çarpmaktadır.

Araştırma Görevlisi (MS) Grubunda
A1.1, A3.1, A2.3, A2.2, A1.2, A2.4 genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.
A4.4, A6.4, A1.4, A5.6 ise yeni Ar-Ge+ unsurları olarak göze çarpmaktadır.

Ünvan grupları dikkate alındığında, Bölüm 5.1.3.1’de öne çıkan Ar-Ge+ unsurlarının yanına A1.4, A5.6 ve A6.4’ün eklenmesi göreceli olarak tüm üniversite açısından bakıldığında anlamlı görülmektedir.

Sorun/Uğraş Alanları Unsurları

Ünvan gruplarının yaptığı sıralamaların genel sıralama ile büyük ölçüde örtüştüğü görülmektedir.

Profesör ve Doktoralı Araştırma Görevlisi grubunun sıraladığı unsurlar ile genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.

Doçent grubunda
S1.8, S6.3, S6.1, S5.1, S6.2 genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.
S3.1 ise yeni sorun/uğraş alanları unsuru olarak göze çarpmaktadır.

Y.Doç. grubunda
S1.8, S6.1, S6.3, S5.1, S6.2 genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.
S5.3 ise yeni sorun/uğraş alanları unsuru olarak göze çarpmaktadır.

Öğretim Görevlisi grubunda
S1.8, S3.2, S6.3 genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.
S3.1, S3.3, S4.4 ise yeni sorun/uğraş alanları unsurları olarak göze çarpmaktadır.

Araştırma Görevlisi (MS) grubunda
S1.8, S3.2, S6.1 genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.
S3.3, S3.1, S3.5 ise yeni sorun/uğraş alanları unsurları olarak göze çarpmaktadır.

Ünvan grupları dikkate alındığında, Bölüm 5.1.3.1’de öne çıkan Sorun/uğraş Alanları unsurlarının yanına S1.3 ve S3.3’ün eklenmesi göreceli olarak tüm üniversite açısından bakıldığında anlamlı görülmektedir.

5.1.3.3 Tüm Unsurların Değerlendirilmesi - Fakültelere Göre

Ar-Ge+ Unsurları

Eğitim Fakültesinde

A1.1, A2.2, A3.1, A7.1, A1.2 genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.

A.6.4, A.4.1, A.4.4, A.7.2, A.5.6 ise yeni Ar-Ge+ unsurları olarak göze çarpmaktadır.

Fen Edebiyat Fakültesinde

A1.1, A2.2, A3.1, A1.2, A6.1, A2.3 genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.

A5.2, A1.4, A5.6, A7.5 ise yeni Ar-Ge+ unsurları olarak göze çarpmaktadır.

İ.İ.B Fakültesinde

A7.1, A1.1, A3.1 genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.

A7.2, A7.3, A5.9, A4.2, A4.4, A5.6, A5.4 ise yeni Ar-Ge+ unsurları olarak göze çarpmaktadır.

Mimarlık Fakültesinde

A6.1, A6.3, A6.2, A1.1, A2.2, A1.2 genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.

A6.5, A6.4, A6.6, A1.4 ise yeni Ar-Ge+ unsurları olarak göze çarpmaktadır.

Mühendislik Fakültesinde

A1.1, A2.2, A2.3, A2.4, A6.1, A1.2, A7.1, A3.1, A6.3 genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.

A7.2 ise yeni Ar-Ge+ unsuru olarak göze çarpmaktadır.

Fakülteler dikkate alındığında, Bölüm 5.1.3.1’de öne çıkan Ar-Ge+ unsurlarının yanına A1.4, A5.6, A6.4 ve A7.2’nin eklenmesi göreceli olarak tüm üniversite açısından bakıldığında anlamlı görülmektedir.

Sorun/Uğraş Alanları Unsurları

Eğitim Fakültesinde

S1.8, S3.2, S5.1, S6.1, S6.3 genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.

S3.1, S1.3, S6.2 ise yeni sorun/uğraş alanları unsurları olarak göze çarpmaktadır.

Fen Edebiyat Fakültesinde

S1.8, S6.1, S5.1, S6.3, S6.2 genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.

S5.2 ise yeni sorun/uğraş alanları unsuru olarak göze çarpmaktadır.

İİB Fakültesinde

S1.8, S6.1, S5.1 genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.

S4.2, S1.1, S1.3 ise yeni sorun/uğraş alanları unsurları olarak göze çarpmaktadır.

Mimarlık Fakültesinde

S1.8, S6.3, S6.1 genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.

S3.4, S3.3, S3.1 ise yeni sorun/uğraş alanları unsurları olarak göze çarpmaktadır.

Mühendislik Fakültesinde

sıralanan unsurlar ile genel sıralamada yer alan unsurlar ile aynı çıkmışlardır.

Fakülteler dikkate alındığında, Bölüm 5.1.3.1’de öne çıkan Sorun/uğraş Alanları unsurlarının yanına S1.3’ün eklenmesi göreceli olarak tüm üniversite açısından bakıldığında anlamlı görülmektedir.

5.1.3.4 Tüm Unsurların Değerlendirilmesi – Son Durum

Bu bölümde ikinci ve üçüncü bölümlerde yeni olarak ortaya çıkan unsurların, genelde çıkan unsurlara birleştirilmesi yapılmış, ve bir anlamda üniversitenin tümünü (grupların da özelliklerini içine alacak biçimde) temsil edebilecek unsurların listesi (haritası) çıkartılmıştır.

Ar-Ge+ Unsurları Yukarıda yapılan değerlendirmelerin sonunda aşağıda sıralan Ar-Ge+ unsurlarının göreceli olarak öne çıkan unsurlar olduğu görüşüne varılmıştır. Bu unsurlar hem üniversite genelinde yapılan değerlendirmede öne çıkmışlar, hem de ünvan ve fakülteler bazında yapılan sıralamalarda da ön planda yer almışlardır. Yapılan sıralama bir öncelik olarak da nitelendirilebilir.
1. Grup -	A1.1: Ar-Ge+ faaliyetinin amacı bilgi üretmektir.
2. Grup -	A2.2: En önemli taraf araştırmacıdır. A6.1: En önemli altyapı insan kaynağıdır. A3.1: Başlıca etkinlik temel ve uygulamalı araştırma faaliyetidir
3. Grup -	A.2.3: Finansörler önemli bir taraftır. A.1.2: Beceri geliştirmek önemli bir amaçtır. A.7.1: Yeni bilgi ve beceri başlıca çıktıdır. A.6.3: Mali kaynak önemli bir altyapıdır.
4. Grup -	A.2.4: İhtiyaç sahipleri önemlidir. A.6.2: Fiziksel altyapı önemlidir.
5. Grup -	A.7.2: Yeni ürün, süreç, sistem ve tasarım önemli çıktılardır. A.1.4: Toplumsal fayda önemli bir amaçtır. A.6.4 : Teknik destek önemli bir altyapıdır. A.5.6: Yurtdışı araştırma kurumları ile ilişki önemlidir.

Sorun/Uğraş Alanları Unsurları Yukarıda yapılan değerlendirmelerin sonunda aşağıda sıralan Sorun/Uğraş Alanları Unsurlarının göreceli olarak öne çıkan unsurlar olduğu görüşüne varılmıştır. Bu unsurlar hem üniversite genelinde yapılan değerlendirmede öne çıkmışlar, hem de ünvan ve fakülteler bazında yapılan sıralamalarda da ön planda yer almışlardır. Yapılan sıralama bir öncelik olarak da nitelendirilebilir.
1. Grup -	S1.8: Başarının ölçülememesi
2. Grup -	S6.3: Ücretlerin yetersizliği S6.1: Kaynakların yetersizliği
3. Grup -	S5.1: Nitelikli işgücü S6.2: Kaynak yönetimi S.3.2: Mali mevzuat
4. Grup -	S3.1: Özlük mevzuatı S3.3: Diğer idari mevzuat

5.2 Yüzyüze Görüşmelerden Elde Edilen Bulgular

Daha önceki bölümlerde, üniversiteki merkez, laboratuvar ve atölye yöneticileri ile yüzyüze görüşmeler planlamış, ve bu görüşmeler ile ilgili yapılan haızrlık aktarılmıştı. Aşağıda, yüzyüze yapılan görüşmelerden elde edilen sonuçlar yer almaktadır. Üniversite (ve genel kamuoyu) açısından Kütüphane ve Bilgi İşlem Merkezi, diğer benzer birimlerden ayrı olarak ele alınmış, ve bu iki birim ile ilgili sonuçlar ayrı olarak aktarılmıştır. Sırası ile, Bölüm 5.2.1’de Kütüphane ve Bilgi İşlem Merkezi hariç, genel olarak merkez, laboratuvar ve atölyeler, Bölüm 5.2.1’de Kütüphane, ve son olarak Bölüm 5.2.3’te Bilgi İşlem Merkezi görüşmelerinden elde edilen sonuçlar aktarılmıştır.

5.2.1 Merkezler, Laboratuvarlar ve Atölyeler

Bu çalışmada, üniversitemizde yer alan merkez, atölye veya laboratuvarlarda yönetici olan 18 kişi ile iletişime geçilmiş, kendisinden randevu alınabilen ondört kişi ile mülakatlar yapılmıştır. Mülakatlarda yöneticilere,

merkez, laboratuvar veya atölyelerin amaç (kuruluş amaçları, bu günkü amaçları, amaçların önem sırası) ve
işleyişlerine yönelik (fikri mülkiyet konusunda yapılan çalışmalar, yürütülen etkinlikler, üretilen ürün ve çıktılara iç dış talepler, eğitim öğretim sürecine yapılan katkılar, diğer birimler ile iş birliği, kapasitenin kullanımı, iç işleyişte karşılaşılan sorunlar, fiziki ve beşeri kaynaklarda karşılaşılan sorunlar)

sorular yöneltilmiştir. Mülakatlar, ‘mülakat teknikleri’ ve ‘nicel çalışmalarda içerik analizi’ konusunda kendilerine eğitim verilen üniversitemizin değişik bölümlerinden 13 araştırma görevlisi tarafından yapmıştır. Elde edilen verilerin analizinde içerik analizi yöntemi uygulanmıştır. Verilerin analizinin ilk aşaması çalışmaya katılan araştırma görevlileri tarafından yapılmıştır. Verilerin analizi sonucunda elde edilen bulgular aşağıda mülakatlarda sorulan her bir soru başlığı altında sunulmuştur.

Mülakatlardan elde edilen detaylı bulgular EK-10’da yer almaktadır. Aşağıda ise mülakatların genel bulguları aktarılmıştır.

Üniversitemizde yer alan merkez, laboratuvar ve atölyelerin kuruluş amaçları çalışma alanlarına göre farklılık göstermekle birlikte, genel olarak bakıldığında bu amaçların araştırma, sanayi ile iş birliği ve eğitim başlıkları altında toplandığı görülmektedir. Yöneticilerin bir kısmı, kuruluşta belirtilen amaçlarının aynı kaldığını vurgularken bir kısmı günümüzde değişen ülke koşulları ve bilim–teknoloji alanlarındaki gelişmeler ile birlikte bu amaçların değiştiğini belirtmişlerdir.
Fikri mülkiyet konusunun önemi tüm yöneticiler tarafından vurgulanmaktadır. Ancak yöneticilerin bir kısmı ürün üretmemeleri ve çalışma alanları nedeni ile bu konunun kendilerine uygun olmadığını belirtmişlerdir. Bazı merkezlerde ise fikri mülkiyet konusunda girişimler ve uygulamalar yer almaktadır.
Merkez, laboratuvar ve atölyelerin amaçlarının önem sırasına bakıldığında ise araştırmanın ilk sırada yer aldığı ve bunu sırası ile eğitim, sanayii ile iş birliği-sanayiye hizmet ve fiziki ve beşeri altyapının iyileştirilmesi konularının takip ettiği görülmektedir.
Merkez, laboratuvar ve atölyelerin etkinlikleri ise araştırma yayın, üretim, sanayiye yönelik verilen hizmetler ve yürütülen projeler, uluslararası kurum ve kuruluşlara yönelik faaliyetler, eğitim, üniversite içi kurumlara yönelik hizmetler ve teknolojiyi yakından takip etmek ana başlıkları altında toplanmaktadır.
Yöneticileri üniversitemizde yer alan diğer merkez, laboratuvar ve bölümler ile iş birliğinin önemini vurgulamakta ve bazı yöneticileri bölümler ve diğer merkezler ile yaptıkları çalışmalar olduğunu belirtmektedir. Ancak yöneticilerin bir kısmı çeşitli engeller nedeniyle (örneğin, işbirliği konusunda yasal düzenlemelerin olmaması, merkezlerin çalışma konularının çok spesifik olması gibi) diğer birimler ile iş birliğine gidemediklerini ifade etmişlerdir.
Merkez, atölye ve laboratuvarlarlar çalışma alanları kapsamında eğitim ve öğretime katkı sağlamaktadırlar. Yöneticiler, sıklıkla lisansüstü öğrencilerin eğitimine katkı sağladıklarını, nitelikli iş gücünün yetişmesine olanak yarattıklarını, öğrencilere seçmeli dersler açtıklarını, laboratuar ve techizatlarını öğrenci ve öğretim üyesinin kullanımına sunduklarını ifade etmişlerdir. Bir merkezin ise halk eğitimi konusunda çalışmaları olduğu dikkati çekmektedir.
Merkez, atölye ve laboratuvarların kapasitelerinin kullanımı konusunda yöneticiler farklı görüşler ifade etmişlerdir. Yöneticilerin bir kısmı kapasitenin tam anlamı ile kullanıldığını belirtirken, bir kısmı sundukları etkinliklere göre kapasite kullanımının değiştiğini ya da tam kapasitelerini genel olarak kullanamadıklarını belirtmişlerdir.
İç işleyiş konusunda bazı yöneticiler sorun yaşamadıklarını belirtmişlerdir. Ancak yöneticilerin büyük bir kısmı bu konuda problem yaşadıklarını ve bu durumunda temelde eleman sayısınının azlığı, bürokrasi, çalışanlar arasındaki iletişimsizlik ve finansal konularda yoğunlaştığı görülmektedir. Yöneticiler ayrıca bu konularda yeterince destek alamadıklarını vurgulamışlardır.
İnsan kaynaklarının geliştirilmesi konusu tüm yöneticiler tarafından vurgulanmıştır. Bu konuda karşılaşılan sorunların başında ise teknik eleman sayısının, niteliğinin ve çalışma koşullarının iyi olmaması, yetiştirilen nitelikli elemanın kaybı ve öğretim üyelerinin merkez ve laboratuvarlada çalışmaları için izin almada yaşadıkları problemler yer almaktadır.
Fiziki alt yapı konusunda genel olarak eksikleri olmadığını belirten yöneticiler, özellikle bakım/onarım ve teknik alt yapının güncellenmesi konusunda sıkıntı yaşadıklarını belirtmişlerdir.
Performans değerlendirilmesi konusunda ise iki merkez yöneticisi İSO 9001 belgesine sahip olduklarını belirtmiştir. Bir merkezin Avrupa topluluğundan akreditasyonu vardır, bir merkez ise İSO standartlarına geçiş aşamasındadır. Ancak diğer yöneticiler, performans değerlendirmesinde yıllık faaliyet raporları, yapılan yayınlar, makine ve techizat kullanım sıklığı, projelerden elde edilen gelir, yürütülen tezler ve personel ile yapılan değerlendirme toplantıları performans değerlendirmesinde temel kriterler olarak kullandıklarını belirtmişlerdir.
Yöneticilerin kendilerine yöneltilen sorular dışında belirtmeyi istedikleri konular ise ülke çıkarları doğrultusunda öncelikli konuların belirlenmesi ve topluma dönüşü olan faaliyetlere öncelik verilmesi, kamu ve özel kuruluşlar ile işbirliğinin geliştirilmesi, merkez yönetim kurullarına sanayiden kişilerin atanması, altyapı harcamalarında üniversitenin merkezlere destek olması, disiplinlerarası çalışmaları geliştirilmesi için önlem alınması, Avrupa Birliğine entegre olunması, üniversitede yer alan laboratuvar ve atölyelerin merkezileşmesi ve daha etkin kullanılması ana başlıkları altında toplanmaktadır.

5.2.2 Kütüphane

Bu bölüm, ODTÜ Yol Haritası: Ar-Ge ağırlıklı bir yaklaşım projesi kapsamında, Kütüphane Dairesi Başkanı Prof. Dr. Sayın Bülent Karasözen ile yapılan mülakat sonucunda elde edilen bilgilere dayalı olarak hazırlanmıştır. Mülakatta, ODTÜ kütüphanesinin

· amacı,

· işleyişi,

· finansal ve mali kaynakları,

· teknik altyapısı,

· yönetsel altyapısı,

· personel altyapısı,

· ODTÜ içi ve dışı kurumlar ile iş birliği, kullanımı,

· performans ölçümü

konularında sorular yöneltilmiştir. Bu sorulara verilen yanıtlar EK-11’de yer almaktadır. Aşağıda ise mülakatın genel bulguları aktarılmıştır.

ODTÜ kütüphanesi kütüphanecilik alanında yenilikleri takip etmekte ve elektronik bir öğrenme ortamı yaratmayı amaçlamaktadır. Bu amacın yerine getirilmesinde kütüphane, üniversite yönetiminden yeterli idari destek ve öğretim üyelerinden de kütüphanenin kolleksiyonlarının geliştirilmesi konusunda yardım almaktadır. Aynı zamanda ODTÜ kütüphanesinin yurt içinde ve dışındaki üniversiteler ile iş birliği bulunmaktadır. Fakat, kütüphane bu amaçlarını yerine getirirken belli sorunlar ile karşı karşıya kalmaktadır. Bu sorunlar, personel sayısının azlığı ve niteliği (yeterli sayıda uzman personelin ve teknik personelin olmaması, personelin bir kısmının yeniliklere uyum sağlayamaması), ücretin düşük olması nedeni ile nitelikli eleman kaybı, mali kaynak yetersizliği, var olan dergilerin tanıtılması ve kullanım konusunda geri bilgi alınamaması, fiziksel alt yapıdaki bir takım eksiklikler (örn. Yeni bina, bilgisayar ihtiyacı) ve akreditasyon konusundaki çalışmaların personelin yoğun iş temposu içinde yapılamaması gibi konularda yoğunlaşmaktadır.

Bu sorunlardan mali kaynak bulmada yaşanılan sıkıntıların özel üniversitelere verilen destek gibi bir Devlet desteği ile çözülebileceği vurgulanmaktadır. Diğer bir önemli konu olan personel (kütüphanecilik alanında uzman ve teknik konuda uzman) ile ilgili sorunların çözümünde ise üniversitenin bir insan kaynakları politikası belirlemesi gerektiği belirtilmektedir. Koleksiyonların genişletilmesi konusunda ise halen öğretim üyelerinden destek alınmaktadır, fakat bu problemin de uzun vadede çözümünün yine uzman kütüphanecilerin alınması ile gerçekleşeceği vurgulanmaktadır.

2. Kaynakların kullanımının arttırılmasında ise lisansüstü öğrencilerin elektronik kaynaklar hakkında oluşturulan bir liste yolu ile haberdar edilmesi ve öğretim üyelerinden de yine bu kaynakların kullanımı konusunda geri bildirim alınması önerilmektedir.

Yukarıda sayılan çözümlere ek olarak Kütüphanenin Üniversite Senatosunda temsil edilmesi gerektiği belirtilmektedir.

5.2.3 Bilgi İşlem Merkezi

Aşağıda sunulan bölüm, ODTÜ Yol Haritası: Ar-Ge ağırlıklı bir yaklaşım projesi kapsamında, Kütüphane Dairesi Başkanı Sayın Ayla Altun ile yapılan mülakat sonucunda elde edilen bilgilere dayalı olarak hazırlanmıştır. Mülakatta, ODTÜ Bilgi İşlem Merkezinin

· amacı,

· işleyişi,

· finansal ve mali kaynakları,

· teknik altyapısı,

· yönetsel altyapısı,

· personel altyapısı,

· ODTÜ içi ve dışı kurumlar ile işbirliği,

· kullanımı,

· performans ölçümü

konularında sorular yöneltilmiştir. Bu sorulara verilen yanıtlar EK-12’de yer almaktadır. Aşağıda ise mülakatın genel bulguları aktarılmıştır.

Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı’nın (BİDB) kurumsal amacı, ODTÜ’nün eğitim ve araştırma boyutunda teknolojik alt yapısını geliştirmek, son teknolojik yenilikleri uygulamak ve öğrenci ve akademisyenlerin ihtiyaçlarını dikkate alarak yeni servisler kurmaktır. Bu amaçlar ODTÜ’nün gelecekte araştırma ağırlıklı bir üniversite olma amaçları ile paraleldir. BİDB, sunduğu hizmetler ile Türkiye de öncü konumundadır. Yurt dışındaki üniversiteler ile de sunduğu hizmetler benzerlik göstermektedir.

Temel amacı ODTÜ’ye hizmet vermek olan BİDB kaynak yaratma anlamında üniversite dışında yürütülen bir çalışma bulunmamaktadır. Bu nedenle her ne kadar ODTÜ bilgi teknolojileri konusunda yatırıma öncelik verse de, tek mali kaynağı üniversite olan BİDB, ülkedeki ekonomik krizden doğrudan etkilenmektedir.

BİDB teknik altyapısında, zaman zaman tıkanıklıklar olmasına rağmen, yeterli gözükmektedir. Altyapının iyileştirilmesi için planlar yapılmakta ve altyapı güncellenmektedir.

BİDB personel konususunda bir takım problemler bulunmaktadır. Bunlar: uzman kişilerin araştırma görevlisi kadrosunda çalışmaları, çalışanların maaşlarının düşük olması, yetişmiş personelin kaybı, ayrılan personelin bürokrasi nedeni ile yerine kısa sürede yeni eleman alınamaması, kalıcı bir personel politikasının olmamasıdır.

İdari anlamda da BİDB yeniden yapılanmaya gidilmesi ve bir teknik başkan yardımcısı bulunmasında fayda gözükmektedir.

BİDB’ da kurum içi performans değerlendirilmesi yoğun iş temposu içinde yapılamamaktadır. Ancak bu konu üzerinde durulması gereken noktalardan birisi olarak değerlendirilmektedir. BİDB tarafından sunulan hizmetlerin kullanımı konusunda henüz yapılan detaylı bir çalışma yoktur. Ancak bazı hizmetlere yönelik sayısal veriler bulunmaktadır.

Yurtiçindeki kurumlar ve ünivesiteler ile BİDB’nın ilişkileri genel olarak danışmanlık hizmeti vermek şeklinde gerçekleşmektedir. Uluslararası kuruluşlar ile ilişkiler lisanslı yazılım alınması vb. konulardaki yazışmaları içermektedir. Üniversite içindeki birimler ile iş birliğinde bir sorun yoktur. Hizmet içi eğitim konusunda destek alınmaktadır. Ancak zaman zaman üniversitenin BİDB ile ilgili diğer birimleri ile BİDB çalışma temposunun tutmaması konusunda sorun yaşanmaktadır.

6. SONUÇLAR

Bu bölümde öncelikle proje ekibinin elde edilen bulgular ile ilgili görüşleri yer alacaktır. Son altbölümde ise bu proje sonuçlarının nasıl kullanılması gerektiği yönünde kısa öneriler yer alacaktır.

6.1 Elde Edilen Bulguların Yorumlanması

Bu bölümde önce Ar-Ge+ ile ilgili bulgular, daha sonra sorunlar/uğraş alanları ile ilgili bulgular kısaca yorumlanacak, en sonunda ise bu bulgular entegre edildikten sonra ortaya çıkan resim aktarılacaktır.

Ar-Ge+ Unsurları

İlk dört unsur A1.1, A2.2, A6.1, A3.1 Ar-Ge+’yı tanımlayan birincil önemdeki çekirdek grubu oluşturmaktadır:

“ Temel ve uygulamalı araştırma yaparak ürün geliştirmek, hizmek üretmek ve problem çözmek Ar-Ge+ faaliyetinin temel amacıdır. Bu faaliyetin temel aktörü araştırmayı yapanlar, faaliyeti destekleyen temel kaynak ise araştırmacı insan kaynağıdır.”

Yukarıdaki tanım, merkezinde araştırmacının yer aldığı üniversite-araştırmacı vizyonuna geleneksel araştırma zincirinin egemen olduğunu gösteriyor;

{Araştırma Yapmak}Þ {Araştırma Yapanlar}

Amaç Aktör

Bu zinciri çıktılar (arz) halkası daha geride kalan A7.1, A7.2 Ar-Ge+ unsurlarınca temsil edilmektedir;

{ }Þ { } Þ {bilgi, beceri,ürün,süreç,sistem,tasarım}

Amaç Aktör Çıktılar

Erişilen geleneksel doğrusal modelin talep tarafında ise A2.4 ve A1.4 ile tanımlanan İhtiyaç Sahipleri ve Toplumsal Fayda amacı yer almaktadır.

İlk aşamada oldukça yalın olan modelde araştırma faaliyeti A2.3, A6.3, A6.2 ve A6.4 (finasörler, mali kaynak, fiziksel altyapı ve teknik destek) Ar-Ge+ unsurları ile desteklenmektedir.

Araştırma ağlarına kadar uzanabilen dış ilişkiler ve işbirliklerine sadece A5.6 (yurtdışı araştırma kurumları ilişkisi) ile değinilmiş olması, rekabetin ve işbirliğinin birlikte yürütüldüğü güncel yaklaşım düşünüldüğünde, halihazırdaki durumun iyileştirmeye açık yanların bulunduğunu göstermektedir. Bu eksiklik, araştırma faaliyetinin araştırmacı dışındaki paydaşlarının öne çıkmamasında da görülmektedir.

Genel resim ile karşılaştırıldığında, fakültelerin Ar-Ge+ unsurları sıralamasında bazı çarpıcı farklılıklar bulunmaktadır:

Eğitim fakültesi A6.4 teknik destek unsurunu birici sıraya yerleştirmiştir.

Fen Edebiyat fakültesi listesine giren A7.5 saygınlığı, A5.2 ise ülke içi ilişkileri temsil etmektedir.

İİBF A7.2, A7.1 ve A7.3 Ar-Ge+ unsurlarını en önemli bularak önceliği çıktılara vermiştir.

Mimarlık fakültesinin listesinde ise A6.1, A6.3, A6.5, A6.2, A6.4 ve A6.6 altı sıraya yerleşen altyapı Ar-Ge+ unsurları en önemli sayılmıştır.

Sorun/Uğraş Alanları Unsurları

Başarının ölçülememesi, S1.8, sorunu tüm grupların öne çıkardığı bir üniversite sorunu sayılmıştır.

İkinci sırada yer alan ücretlerin ve finansman kaynaklarının yetersizliği, S6.3 ve S.6.1, genelde üniversite dışından kaynaklanan, ama üniversiteyi derinden etkileyen bir kaynak sorununa işaret etmektedir.

Kaynaklar ile ilgili olarak S5.1 işgücü sorununu ve S1.3 mali kaynak yetersizliği kaynak sorunlarına eklenmiştir. Ayrıca S6.2 ile kaynak yönetimindeki sıkıntılarına değinilmiştir.

İlgili mevzuat sorunları S3.2 ve S3.1 ile yansıtılmıştır.

Yukarıdaki sonuçlara bakıldığında, araştırmacı ile araştırma çıktıları arasında çok önemli görülen S1.8, S6.3 doğrudan etkiliyen engelleri ile S6.1 dolaylı engeli bulunmaktadır;

{araştırmacı} Þ {başarının değerlendirilmesi} Þ{çıktılar}

ücretlerin yetersizliği

{kaynak yetersizliği}

engeller

Benzer biçimde;

Çekirdek Grup ile Teknik Destek arasında S5.1 işgücü engeli,
Çekirdek Grup ile Mali ve Fiziksel Altyapı arasında S3.2, S3.3 mevzuat engeli,
Finansörler ile Mali ve Fiziksel Altyapı arasında S6.1, S6.2 kaynak engeli

bulunmaktadır.

Ortaya çıkan resimde;

Fiziksel altyapı (S5.2)
Üniversite dışı ilişkiler (S4.1)
İşbirliği (S3.5)

sorunlarının görülememesi dikkati çekmektedir.

Genel resim ile karşılaştırıldığında, fakültelerin sorunları sıralamalarında büyük farklar görülmemektedir:

Eğitim Fakültesi S.3.1 sorununu (özlük hakları)yukarı çıkartmıştır.

İİBF, genel listeye girmemiş olan S4.2 sorununa (ilişkilerin kurumsallaşmamasına) ikinci sırada yer vermiştir.

Mimarlık Fakültesi, S3.4 sorununa (uygulama) yer vermiştir.

Sonuçların Entegrasyonu

Bilgi formu yanıtlarından elde edilen bulgular, bir tanımlar ve sorunlar modeli içinde entegre edilmiştir. Bu entegrasyon, bilgi formundan elde edilmiş sonuçlar ve 5. Bölüm’de yer alan gözlemler çerçevesinde Şekil 3’te basitleştirilmiş olarak gösterilmiştir. Bu yorumun ortaya çıkardığı modelin esası araştırma-geliştirme ile ilgili tanımların aralarında ilişki bulunan elemanları, sorunlar/uğraş alanları ile ilgili tanımların ise ilişkileri engelleyen faktörler olarak yer almasıdır.

Bu şeklin nasıl yorumlandığı aktarılmadan önce şeklin içerdiği unsurların tanımları (EK-6’da verildiği gibi) aşağıdaki Tablo’da verilmiştir.

A1.1 ÜRETİM(BİLGİ):	Ürün geliştirmek, hizmet üretmek ve problem çözmek; teknolojiye ve temel bilime katkıda bulunmak üzere yapılan çalışmalar.
A1.2 GELİŞME (BECERİ):	Üretimde kalite ve verimliliğin artması ve maliyetin düşürülmesi için yöntem geliştirme; bilgilerin güncellenerek adaptasyonun sağlanması.
A1.4 TOPLUMSAL FAYDA:	Uluslararası platformda ulusal gücü artırma, insan kaynakları geliştirme, örgütlenme ve bilinçlenme, çevrenin ve kaynakların korunması.
A2.2 ARAŞTIRMAYI YAPANLAR:	Akademisyenler, araştırma görevlileri, lisansüstü öğrenciler, araştırma birimlerinde çalışan temel bilimci lisansüstü öğrenciler, araştırma birimlerinde çalışan temel bilimciler.
A2.3 FİNANSÖRLER:	Araştırmaya kaynak sağlayan her türlü ulusal ve uluslararası kurum ve kişiler.
A2.4 İHTİYAÇ SAHİPLERİ:	Araştırmayı uygulayan, üretime ve hizmete dönüştüren sivil ve askeri kurumlar, sanayi, üreticiler ve yöneticiler.
A5.6 YURTDIŞINDAKI ÜNİVERSİTELER VE ARAŞTIRMA MERKEZLERİYLE İLİŞKİLER:	Programlar arası değişim ve doktora sonrası eğitim programları, disiplinler arası çalışmalar
A6.1 ARAŞTIRMACI İNSAN KAYNAĞI:	Motivasyonu yüksek nitelikli insan gücü, öğretim elemanları, idari personel.
A6.2 FİZİKSEL ALTYAPI:	Laboratuvarlar ve diğer fiziksel olanaklar.
A6.3 MALİ KAYNAK:.	Araştırmacılara ve teknik personele ayrılan mali kaynak
A6.4 TEKNİK DESTEK HİZMETLERİ (TEKNİSYENLER):	Teknolojik destek, yüksek teknolojiye uygun donanım, hızlı ve güvenilir onarım ve atölye olanakları, know-how sahibi teknik elemanlar.
A7.1 YENİ BİLGİ VE BECERİ (BİLİMSEL VE TEKNOLOJİK):	Temel ve uygulamalı bilim ve teknoloji alanında üretilen bilimsel ve teknik bilgi
A7.2 YENİ VE/VEYA GELİŞTİRİLMİŞ ÜRÜN, SÜREÇ, SİSTEM, TASARIM:	Yeni ürün, süreç, sistem ve tasarımlar; planlama ve tasarım yöntemleri, ölçütleri, teknik altyapı, somut çözümler
S1.8 BAŞARININ ÖLÇÜLEMEMESİ:	Performans değerlendirme ve yayın ölçütlerine yansıma biçimi.
S3.1 GENEL OLARAK ÖZLÜK HAKLARIYLA İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT:	Personel atamasını, performans değerlendirmesini, hizmet-içi eğitimi ve yabancı uyruklu öğretim elemanları dahil ücret, emeklilik hakları ile diğer özlük işlerini düzenleyen genel (657 sayılı yasa dahil) ve özel nitelikli mevzuat
S3.2 GENEL OLARAK MALİ İŞLERLE İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT:	Katma bütçe, öğrenci katılım payları ve diğer kaynaklardan sağlanan gelirler ile harcırah ve kesintiler dahil mali kaynakların kullanımını düzenleyen mevzuat
S3.3 GENEL OLARAK DİĞER İDARİ İŞLERLE İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT:	Gerekli esnekliğin ve yeterli kadroların oluşmasına olanak sağlamayan, YÖK Yasası dahil idari işleyişi düzenleyen mevzuat.
S5.1 İŞGÜCÜ:	Teknik eleman, lisansüstü öğrenci dahil nitelikli insan gücünün cezbedilmesi ve mevcudun tutulması konusunda yaşanan sorunlar.
S6.1 KAYNAK YETERSİZLİĞİ VE ARTIRILAMAMASI:	Farklı kurum ve kuruluşlardan sağlanan finansman ve kaynakların kısıtlı olması nedeniyle, bilimsel toplantılara katılıma ve diğer faaliyetlere yeterli mali desteğin verilememesi
S6.2 KAYNAK YÖNETİMİ SORUNU:	Harcamalarda katı kurallara bağımlılık, bürokrasi ve uygulamada gecikmeler; plansız yatırım ve harcamalar.
S6.3 ÜCRET:	Üniversite personelinin maaşının düşük olması; kısıtlı proje gelirleri ve AGUDÖS gelirlerinden kesintiler

ŞEKİL 3 - AR-GE SÜRECİNİN TANIMLANMASI VE SORUNLARLA İLİŞKİLENDİRİLMESİ

Şeklin merkezinde yer alan Ar-Ge süreçlerine ait unsurlar ve onları birbirleri ile ilişkilendiren Sorun Alanları’na ait unsurlar gösterilmiştir. Yapılan bu yorumda Ar-Ge unsurlarını birbirlerine bağlayan unsurlar (Sorun Alanları’na ait unsurlar) başta başarının ölçümü olmak üzere ücretler ve özlük hakları mevzuatıdır. Başka bir deyişle, şeklin merkezinde görülen küçük döngü ve kutular, ODTÜ elemanlarının bu çalışmada ele alınan unsurlardan hangilerini, nasıl bir ilişki ile öne çıkardığının resmidir.

fiziksel kaynaklar (A6.2, A6.4),
mali kaynaklar (A6.3, A2.3),
beşeri kaynaklar (A6.1, A2.2, A2.4),
kurumsal kaynaklar (A1.1, A1.2, A5.6)

olarak sınıflandırılabilir. Değer zincirin somut çıktıları ise

ürün (A7.1, A7.2),
toplumsal fayda (A1.4)

olarak tanımlanmıştır.

Fiziksel, mali ve beşeri kaynaklar arasındaki ilişkileri yöneten süreçler ve kurum rutinleri, kaynak kullanımını temsil eden “araştırma yetenekleri”ni yaratırlar. Bu nedenle, kaynaklar arasındaki bağlantılar üzerinde gösterilen Sorun Alanları unsurları, bu kaynakların etkin kullanımları ile ilgili yeteneklerin ortaya çıkmasını güçleştiren engeller olarak görülmelidir. Organizasyon düzeyinde yaratıcılığı ve yenilikçiliği tanımlayan, yeteneklerin entegrasyonundan ve koordinasyonundan doğan organizasyonel yetkinlikler de, aynı biçimde bu engellerden etkilenmektedir.

Çekirdek grup içinde iki ana sorun öne çıkmıştır:

Başarının ölçülememesi (S1.8)
Ücretler ve özlük hakları mevzuatı (S6.3, S3.1).

grup (örgüt) içi ilişkilerde gömülü olan ve göstergeler aracılığı ile dışarı kolay yansıtılamayan “örtük bilgi”nin (tacit knowledge), sayısal yönü ağır basan faaliyet ölçütleri ile yakalanamaması,
araştırma çıktısının yaygınlaşarak neden olduğu etki (dissemination) itibarı ile ölçümündeki yetersizlikler (ölçülememesi) ve en son olarak da
girdiler-faaliyetler-çıktılar zincirindeki karmaşık ve kestirimi zor (belirsiz) ilişki,

sorunun genelleşmesini ve göreceli olarak, diğerlerine göre önemli denilebilecek bir fark ile, öne çıkmasını getirmiştir.

6.2 Öneriler

Proje sırasında planlanan çalışmaların birçoğu gerçekleştirilmiş, ancak bazı hususlar yerine getirilmemiştir. Özellikle paydaşların üniversiteden beklentilerinin ortaya çıkarılamamış olması, başka bir deyiş ile paydaşlarla bu seviyede bir ilişkiye geçilememiş olması bir eksikliktir. Paydaşların, paydaş olma özelliklerini bu tip ilişkiler ile sağlayabileceğimiz düşüncesi ile hareket ederek, orta ve uzun vadede paydaşların bizimle paralel düşünmelerinin sağlanması gereklidir. Orta ve uzun vadede paydaşların bizimle birlikte gerçekleştirmek istedikleri çalışmaların planlamalarını yapabilmelerini sağlamak, bir açıdan ODTÜ’nün bu isteklere açık olduğunun (veya olacağının) onlara gösterilmesi ile mümkün olabilecektir.

Ayrıca, proje içinde hedeflenen ve altyapının durumunu tespite yönelik işin (İŞ 8: "ARZ" DURUM TESPİTİ-2) sadece merkez, laboratuvar ve atelye düzeyinde yapılması planlanan bölümü gerçekleşmiştir. Dolayısı ile mevcut tüm altyapı ile ilgili rektörlükteki veri tabanının belirlenecek perspektiflerle bu çalışmadan elde edilen diğer sonuçlarla karşılaştırmalı olarak bakılarak yorumlanması yapılmalıdır.

Yine proje içinde hedeflenen ve üniversitenin Ar-Ge geçmişini tespite yönelik iş (İŞ 9: "ARZ" DURUM TESPİTİ-3) yapılmamıştır. Dolayısı ile Ar-Ge göstergeleri, biçimleri, vb. bilgiler ile ilgili rektörlükteki veri tabanının belirlenecek perspektiflerle bu çalışmadan elde edilen diğer sonuçlarla karşılaştırmalı olarak bakılarak yorumlanması yapılmalıdır.

Projeden çıkan en önemli sonuç, hangi alanlarda, öncelikle, sorunları çözmeye yönelik çalışmaların yapılabileceği konusunda bilgi aktarmasıdır. Öte yandan, bazı konulardaki göreceli öne çıkmama durumu ise hazırlanabilecek eylem planlarında hangi konularda eksiğimiz olduğunu bilgisini iletmektedir. Araştırma/Geliştirme denince hangi kavramların öne çıktığı bulgusu ise bizlere geçmişimizden geleceğe bu konuda nasıl bir çizgi içinde olduğumuz konusunda bilgiler vermektedir. Bu çizgiyi pekiştirecek, ya da öne çıkmayan unsurları öne çıkartmaya yönelik aksiyon planları, bu verileri de kullanmak durumunda olacaklardır.

EKLER

EK-1- İŞLERİN TANIMI

İŞLERİN TANIMI

İŞ TANIMI

AÇIKLAMA

KATILIMCILAR

SÜRE

YÖNTEM

İŞ 1: ÇALIŞMAYI YÜRÜTECEK EKİBİN OLUŞTURULMASI

Ana yaklaşım üzerinde tartışma

Tekpol YK + Rektörlük

½ gün

Beyin Fırtınası (BF)

İŞ 2: ÇALIŞMAYI YÜRÜTECEK EKİBİN OLUŞTURULMASI

İş 1 (ÇALIŞMAYI YÜRÜTECEK EKİBİN OLUŞTURULMASI) çıktılarının “üst yönetime” tanıtımı ve kurguya ilişkin genel tartışma; Genişletilmiş Yürütme Kurulu’nun (GYK) oluşturulması

Tekpol YK + Rektörlük

½ gün

İŞ 3: ÇALIŞMA YAPISININ BELİRLENMESİ

Çalışmanın yapısının belirlenmesi; geri beslemenin kurguya yansıtılması ve kurguya son halinin verilmesi

Tekpol YK + Rektörlük

2 saat

İŞ 4: KATILIMCILARIN BELİRLENMESİ

Değişik iş kalemlerinde rol alacak katılımcılara ilişkin katılımcı karakteristiklerinin belirlenmesi; Iş 5 için yöneticilerin ağırlıklı olarak temsil edildiği bir grup belirlenmeli; Üniversite ile ilgili olarak genel anlamda sorun “cluster”larının tanımlanması; Ar-Ge+ “cluster”larının tanımlanması

GYK

(Gerekirse Rektörlüğün oluşturulacak haritalara ilişkin görüşü alınarak bu bilgi çerçevesinde haritalara son şekilleri verilebilir;rektörlüğün oluşturulacak “cluster”lara ilişkin görüşleri alınabilir!)

1 gün

Atelye çalışması (AÇ)

İŞ 5: BILGI FORMU ALTYAPISININ BELİRLENMESİ – ÖN BİLGİ FORMUNUN HAZIRLANMASI

bilgi formu ve yüzyüze sorgulamaların kapsamının belirlenmesi ve içeriklerinin çerçevelerinin çizilmesi; İŞ 4’te belirlenecek olan “cluster”ları oluşturan unsurların tanımlanması (eş anlamlılar biraraya getirilecek ve yoğunlaşmalar belirlenerek her “cluster” için unsur sayısı örneğin 10 ile kısıtlanacak!)

GYK + Destek; Iş 4’te belirlenecek ve yöneticilerin ağırlıklı olarak temsil edildiği bir grup

¼ ay

WEB ortamında “interactive” sorgulama;

İŞ 6: BİLGİ FORMU VE SORGULAMA METİNLERİNİN HAZIRLANMASI; SORGULAMACILARIN EĞİTİMİ

Bilgi formunun ve sorgulama metinlerinin hazırlanması; 10 sorgulamacının yetiştirilmesi; bilgi formlarının WEB ortamına geçirilmesi; pilot çalışmaların yapılması

GYK + Destek (Bilgi formu konusunda uzman(lar) + WEB uzmanı)

½ ay;

bilgi formu ve sorgulama metinleri

½ ay;

pilot uygulama

½ ay; sorgulamacıların eğitimi

Atelye çalışması (AÇ)

WEB ortamında alan çalışması

Atelye çalışması (AÇ)

İŞ 7: "ARZ"

DURUM TESPİTİ-1

Bilgi formu ve yüzyüze sorgulamaların koşturulması ve tüm verilerin indirgenmesi (Ar-Ge unsurları ile Sorun unsurlarının karşılaştırılması yoluyla insan kaynağının her iki grubu ilişkilendirmesi sağlanacak ve hemAr-Ge unsurlarının hemde Sorun unsurlarının önceliklendirmesi sağlanacaktır); Ayrıca insan kaynağı ile ilgili rektörlükteki veri tabanının GYK’da belirlenecek perspektiften bakılarak yorumlanması yapılacaktır.

Rektörlük + Tekpol + Destek

(10 anketor + 4 Ar. Gör.)

(Tüm üniversite’ye WEB’de uygulanacak)

1½ ay

¾ ay (uygulama) +

¾ ay( indirgeme ve değerlendirme)

Bilgi formu; yüzyüze sorgulama; rektörlükteki veri tabanı

(Destek + TEKPOL)

İŞ 8: "ARZ"

DURUM TESPİTİ-2

Altyapı; ICT, makina parkı, mekanlar (kullanılma sıklıkları ve en son kullanım tarihleri vb.) yüzyüze sorgulamaların koşturulması ve tüm verilerin indirgenmesi (altyapının Ar-Ge “cluster”larına uygun sınıflaması yaptırılacak); Ayrıca altyapı ile ilgili rektörlükteki veri tabanının GYK’da belirlenecek perspektiften bakılarak yorumlanması yapılacaktır.

Rektörlük + Tekpol

(10 anketor+ 4 Ar. Gör.)

(Bu kategorideki değişik kalemler için sorgulama yapılacak grup ve uygulanacak yöntem GYK’ca İŞ 4’te belirlenecektir)

1½ ay

¾ ay (uygulama) +

¾ ay( indirgeme ve değerlendirme)

Yüzyüze sorgulama; rektörlükteki veri tabanı

(Destek + TEKPOL)

İŞ 9: "ARZ"

DURUM TESPİTİ-3

Ar-Ge geçmişi; Son 3/5 sene içinde yapılmış ve/ya halen koşturulmakta olan Ar-Ge etkinliklerinin dökümü, değişik Ar-Ge kanallarının kulanılma sıklıkları ve bu kanalların kullanımına ilişkin yakın gelecek için kestirimler; yüzyüze sorgulamaların koşturulması ve tüm verilerin indirgenmesi indirgenmesi (yapılmış çalışmaların - üretilmiş tezler, yayınlar vb.- Ar-Ge “cluster”larına uygun sınıflaması yaptırılacak); rektörlükteki veri tabanının GYK’da belirlenecek perspektiften bakılarak yorumlanması

Rektörlük + TEKPOL

(10 anketor+ 4 Ar. Gör.)

(Bu kategorideki değişik kalemler için sorgulama yapılacak grup ve uygulanacak yöntem GYK’ca İŞ 4’te belirlenecektir; sorgulama bölüm başkanları ile yapılabilir!)

1½ ay

¾ ay (uygulama) +

¾ ay( indirgeme ve değerlendirme)

Yüzyüze sorgulama; rektörlükteki veri tabanı

(Destek + TEKPOL)

İŞ10: "TALEP"

DURUM TESPİTİ-4

GYK’ca belirlenecek sınırlı sayıda Endüstri Kuruluşu ve ODTÜ dışında ki akademik çevrelerde Ar-Ge’ye duyulan talep ve beklentilerin tespiti (Değişik Ar-Ge kanallarına duyulan talep, varsa yeni kullanım kanal önerileri, kulanılma sıklıkları ve bu kanalların kullanımına ilişkin yakın gelecek için kestirimleri); yüzyüze sorgulamaların koştuturulması ve tüm verilerin indirgenmesi (Ar-Ge “cluster”larına uygun sınıflaması yaptırılacaktır).

Rektörlük – TEKPOL

(10 anketor+ 4 Ar. Gör.)

(Bu kategorideki değişik kalemler için sorgulama yapılacak grup ve uygulanacak yöntem GYK’ca İŞ 4’te belirlenecektir)

1½ ay

¾ ay (uygulama) +

¾ ay( indirgeme ve değerlendirme)

Yüzyüze sorgulama; rektörlükteki veri tabanı

(Destek + TEKPOL)

İŞ 11: VERİ İŞLEME VE BULGULARIN DEĞERLENDİRİLMESİ

İŞ 7, İŞ 8, İŞ 9, İŞ 10, verilerinin değerlendirilmesi; bulguların anlamlandırılması ve belirli bir vizyonu etkinleştirecek bir uygulama planı taslağının oluşturulması

TEKPOL + GYK’nın belirleyeceği sınırlı sayıda uzman

(Gerekirse değerlendirme sürecinde Rektörlüğün görüşü alınarak bu bilgi çerçevesinde değerlendirmeye son şekli verilebilir; 1 günlük bir atelye çalışması!)

½ ay

Ofis çalışması ; Atölye çalışması

(Destek + TEKPOL+

Rektörlük)

İŞ 12: BULGULARIN DEĞERLENDİRİLMESİ

İŞ 11 çıktılarının “üst yönetime” tanıtımı ve uygulama planı taslağına son şeklinin verilmesi

TEKPOL YK + GYK + Rektörlük + Rektörlüğün belirleyeceği sınırlı sayıda katılımcı

1 gün

(Gerekli görülmesi durumunda bu süre 2 güne çıkabilir!)

Atölye çalışması

İŞ 13: DOKÜMANTASYON

Sonuçların derlenmesi ve bir rapor haline getirilmesi

TEKPOL + GYK + Desstek + Rektörlük

1½ ay

Rapor yazım; (TEKPOL + GYK)

NOT: "Destek" tanımıyla bilgi formu uygulamasında destek verecek grup ve/ya değişik aşamalarda gerekli olan uzmanlar ile değişik aşamalarda görevlendirilecek Ar. Gör’ler kastedilmektedir.

EK-2 - AR-GE UNSURLAR –GYK TARAFINDAN İLK TOPLANTIDA BELİRLENEN

Çözüm üretme
Merak giderme Üretime katkı
Verimlilik sağlama
Etkinlik
Mükemmeli yakalama
Tasarım/Model geliştirme
Yaratma
Düzeltme
Geliştirme
Güncelleme
Araç yapma
Araç kullanma
Bilgi Üretme
Bilgi Aktarma
Aktarım yöntemleri
Bilgiyi kullanma
Bilgiyi denetleme
Bilgiyi değerlendirme
Ortam
Kaynaklar
Hızlandırıcı/yavaşlatıcı
Temel araştırma
Uygulamalı araştırma
Popüller bilim
Eğitim
Danışmanlık
Hizmet
Teknoloji uygulama/izleme

Uygulamacılarla ilişki
Sorun Tanımlama
Betimleme
Açıklama-anlama
Tahminleme (öngörü/kestirim)
Politika geliştirme/planlama
Yeni ürün/teknoloji
Uzmanlık/profesyonellik
Sistemlerin güncellleştirilmesi
Temel kurallar ve yasalar
Karmaşıklık
Rekabetçilik
Yeni yöntem geliştirme
Yenilenme
Toplumsal yarar
Bireysel yarar
İletişim
Bilgi depolanması
Mükemmeliyet merkezi
Endüstri
Talep
Laboratuar-altyapı
Uluslararası ilişkiler
Konfreans vb.
Yayma/Erişim
Araştırmacı
İşinden tatmin
Ücret

EK-3 SORUN/UĞRAŞ UNSURLAR –
GYK TARAFINDAN İLK TOPLANTIDA BELİRLENEN

Yasalar/mevzuat
Elitizm-topluma yabancılaşma
İç (kurama) yabancılaşma
Finansman
Ar-Ge kültürünün yetersizliği
Hizmet talebi yetersizliği
Paylaşılan bir misyon olmayışı
Değerlendirme sorunları
Motivasyon eksikliği
Kurumsallaşma sorunları
Yasama ile ilişkilerin yetersizliği
Topluma önder olamayış
Uluslararası işbirliği eksikliği
Eğitim kültürünün yetersizliği
Disiplinlerarası işbirliği eksikliği
Yönetim modelinin uygun olmaması
nitelikli personel eksikliği
Mesleki eğitim eksikliği
Sürekli Eğitim eksikliği
Öğretim teknolojilerinin güncel olmaması
Lisans Üstü eğitimin yetersizliği
Program yenilemede zayıflık
ODTÜ menşeli ders kitabı eksikliği
Kurumlar arası işbirliği yetersizliği
İstihdama odaklanamama
Mezunların izlenememesi ve GB sorunu
Kendi kendine öğrenme felsefesi eksikliği
Öngörüsüzlük ve önceliklerin olmayışı
Yenilikleri izleyememe
Talep belirleyememe
Talep oluşturamama
Kötü ücret politikası
Toplumda farkındalık yaratamama
Başarıyı ödüllendirememe
Stratejik alanlarda çekim merkezleri oluşturamama
Yaşlanma
Genç ve nitelikli öğretim üyesi eksikliği
Uluslararası kaynaklara erişim yetersizliği
Satın alma prosüdürleri
YÖK
Zamansal ve mekansal örgütlenme yetersizliği
Elemanların örgütlenmedeki yetersizlik

EK-4
AKADEMİK PERSONEL ÖN BİLGİ FORMU

Aşağıdaki kapak yazısı ile ön bilgi formu seçilen kişilere gönderilmiştir. Akademik olan kişiler formun tümünü, olmayanlar ise sadece Bölüm II’yi yanıtlamışlardır.

Üniversitemizin Araştırma Ağırlıklı Uluslararası bir Üniversite olma yolunda önceliklerinin değerlendirilmesini amaçlayan bir proje yürütülmektedir. Bu proje kapsamında, üniversitemizde yer alan Enstitü Anabilim Daıi Başkanları, Rektörlüğe bağlı Merkez Başkanları, öğretim üyeleri ve idari personelden örnekleme yoluyla oluşturulan 100 kişilik bir grubun görüşlerine başvurulmaktadır. Projenin bu evresinin sadece örnekleme ile belirlenmiş olan grupça değerlendirilmesi gerekmektedir. Daha sonraki evrelerde çalışmalar tum üniversite kamuoyuna
yaygınlaştırılacaktır.

Bu amaçla, http://research.po.metu.edu.tr/ayh/1/ayh1i.htm adresinde sunulan bilgi derleme formunun doldurularak en geç 29 Ocak 2001 tarihine kadar iletilmesi projenin zamaninda bitirilebilmesi için gereklidir.

Formda yer alan sorulara 10-15 dakikanızı ayırarak cevaplandırmanız projenin amacına ulaşması açısından oldukça önem taşımaktadır. Her bir soruya olabildiğince kısa (bir-iki kelimelik) yanıtlar vermeniz yeterli olacaktır. Cevaplarınız gizli tutulacak ve sadece projenin amacına yönelik olarak kullanılacaktır.

Proje ile ilgili sorularınız için üutfen Prof. Dr. Metin Ger (ger@metu.edu.tr) ile iletişime geçmekte tereddüt etmeyiniz.

Yoğun calisma temponuz icinde formu doldurmak icin ayıracağıniz zaman ve değerli katkılarınız için şimdiden teşekkür ederim.

Saygılarımla.

Prof. Dr. Ural Akbulut

Rektör

Yönerge: Aşağıda size Bölüm I’de 6 ve Bölüm II’de 7 tane olmak üzere toplam 13 soru verilmiştir.

Her bir soru için cevaplarınızı lütfen; on maddeyi aşmayacak biçimde, olabildiğince kısa (bir iki kelime ile) ve yalın bir şekilde veriniz.

Bölüm I

Bu bölümde yer alan 6 soru, Ar-Ge yi oluşturan unsurların tanımlanmasına yönelik fikirlerinizi almayı amaçlamaktadır.

1. a. Ar-Ge faaliyetlerinin amacı nedir?
	1
	2
	3
	4
	5
	6
	7
	8
	9
	10

b. Ar-Ge faaliyetlerinde rol alan tarafları belirtiniz.
	1
	2
	3
	4
	5
	6
	7
	8
	9
	10

2. Ar-Ge kapsamında yer alabilecek etkinlikler nelerdir? (örneğin temel araştırma, uygulamalı araştırma, proje yönetimi, danışmanlık, v.b...)
	1
	2
	3
	4
	5
	6
	7
	8
	9
	10

3. Üniversitemizde Ar-Ge faaliyetlerinin desteklenmesi için gerekli olan kurumlar ve düzenlemeler nelerdir?
	1
	2
	3
	4
	5
	6
	7
	8
	9
	10

4. Ar-Ge faaliyetleri ne tür ilişki ağlarına sahip olmalıdır ? (disiplinlerarası çalışmalar, TÜBİTAK, AB 6. çerçeve programı, v.b…)
	1
	2
	3
	4
	5
	6
	7
	8
	9
	10

5. Ar-Ge’nin altyapı unsurları nelerdir ? (soft- hard, insan kaynağı, fiziksel altyapı vb.)
	1
	2
	3
	4
	5
	6
	7
	8
	9
	10

6. Ar-Ge’nin çıktıları nelerdir ? (doğrudan ve/ya dolaylı)
	1
	2
	3
	4
	5
	6
	7
	8
	9
	10

Bölüm II

Bu bölümde yer alan 7 soru ise, üniversitemizin uğraş alanlarına ilişkin sorunları tanımlamaya yöneliktir.

1. Üniversite uğraş alanları çerçevesindeki etkinliklerde (araştırma, eğitim-öğretim, hizmet) yaşanılan sorunlar nelerdir?
	1
	2
	3
	4
	5
	6
	7
	8
	9
	10

2. ODTÜ içi ilişkilerde yaşanan sorunlar nelerdir?
	1
	2
	3
	4
	5
	6
	7
	8
	9
	10

3. Yasa, yönetmelik ve örgütlenme konularında (mevzuat ve kurumsal kültür) yaşanılan sorunlar nelerdir ?
	1
	2
	3
	4
	5
	6
	7
	8
	9
	10

4. Ulusal ve uluslararası kurum ve kuruluşlarla olan ilişkilerde yaşanan sorunlar nelerdir?
	1
	2
	3
	4
	5
	6
	7
	8
	9
	10

5. Fiziki ve beşeri kaynaklar alanlarında yaşanan sorunlar nelerdir?
	1
	2
	3
	4
	5
	6
	7
	8
	9
	10

6. Finansman alanında yaşanan sorunlar nelerdir?
	1
	2
	3
	4
	5
	6
	7
	8
	9
	10

7. Etik sorunlar nelerdir?
	1
	2
	3
	4
	5
	6
	7
	8
	9
	10

EK-5 ÖN BİLGİ FORMLARINA VERİLEN YANITLAR, YAPILAN GRUPLAMA VE FREKANS BİLGİLERİ

BÖLÜM I – Soru 1a - Ar-Ge faaliyetlerinin amacı nedir?

Verilen Yanıtlar	Frekans
1. Teknoloji üretme	30
2. Bilime katki	20
3. Araştırmalara katki	16
4. Disiplinler arasi çalisma	13
5. Ürün gelistirme	12
6. Bilgi üretme	11
7. Üniversite-Endüstri isbirligi	10
8. Ulusal yeterlilik	9
9. Egitime destek	8
10. Bilimadami yetistirme	8
11. Arastýrmalara kaynak saglama	8
12. Teorik bigilerin uygulanmasi	6
13. Endüstri problemlerini cözme	6
14. Topluma hizmet	5
15. Sorunlara cözüm	5
16. Sosyal sorunlara cözüm	5
17. Uluslararasi etkinlik	5
18. Yöntem gelistirme	5
19. Üretimde verimlilik artisi	4
20. Üretimde maliyetin düsürülmesi	4
21. Her türlü alt yapi	4
22. Araştırma merkezlerini gelistirmek	4
23. Yayın yapma	3
24. Ekonominin gelismesi	3
25. Güncel kalma	3
26. Doganin ve ulusal kaynaklarýn korunmasi	3
27. Bilimadamlarina her türlü destek	3
28. Toplumsal bilinclenme	2
29. Üretimde kalitenin artmasi	2
30. Bilgiye erisim	2
31. Endüstriyel atiklara kullanim yeri bulma	2
32. Sosyal örgütlenme	2
33. Bireysel gelisim	2
34. Üretimin artmasi	1
35. Adaptasyon	1
36. Insan mutlulugu	1
37. Tasarim	1
38. Özgürlük	1
39. Insan kaynaklari	1
40. Hizmet üretme	1

BÖLÜM I – Soru 1a - Ar-Ge faaliyetlerinin amacı nedir?

Gruplanan Yanıtlar (Yanıtların çoğu kapsanmış olmakla birlikte kapsanamamış yanıtlar mevcuttur.)

A) ÜRETIM (BİLGİ)

1. Teknoloji üretme	30
2. Bilime katkı	20
3. Ürün geliştirme	12
4. Bilgi üretme	11
5. Teorik bigilerin uygulanması	6
6. Endüstri problemlerini cözme	6
7. Sorunlara çözüm	5
8. Yayın yapma	3
9. Üretimin artması	1
10. Tasarım	1
11. Hizmet üretme	1

B) GELISME (BECERI)

1. Araştırmalara katki	16
2. Yöntem geliştirme	5
3. Üretimde verimlilik artışı	4
4. Üretimde maliyetin düşürülmesi	4
5. Güncel kalma	3
6. Üretimde kalitenin artması	2
7. Adaptasyon	1

ISBIRLIKLERI

1. Disiplinlerarası çalışma	13
2. Üniversite-Endüstri işbirliği	10
3. Araştırma merkezlerini geliştirmek	4
4. Bilgiye erişim	2

TOPLUMSAL FAYDA

1. Ulusal yeterlilik	9
2. Egitime destek	8
3. Bilimadami yetistirme	8
4. Topluma hizmet	5
5. Sosyal sorunlara cözüm	5
6. Uluslararasi etkinlik	5
7. Doğanın ve ulusal kaynakların korunmasi	3
8. Toplumsal bilinclenme	2
9. Endüstriyel atiklara kullanim yeri bulma	2
10. Sosyal örgütlenme	2
11. Insan kaynakları	1

BIREYSEL FAYDA

1. Bireysel gelişim	2
2. Insan mutluluğu	1

BÖLÜM I – Soru 1b - Ar-Ge Faaliyetlerinde rol alan tarafları belirtiniz.

Verilen Yanıtlar	Frekans
1. Üniversite	44
2. Devlet	15
3. Kamu Kuruluşları	18
4. Araştırma Kurumları	22
5. Özel Sektor	21
6. Endustri	12
7. Sanayi	14
8. Uluslararası Kurumlar	24
9. Akademisyenler	14
10. Araştırmacılar	17
11. TÜBİTAK	11
12. Finansör	6
13. Sivil Toplum Örgütleri	8
14. Enstitü	6
15. Araştırma Görevlileri	6
16. Destek Personel	6
17. İhtiyaç Sahipler	8
18. Askeri Kuruluşlar	5
19. DPT	2
20. Patent Ofisi	2
21. Profesyonaller	6
22. Lisansüstü Öğrenciler	3
23. Mühendisler	3
24. Temel Bilimciler	5
25. Yöneticiler	3
26. Üniversite Yönetimi(rektörlük)	4
27. Meslek Odaları(birlikleri)	3
28. Mezunlar	3
29. Üreticiler	1
30. Medya	1
31. Politikacılar	1
32. Yerel Yönetim	1
33. Bakanlıklar	3
34. TÜBA	1
35. Hizmet Sektörü	1
36. Öğrenciler	1
37. Teknik Elemanlar	1
38. Yaratıcı Birey	1
39. Kütüphaneler	1
40. Uygulamacılar	1
41. Fikir Üretim Merkezleri	1
42. Yayın Kurumları	1
43. Bağımsız Danışmanlar	1
*** Birden fazla gruba dahil olanlarin toplam frekansı her bir grup frekansına da eklenmiştir.

BÖLÜM I – Soru 1b - Ar-Ge Faaliyetlerinde rol alan tarafları belirtiniz.

Gruplanan Yanıtlar (Yanıtların çoğu kapsanmış olmakla birlikte kapsanamamış

yanıtlar mevcuttur.)

Grup Adı		Frekans	Gruba Dahil Olan Yanıtların Numaraları
A	Araştırmayı yürüten kurumlar	88	9,10,11,15,16,21,22,23,24,37
B	Araştırmayı yapanlar	72	1,4,11,14,26,41
C	Finansörler	67	5,6,7,11,12,19,34
D	İhtiyaç Sahipleri	64	5,6,7,17,18,29,32,35,40
E	Düzenleyici Devlet	26	20,27,33,39,43
F	Toplum	14	13,27,30,31,42
G	Destek Kurumları	10	2,11

BÖLÜM I – Soru 2 - Ar-Ge kapsamında yer alabilecek etkinlikler sizce nelerdir?

Verilen Yanıtlar		Frekans
1	Uygulamalı araştırma	45
2	Temel araştırma	43
3	Danışmanlık	33
4	Proje Yonetimi	30
5	Proje gelistirme	5
6	Egitim Etkinlikler	5
7	Yeni urun gelistirme	5
8	Ekonomik degerlendirme(fizibilite)	4
9	Seminerler	4
10	Stratejik Planlama	3
11	Bilimsel proje hakemligi, bilirkisilik	3
12	Temel bilimlerde urun gelistirme	3
13	Proje degerlendirme	3
14	Deneysel araştırma	2
15	Kuramsal araştırma	2
16	Acik araştırma	2
17	Disiplinlerarasi araştırma	2
18	Uluslararası karşılastirmali araştırma	2
19	Tez calışmaları	2
20	Muhendislik Araştırmaları	2
21	Beyin fırtinası	2
22	Tanıtım	2
23	gudumlu projeler	1
24	entegrasyon calışmaları	1
25	yonetimin yeniden düzenlenmesi	1
26	yöntem geliştirme	1
27	yöntem tasarımı	1
28	proje tanimlama	1
29	uygulama alanları bulmak	1
30	ar-ge orgütlenmesi	1
31	proje uygulama	1
32	AFP projeleri	1
33	urun degerlendirme	1
34	fikir projeleri	1
35	araştırma grupları olusturmak	1
36	tasarim	1
37	koordinasyon	1
38	tartisma	1
39	internet	1
40	sosyal araştırma	1
41	planlama	1
42	yayın	1
43	proje denetimi	1
44	proje degerlendirme	1
45	dokumantasyon	1
46	finansman	1
47	iletisim	1
48	biyoteknoloji	1
49	biyomekanik	1
50	biyoseramikler	1
51	urun akreditasyon	1
52	laboratuvar akreditasyon	1
53	sistem akreditasyon	1
54	hizmet akreditasyon	1
55	soru anlamsiz	1
Birden fazla gruba dahil olanların toplam frekansı her bir grup frekansına da eklenmiştir.

BÖLÜM I – Soru 2 - Ar-Ge kapsamında yer alabilecek etkinlikler sizce nelerdir?

Gruplanan Yanıtlar (Yanıtların çoğu kapsanmış olmakla birlikte kapsanamamış yanıtlar mevcuttur.)

Grup Adı		Frekans	Gruba Dahil Olan Yanıtların Numaraları
A	Uygulamalı araştırma	71	1,5,7,8,14,18,20,28,29,31,36
B	Temel araştırma	67	2,5,12,14,15,16,18,26,27,28,34,36,40
C	Danışmanlık	38	3,33,51,52,53,54
D	Proje Yonetimi	36	4,10,37,41,43
E	Bilginin Yayılması(Dissemination)	21	6,9,11,13,22,38,39,42,45,47

BÖLÜM I – Soru 3 - Üniversitemizde Ar-Ge faaliyetlerinin desteklenmesi için gerekli olan kurumlar ve düzenlemeler sizce nelerdir?

	Verilen Yanıtlar	Frekans
1	Araştırma merkezleri	23
2	Üniversite sanayi işbirliği	12
3	Teknokent , teknopark	9
4	Finansal kaynak artırımı	8
5	Enstitüler	8
6	AFP	7
7	TÜBİTAK	6
8	Döner sermaye	6
9	Üniversite bölümleri	6
10	Merkezi Laboratuvarlar	6
11	AGÜDOS	5
12	DPT	5
13	Koordinasyon ofisi	5
14	Proje yönetim merkezi	5
15	Özel sektör	5
16	Kamu kuruluşları	5
17	Disiplinlerarası araştırma merkezleri	4
18	Yurtdışı üniversitelerle ortak projeler	4
19	Mali sistemin uyarlaması , iyileştirilmesi	4
20	Destek hizmetlerinin gelişmesi	4
21	Otonomi	4
22	Proje izleme kurulu	3
23	Üniversite yönetmeliği	3
24	Performans değerlendirme	3
25	Kaynaklara ilişkin veri tabanı	3
26	Uygulamalı proje önerileri	3
27	Stratejik bakış	3
28	Türk Tanıtma Vakfı	3
29	Uzmanlık grupları	3
30	İletişim-ilişki	3
31	Patent ofisi	2
32	Lisansüstü programlar	2
33	Bakanlıklar	2
34	Ar-Ge bakışı	2
35	Belediyeler	2
36	Proje değerlendirme	1
37	Üniversite yönetimi	1
38	Mevzuatın iyileştirilmesi	1
39	Öğretim üyesi yükleri	1
40	Motivasyon	1
41	Silahlı kuvvetler işbirliği	1
42	TÜBA	1
43	KOSGEB	1
44	Bürokrasiyi azaltmak	1
45	Sabbatical' ların yurt içinde kullanılması	1
46	Ar-Ge bakışı	1
47	Atölyeler	1

BÖLÜM I – Soru 3 - Üniversitemizde Ar-Ge faaliyetlerinin desteklenmesi için gerekli olan kurumlar ve düzenlemeler sizce nelerdir?

Gruplanan Yanıtlar (Yanıtların çoğu kapsanmış olmakla birlikte kapsanamamış yanıtlar mevcuttur.)

Belirlenen başlıklar aşağıdadır.

A) Araştırmanın yapıldığı yerler

B) Araştırmanın yönlendirildiği ve parasal olarak desteklendiği yerler

C) Araştırmanın desteklendiği yerler

D) Üniversite sanayi işbirliğine yönelik düzenlemeler

E) Kaynak artırımına ve kullanımına yönelik düzenlemeler

Yanıtların bu başlıklar altında toplanması aşağıdaki gibi olmuştur:

Grup		Yanıtlar	Frekans
A	Araştırmanın yapıldığı yerler	1,3,5,9,17,29,30	56
B	Araştırmanın yönlendirildiği ve parasal olarak desteklendiği yerler	2,8,11,45	24
C	Araştırmanın desteklendiği yerler	5,6,13,22,36	24
D	Üniversite sanayi işbirliğine yönelik düzenlemeler	4,19,21,24	19
E	Kaynak artırımına ve kullanımına yönelik düzenlemeler	9,10,14,20,25,31,32,47	29

BÖLÜM I – Soru 4 - Ar-Ge faaliyetleri sizce ne tür ilişki ağlarına sahip olmalıdır?

No	Verilen Yanıtlar	Frekans
1	Uluslararası destek kuruluşlarıyla etkin bağlantı (NSF, AB , Eureka, Unesco, ICROM, NATO, UNEP, UNIDO, Dünya Bankası, UNDP, OECD)	44
2	Disiplinlerarası çalışmalar (Ulusal)	38
3	Ulusal destek kuruluşlarıyla etkin bağlantı (Tübitak, Tüba, TTGV)	36
4	Uluslararası üniversitelerle işbirliği ve araştırma merkezleri ile ilişkiler (exchange programları ve doktora sonrası eğitim alışverişi)	22
5	Kamu kuruluşları- üniversite işbirliği (Savuma bakanlığı, sanayi ve teknoloji bakanlığı, MEB, DPT) ve sivil toplum örgütleriyle etkin bağlantı (KOSGEB, TÜSİAD vs.)	17
6	Üniversite içi ve ulusal üniversiteler arası işbirliği ve ilişki ağı	13
7	Ulusal özel sektörle ortak kurulacak araştırma enstitüleri	8
8	Ulusal büyük sanayi kuruluşlarıyla işbirliği	7
9	Disiplinlerarası çalışmalar (Uluslararasi)	5
10	Uluslararası özel sektörle işbirliği	3
11	Uluslararası büyük sanayi kuruluşlarıyla işbirliği	3
12	Üniversite içinde endüstri, örn. Teknoparklar vs.	3
13	Bilgi erişim ağları ortaklığı	2
14	Ar-Ge faaliyetlerinin tek bir merkezde toplanması, tek merkezden yönetim	2
15	Nitelikli araştırmacı	2
16	Halkla ilişkiler (PR)	2
17	Satın Alma Yapısı, Finansman	2
18	Uluslararası sivil toplum örgütleriyle etkin bağlantı	1
19	Küçük ilgi gruplarıyla ilişkiler	1
20	Endüstrinin içinde üniversite	1
21	Uluslararası araştırmacılar arasında işbirliği	1
22	Avrupa- Türki Cumhuriyetler bağlantısı	1
23	Teşvik mekanizmaları	1

BÖLÜM I – Soru 4 - Ar-Ge faaliyetleri sizce ne tür ilişki ağlarına sahip olmalıdır?

Gruplanan Yanıtlar (Yanıtların çoğu kapsanmış olmakla birlikte kapsanamamış yanıtlar mevcuttur.)

Grup		Yanıtlar	Frekans
A	Ulusal Destek Kuruluşlarıyla Etkin Bağlantı	3	36
B	Üniversite İçi, Ulusal Üniversiteler ve Araştırma Merkezleri ile İlişkiler	2, 6	51
C	Ulusal Kamu ve Sivil Toplum Kuruluşları ile İlişkiler	5	17
D	Ulusal Özel Sektör ile İlişkiler	7, 8, 12, 20	19
E	Uluslararası Destek Kuruluşlarıyla İlişkiler	1	44
F	Uluslararası Üniversiteler ve Araştırma Merkezleri ile İlişkiler	4, 9, 21	30
G	Uluslararası Sivil Toplum Kuruluşları ile İlişkiler	18	1
H	Uluslararası Özel Sektör ile İlişkiler	10, 11	6
I	Bilgi Ağları (Ortak Erişim Ağları)	13	2
Dışarıda bırakılan yanıtlar		14, 15, 16, 17, 19, 22, 23

BÖLÜM I – Soru 5 - Ar-Ge’nin altyapı unsurları sizce nelerdir?

No	Verilen Yanıtlar	Frekans
1	İnsan kaynağı (motivasyonu yüksek kalifiye insan gücü, kaliteli eğitim kadrosu)	59
2	Fiziksel Altyapı	31
3	Network, Internet	4
4	Yurtdışı kongrelere katılım, bilgi tazeleme	2
5	Güncel ve geniş kapsamlı bir kütüphane	10
6	Araştırmacılara ve teknik personele ayrılan finansal kaynağın yetersiz oluşu (Mali kaynak)	17
7	Lab. Altyapısı	18
8	Bilgisayar altyapısı	7
9	Teknik kadro	1
10	Araştırma görevlisi kadrosu	1
11	Lisansüstü eğitime ağırlık verilmesi	5
12	Eğitime ayrılmamış zaman	1
13	Toplumsal örgütlenme	1
14	Sosyal ve kültürel altyapı	2
15	Teknolojik birikim, know-how	7
16	Teşvik sistemi, motivasyon	4
17	Teknolojik destek (Yüksek teknoloji için uygun cihazlar, aksesuvarları, Hızlı ve güvenilir cihaz tamir merkezi, Atölye olanakları)	14
18	Kalifiye teknik personel	4
19	Kalifiye idari personel	5
20	Bilgi ağlarına ve sistemlerine kolay erişebilirlik	3
21	Software ve hardware	14
22	Kesintisiz güç (elektrik, su vs.)	1
23	İyi bir proje yönetimi, Stratejik planlama	5
24	Rahat ve güvenli bir iş ortamı, sosyal güvence	5
25	Organizasyon yapısı (mevzuat) ve kurumsal irade	7
26	Ar-Ge’ye bilinçli yaklaşım	4
27	Ar-Ge’ye talep	3
28	İletişim	1
29	Sarf malzemesi	1

BÖLÜM I – Soru 5 - Ar-Ge’nin altyapı unsurları sizce nelerdir?

Gruplanan Yanıtlar (Yanıtların çoğu kapsanmış olmakla birlikte kapsanamamış yanıtlar mevcuttur.)

Toplantı sonucu yapılan değerlendirmede, aşağıdaki gruplar elde edilmiştir:

Grup		Yanıtlar	Frekans
A	Araştırmacı İnsan Kaynağı	1, 10, 11, 14, 19	72
B	Fiziksel Altyapı	2, 7	49
C	Mali Kaynak	6	17
D	Teknik Destek Hizmetleri (+ Teknisyenler)	9, 15, 17, 18, 22, 29	28
E	Bilgi Destek Hizmetleri	3, 4, 5, 8, 20, 21	40
F	Organizasyon ve Yönetim	12, 13, 16, 23, 24, 25, 28	24
Dışarıda bırakılan yanıtlar		26, 27

BÖLÜM I – Soru 6 - Ar-Ge’nin çıktıları sizce nelerdir?

No	Verilen Yanıtlar	Frekans
1	Araştırma kurumlarının saygınlığında artış	7
2	Temel üretilmiş bilgi	3
3	Temel bilimsel bilgi, know-how	22
4	Yeni ürünler, süreçler, yönetim ya da ilişki kalıpları	32
5	Varolan ürünler- süreçler- ilişkiler- gelişmeler	2
6	Eğitim kalitesinin iyileşmesi	9
7	Planlama ve tasarım kriterlerinin oluşumu	5
8	Toplumsal fayda	17
9	Akademik yayınlar (makale, tez, tebliğ, rapor), atıf	27
10	Patent, buluş	13
11	Ekonomik gelir	7
12	Doğal kaynakların optimal ve temiz kullanımı	9
13	Proje	6
14	İşbirliği alanları (üniversite-endüstri)	8
15	Türkiye’nin gelişim ve tanıtımı	10
16	Arge altyapısının geliştirilmesi	6
17	Stratejik politika	3
18	Yeni deneysel bulgular	3
19	Eğitimli insan gücü	17
20	Üretilmiş çözüm, tasarım	8
21	Yeni araştırma konuları	8
22	Teknik altyapı	2
23	Teknoloji	20

BÖLÜM I – Soru 6 - Ar-Ge’nin çıktıları sizce nelerdir

Gruplanan Yanıtlar (Yanıtların çoğu kapsanmış olmakla birlikte kapsanamamış yanıtlar mevcuttur.)

Toplantı sonucu yapılan değerlendirmede, aşağıdaki gruplar elde edilmiştir:

Grup		Yanıtlar	Frekans
A	Yeni Bilgi ve Beceri (Bilimsel ve Teknolojik):	2, 3, 9, 17, 18, 23	78
B	Yeni ve/veya Geliştirilmiş Ürün, Süreç, Proses, Sistem, Tasarım	4, 5, 7, 20, 22	49
C	Toplumsal Yarar	8, 11, 12, 14, 15	51
D	Eğitim Kalitesi	6, 19	26
E	Saygınlık	1	7
F	Araştırma Yeteneğinin Geliştirilmesi (+ Araştırmacılar)	13, 16, 21	20
G	Fikri Mülkiyet (Patent)	10	13
Dışarıda bırakılan yanıtlar		yok

BÖLÜM II – Soru 1 - ODTÜ Uğraş Alanlarına İlişkin Etkinliklerde Yaşanan Sorunlar Nelerdir?

No	Verilen Yanıtlar	Frekans
1	İnsan Kaynakları	36
2	Altyapı	36
3	Mali Destek Azlığı	31
4	Öğretimin Önde Gelip Araştırmaya zaman kalmaması	25
5	Ücret Azlığı	20
6	İletişim-Koordinasyon	16
7	İşbirliği	13
8	Niteliksiz Araştırma	13
9	Performans Değerlendirme	11
10	Motivasyon	9
11	Bürokrasi	9
12	Endüstriyle İlişkiler	7
13	Hizmet	7
14	Eğitim Kalitesi	6
15	Araştırmacı Erozyonu	6
16	Kadro Kalitesi	5
17	Yayın Problemleri	5
18	Katılımcılık	4
19	Toplumsal Destek	4
20	Kısa Vadeli Çözümler	4
21	Öğretim Üyeliğine Talep Azlığı	3
22	Yurt dışı ilişki Azlığı	3
23	Vizyonsuzluk	3
24	Adaletsiz Kaynak Dağılımı	3
25	Öğretim Kalitesi	3
26	Pratiğe Uzaklık	3
27	Gelişme anlayışı	3
28	Eğitim Öğretim Araştırma Politikası	3
29	Kadro Yaşlanması	2
30	Kurumsal Kimliksizlik	2
31	Temel ve Sosyal Bilimlerin Gözardı Edilmesi	2
32	Doktoraya Teşvik	2
33	Akademik olmayan kaygılar	2
34	Çevresel Tahribat	1
35	Dil Sorunu	1
36	Lisansüstü Program Oluşturulması	1
37	Otonomi Eksikliği	1

BÖLÜM II – Soru 1 - ODTÜ Uğraş Alanlarına İlişkin Etkinliklerde Yaşanan Sorunlar Nelerdir?

Gruplanan Yanıtlar (Yanıtların çoğu kapsanmış olmakla birlikte kapsanamamış yanıtlar mevcuttur.)

Toplantı sonucu yapılan değerlendirmede, aşağıdaki gruplar elde edilmiştir:

Grup		Yanıtlar	Frekans
A	İNSAN KAYNAKLARI	1, 29, 32	40
B	ALT YAPI	2	36
C	MALİ DESTEK	3	31
D	ÜCRET	5 , 10	29
E	İLETİŞİM	6 , 7, 12, 18, 22	43
F	KAYNAK YÖNETİMİNDE VERİMSİZLİK	8, 11, 13, 20, 23, 24	39
G	ARAŞTIRMA-ARAŞTIRMA DIŞI YÜK DENGESİZLİĞİ	4, 28, 36	29
H	BAŞARININ ÖLÇÜLEMEMESİ	9, 17	16
Dışarıda bırakılan yanıtlar		14, 15, 16, 19, 21, 25, 26, 27, 30, 31, 33, 34, 35, 37

BÖLÜM II – Soru 2 - ODTÜ İçi İlişkilerde Yaşanan Sorunlar Nelerdir?

No	Verilen Yanıtlar	Frekans
1	İletişim-Koordinasyon	34
2	İşbirliği	17
3	Araştırma Politikaları	11
4	Performans Değerlendirme	10
5	Yönetim Politikası	10
6	Bürokrasi	8
7	Altyapı	8
8	Disiplinlerarası Araştırma Eksikliği	6
9	Kişisel Kaygılar	5
10	Kurumsal Kimlik	5
11	Mali Destek	5
12	İnsan Kaynakları	4
13	Hiyerarşi	3
14	Makam Gücünün Yanlış Kullanımı	3
15	Araştırma Zaman Azlığı	3
16	Hizmette Eşitsizlik	3
17	Şeffaflık	2
18	Ücret Azlığı	2
19	Katılımcılık	2
20	Motivasyon	2
21	İdari İş Yoğunluğu	2
22	Pratiğe Uzaklık	2
23	Öğrencilerin Sosyal Etkinliklere Yönlendirilmemesi	2
24	Misyonsuzluk	2
25	Dil Problemi	1
26	Toplumsal Sorunlara İlgisizlik	1
27	Güvensizlik	1
28	Disiplinsizlik	1
29	Rekabetin Doğru Anlaşılmaması	1
30	Okulun Olanaklarının Bilinmemesi	1
31	Bilgisizlik	1
32	Genç Kadın Öğretim Üyelerinin Önemsenmemesi	1
33	Farklı Disiplinlere Saygı	1
34	İdari- Akademik Ayrımcılığı	5
35	İletişimsizlik	4
36	Kurum Bütünlüğü	2
37	İdari Kesimin Kaynak Yaratamama	1
38	Kooperasyon Eksikliği	1
39	Yapıcı Eleştiri	1
40	Altyapı	1

BÖLÜM II – Soru 2 - ODTÜ İçi İlişkilerde Yaşanan Sorunlar Nelerdir?

Gruplanan Yanıtlar (Yanıtların çoğu kapsanmış olmakla birlikte kapsanamamış yanıtlar mevcuttur.)

Toplantı sonucu yapılan değerlendirmede, aşağıdaki gruplar elde edilmiştir:

Grup		Yanıtlar	Frekans
A	İLETİŞİM	1, 2, 8, 25, 29, 30, 33, 35, 38	66
B	YÖNETSEL SORUNLAR	5, 6, 7, 11, 16, 34, 37, 39, 40	42
C	İDARİ SORUNLAR	3, 4, 10, 13, 14, 17, 19, 24, 27, 36	41
D	KİŞİSEL SORUNLAR	9, 15, 21	10
Dışarıda bırakılan yanıtlar		12, 18, 20, 22, 23, 26, 28, 31, 32

BÖLÜM II – Soru 3 – Yasa, Yönetmelik ve Örgütlenme Konularında Yaşanan Sorunlar nelerdir?

Verilen Yanıtlar

No		Frekans
1	Mevzuatın Bilinmemesi/Anlaşılmaması	5
2	Mevzuatın Sık Değişmesi	8
3	Mevzuat Bilgilendirmesi	8
4	Bürokrasi	10
5	YÖK Yasası	8
6	Performans Değerlendirme	9
7	Bireycilik-İşbirliği Eksikliği	10
8	Yönetmelik Uygulamasında Eşitsizlik	5
9	Atama Problemleri	6
10	Projelerin Desteklenmemesi	5
11	Mali Kesintiler(Döner Sermaye Mevzuatı)	6
12	Bütçe Kanunu	3
13	Yabancı Öğretim Elemanına Düşük Ücret	2
14	Emekli Ödenekleri	1
15	Öğrenci Harç Kanunu'nun Düzenlenmesi	1
16	Akademisyenliğin Cazip Olmayışı	1
17	Af Yasası	1
18	Harcırah Kanunu	1
19	Homojenizasyon	2
20	Yönetimin Yasa Uygulamadaki Yetersizliği	4
21	Özgür/Demokratik Ortam Yetersizliği	1
22	Güncelleşme	1
23	Hizmet İçi Eğitim	2
24	Tanıtım	1
25	Pratiklikten Uzaklık	1
26	Esneklik	2
27	Laboratuvar Kültürü Eksikliği	2
28	AR-GE nini Özendirilmesi	2
29	Sorumsuzluklar	1
30	Eğitim-Öğretim-Araştırma Çelişkisi	2
31	Ulusal Çıkarların Belirlenmemesi	1
32	Yasalarda Disiplinlerarası Farkın Gözetilmemesi	2
33	Atık Yasası	2
34	Araştırma Politikası Geliştirilmesi	3
35	Kadro Yetersizliği	3
36	657 Sayılı Kanun	1
37	YÖK Yasası	1
38	Performans Değerlendirme	2
39	Yasa-Yönetmeliklerin Anlaşılamaması	1
40	Örgütlenmeye Yasal Engeller	1
41	Yasa ve Yönetmeliklerin Değiştirilememesi	1
42	Mevzuat Uygulamalarının Farklı Olması	1
43	Görev Tarifi Belirsizliği	3
44	Yetersiz Hizmet İçi Eğitim	1
45	Esneklik Eksikliği	1
46	Tek Yetkili Kavramı	1
47	Yasların Güncelleşmemiş Oluşu	1
48	Mevzuata İlgisizlik	2
49	Yazılı Bilgi Akışı Eksikliği	1
50	Katılımcılık	1
51	Ücretlerde Eşitsizlik	1
52	Bürokrasi	1

BÖLÜM II – Soru 3 - Yasa, Yönetmelik ve Örgütlenme Konularında Yaşanan Sorunlar nelerdir?

Gruplanan Yanıtlar (Yanıtların çoğu kapsanmış olmakla birlikte kapsanamamış yanıtlar mevcuttur.)

Toplantı sonucu yapılan değerlendirmede, aşağıdaki gruplar elde edilmiştir:

Grup		Yanıtlar	Frekans
A	GENEL OLARAK ÖZLÜK HAKLARIYLA İLGİLİ YASA VE YÖNETMELİK VE MEVZUAT	6, 9, 13, 14, 19, 23, 36, 38, 40, 44	27
B	GENEL OLARAK MALİ İŞLERLE İLGİLİ YASA YÖNETMELİK VE MEVZUAT	5, 11, 12, 15, 18, 37	20
C	GENEL OLARAK DİĞER İDARİ İŞLERLE İLGİLİ YASA VE YÖNETMELİK VE MEVZUAT	5, 26, 35, 37	14
D	UYGULAMA	2, 3, 4, 8, 17, 20, 42, 43, 46, 49, 52	43
E	İŞBİRLİĞİ EKSİKLİĞİ	7, 21, 50	12
Dışarıda bırakılan yanıtlar		1, 10, 16, 22, 24, 25, 27, 28, 29, 30, 31, 32, 33, 34, 39, 41, 45, 47, 48, 51

BÖLÜM II – Soru 4 - Ulusal ve uluslararası kurum ve kuruluşlarla olan ilişkilerde yaşanan sorunlar sizce nelerdir?

	Verilen Yanıtlar	Frekans
	İletişimsizlik	9
	Kurumsal İletişimsizlik	4
	Koordinasyon Merkezinin Olmayışı	3
	Değişim (exchange) Programları	3
	Koordinasyon Eksikliği	2
	Danışmanlık Eksikliği	2
	Üniversitenin İçine Kapanması	2
	Girişimciliğin Eksikliği	2
	Duyuruların Geç Ulaşması	1
	Mevzuatın Düzenlenmesi	3
	Takip Eksikliği	3
	Yaptırım, Denetim Eksikliği	2
	Ulusal Kurumlardaki İlgisizlik	2
	Formalite	1
	Bürokrasi	1
	Yasal Zorunluluklar	1
	Kurumlararsı Çatışma	1
	Güç Çatışması	1
	Kurumların Lider Olma İsteği	1
	Kayırma (Klüp Mantığı ile Yaklaşım)	1
	İlişkilerin Tekelleştirilmesi	1
	Mevzuatın Getirdikleri	1
	Kamu Kurumlarının İç Uyumsuzlukları	1
	Eleman İstihdamı (özel sektördeki özğürlük yok)	1
	Finansal Sorunlar	9
	Ulaşım Giderleri (Seyahat Desteği)	4
	Konaklama Giderleri	1
	Yetersiz Mali Kaynak	1
	Kısıtlı Yayın İmkanı	1
	İlişki Kurmada Yüksek Maliyet	1
	Yetersiz Çevre Bilgisi	7
	Bilgi Eksikliği (Kurumlarda)	2
	İletişimde Altyapı (Birim ve Kişi)	2
	Kurumlarda Altyapı	1
	Etkin Olmak	4
	Güven Eksikliği	3
	Tanıtım Eksikliği	3
	Üniversitenin Önemsenmemesi	1
	Özendirici Yaklaşım	3
	Üniversitenin Desteklenmesi	1
	Uzman Yetersizliği	3
	Zaman Yetersizliği	2

BÖLÜM II – Soru 4 - Ulusal ve uluslararası kurum ve kuruluşlarla olan ilişkilerde yaşanan sorunlar sizce nelerdir?

Gruplanan Yanıtlar (Yanıtların çoğu kapsanmış olmakla birlikte kapsanamamış yanıtlar mevcuttur.)

Toplantı sonucu yapılan değerlendirme ile sözlük çalışması yürütülürken yapılan değerlendirme (Genişletilmiş Yönetim Kurulu) sonucunda aşağıdaki gruplar elde edilmiştir:

Grup		Yanıtlar	Frekans
A	İLETİŞİM VE EŞGÜDÜM YETERSİZLİĞİ	1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 31, 32, 33, 34	40
B	İLİŞKİLERİN KURUMSALLAŞAMAMASI	10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24	21
C	PARASAL DESTEK AZLIĞI	25, 26, 27, 28, 29, 30	17
D	ÖZENDİRME YETERSİZLİKLERİ	39, 40	21
Dışarıda bırakılan yanıtlar		35, 36, 37, 38, 41, 42

BÖLÜM II – Soru 5 - Fiziki ve Beşeri Kaynaklar Alanlarında Yaşanan Sorunlar Sizce Nelerdir?

	Verilen Yanıtlar	Frekans
1.	Nitelikli İnsan Gücü Bulamama	(13)
2.	Teknik Eleman Yetersizliği	(8)
3.	Üniversiteden Ayrılma	(5)
4.	İstekli Lisansüstü Öğrenci Eksikliği	(3)
5.	Motivasyon Kaybı	(2)
6.	Üniversiteye Kazandırma	(2)
7.	Öğretim Üyeliğinin Cazibesini Yitirmesi	(1)
8.	Eğitimden Araştırmaya Zaman Ayıramama	(1)
9.	İşgücü	(1)
10.	Yetersiz Mali Kaynak	(9)
11.	Ücret Yetersizliği	(8)
12.	Bakım-Onarım	(4)
13.	Ödeneklerin Arttırılması	(2)
14.	Yurt Dışı Desteği (Asistanlar)	(1)
15.	Ekonomik Sorunlar (Asistanlar açısından)	(1)
16.	Kaynak Sıkıntısı	(1)
17.	Mekan Sorunu	(15)
18.	Yetersiz Altyapı	(5)
19.	Lojman sorunu	(3)
20.	İrtibat ve Toplantı Ofisi (Şehir Dışı)	(1)
21.	Odaların Yetersizliği	(1)
22.	Kadro Sorunu	(2)
23.	Kadro Eksikliği (asistan)	(1)
24.	Kaynaklarla İlgili Bilgi Eksikliği	(1)
25.	Uzun Vadeli Görüş Eksikliği	(1)
26.	Olanakların Eşit Dağıtılmaması	(1)
27.	Personel Dağılımı	(1)
28.	Laboratuvarların Akreditasyonu	(1)
29.	Ekip Çalışması	(1)
30.	Bilimsel Çalışmalardan Geri Durmak	(1)
31.	Araştırmalarda Sürekliliğin Sağlanamaması	(1)
32.	Personele Yönelik Eğitim Programlarının Olmayışı	(1)
33.	İlgili Birimlerin Birarada Toplanamaması	(1)
34.	Yatırımda Eşzamanlılık	(1)
35.	Fiziki Planlama	(1)
36.	Ulaşım Problemleri	(3)
37.	Kesintisiz Güç Kaynağı Problemi	(3)
38.	Destek Birimleri (İşlevselliğin Arttırılması)	(1)
39.	Yetersiz Fiziki İyileştirme	(1)
40.	Yetersiz Temizlik ve Bakım	(1)
41.	Destek Hizmetleri	(1)
42.	Dokümantasyon	(3)
43.	Donanım Yetersizliği	(4)
44.	Bilgisayar Laboratuvarı Eksikliği	(1)
45.	Verimsiz Kullanım (Mekan, İşgücü)	(6)
46.	Çevresel Tahribat	(1)

BÖLÜM II – Soru 5 - Fiziki ve Beşeri Kaynaklar Alanlarında Yaşanan Sorunlar Sizce Nelerdir?

Gruplanan Yanıtlar (Yanıtların çoğu kapsanmış olmakla birlikte kapsanamamış yanıtlar mevcuttur.)

Toplantı sonucu yapılan değerlendirme ile sözlük çalışması yürütülürken yapılan değerlendirme (Genişletilmiş Yönetim Kurulu) sonucunda aşağıdaki gruplar elde edilmiştir:

Grup		Yanıtlar	Frekans
A	İŞGÜCÜ	1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 13, 14, 15, 50	63
B	FİZİKSEL ALTYAPI	12, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 48, 49, 50	40
C	ORGANİZASYON SORUNLARI	22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31, 32, 33, 34, 35, 47	18
D	DESTEK HİZMETLERİ	36, 37, 38, 39, 40, 41	10
Dışarıda bırakılan yanıtlar		46

BÖLÜM II – Soru 6 - Finansman Alanında Yaşanan Sorunlar Sizce Nelerdir?

Finansman Alanında Yaşanan Sorunlar Sizce Nelerdir?

	Verilen Yanıtlar	Frekans
1.	Finansman Yetersizliği	(16)
2.	Kaynak Yetersizliği	(11)
3.	Bilimsel Toplantılara Katılım Desteği	(8)
4.	Kurum ve Kuruluşlardan Sağlanan Desteğin Azlığı	(3)
5.	Üniversitenin Gelir Kaynaklarının Artırılması	(1)
6.	Harcama Esnekliği Sorunu	(12)
7.	Uygulamada Gecikmeler	(4)
8.	Plansız Yatırım ve Harcamalar	(3)
9.	Bürokrasi	(3)
10.	Üniversite Bütçesinin Devletçe Belirlenmesi	(1)
11.	Üniversite Kaynaklarının Kullanılamaması	(1)
12.	Teknik Personele Ödeme Yapılamaması	(1)
13.	Tanıtım Eksikliği	(1)
14.	Kesintiler	(1)
15.	Ücretlerin Düşüklüğü	(16)
16.	Proje Gelirlerinin Az Olması	(3)
17.	Döner Sermaye Payı	(1)

BÖLÜM II – Soru 6 - Finansman Alanında Yaşanan Sorunlar Sizce Nelerdir?

Gruplanan Yanıtlar (Yanıtların çoğu kapsanmış olmakla birlikte kapsanamamış yanıtlar mevcuttur.)

Toplantı sonucu yapılan değerlendirmede, aşağıdaki gruplar elde edilmiştir:

Grup		Yanıtlar	Frekans
A	Kaynak Yetersizliği ve Artırılamaması	1, 2, 3, 4, 5	39
B	Kaynak Yönetimi Sorunu	6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14	27
C	Ücret1er	15,16,17	20

BÖLÜM II – Soru 7 - Etik sorunları sizce nelerdir?

No	Verilen Yanıtlar	Frekans
1.	Gizlilik	(5)
2.	Kişisel Çıkarlar (Kurum olanaklarının kişisel amaçla kullanılması)	(3)
3.	Kişiye göre uygulamalar (yanlılık, dürüst olmayan ilşikiler, haksız rekabet)	(3)
4.	Uluslararası Bilimsel Standartların Ciddiye Alınmaması	(2)
5.	Makamın Prestij için Kullanılması	(2)
6.	Plagiarism	(1)
7.	Bilimsel Hırsızlık	(1)
8.	Yolsuzluk	(1)
9.	Kuralların Gözardı Edilmesi	(1)
10.	Merit yerine Ünvanın daha önemli olması	(1)
11.	Yetkilerin Kötüye Kullanılması	(1)
12.	Sorumluluk Bilincinin Düşük olması, Boşvermişlik, Aldırmazlık	(6)
13.	Ticari Kaygı	(5)
14.	Sorumluluk Almaktan Kaçma	(3)
15.	Piyasaya Yönelik Çalışmalar	(2)
16.	Profesyonel Düşünce Eksikliği	(2)
17.	Ekip Çalışmasından Kaçma	(2)
18.	Araştırmadan Uzaklaşma	(1)
19.	Yayınlarda İsimlerin Sıralanması	(6)
20.	Kaynak Dağılımında Eşitsizlik	(3)
21.	Ders Kitaplarının Kopyalanması	(1)
22.	İş Yükü Dağılımında Eşitsizlik	(1)
23.	Yükselmelerde Sorun	(1)
24.	Kişisel Sürtüşmeler	(2)
25.	Karşılıklı Saygı	(1)
26.	Nezaketsizlik	(1)
27.	Eleştiri	(1)
28.	Takdir Noksanlığı	(1)
29.	Kalite Kaybı	(1)
30.	Toplumsal Değerlerin Yeni Nesillere Aktarılması	(4)
31.	Kazanılan Değerleri Unutmak	(1)
32.	Toplumsal Bilinç Kaybı	(1)

BÖLÜM II – Soru 7 - Etik sorunları sizce nelerdir?

Gruplanan Yanıtlar (Yanıtların çoğu kapsanmış olmakla birlikte kapsanamamış yanıtlar mevcuttur.)

Toplantı sonucu yapılan değerlendirme ile sözlük çalışması yürütülürken yapılan değerlendirme (Genişletilmiş Yönetim Kurulu) sonucunda aşağıdaki gruplar elde edilmiştir:

Grup		Yanıtlar	Frekans
A	DÜRÜSTLÜK: Kurum olanaklarının kişisel amaçla kullanılması ve kişiye gore uygulamalardan kaynaklanan haksız rekabet	1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 19, 20, 21, 22, 23	33
B	GÖREV BİLİNCİ: Sorumluluk bilincinin düşük olması ve aldırmazlık	1, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 32	22
Dışarıda bırakılan yanıtlar		24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31, 32

EK-6 TÜM AKADEMİK PERSONELE DAĞITILAN BİLGİ FORMU

ODTÜ Yol Haritası:
Ar-Ge Ağırlıklı Bir Yaklaşım Projesi

ETKİNLİK-SORUN İLİŞKİLENDİRME ÇALIŞMASI

Sayın …

Üniversitemizin yakın ve orta vadede geleceğini şekillendirmek üzere bir uygulama planı geliştirilmektedir. Bu çerçevede, katılımı öne çıkaran bir yöntem ile, Üniversitemiz mensuplarının “Ar-Ge”yi ne şekilde tanımladıklarını-algıladıklarını ve Üniversitemizde yaşanan “Sorunlar” ile “Ar-Ge” faaliyetlerini nasıl ilişkilendirdiklerini belirlemeyi amaçlayan bir çalışma yapılmaktadır.

Çalışmanın birinci evresinde, Üniversitemiz çalışanlarını temsil edecek şekilde belirlenmiş bir grup tarafından, Ar-Ge’ yi ve Üniversitemizin sorunlarını tanımlayan unsurlar belirlenmiş, ve elde edilen bulgulardan yola çıkarak Ar-Ge’yi ve Üniversitemizin sorunlarını oluşturan unsurların tanımları yapılmıştır.

Çalışmanın bu evresinde ise, Üniversitemizin tüm akademik personelinin katılımı ile “Ar-Ge”yi ve Üniversitemizin “Sorunlarını’’ tanımlayan unsurların önem sırasına göre dizilmesi ve “Ar-Ge” unsurları ile “Sorun”lar arasındaki ilişkilerin belirlenmesi amaçlanmaktadır.

Bu bağlamda sizden aşağıda verilen ankette üç bölüm halinde sunulan bilgiler ile bir dizi sıralamalar ve karşılaştırmalar yapmanız istenmektedir. Anketi doldurduktan sonra lütfen Bölüm Başkanlığınıza iletiniz. Katkılarınız için teşekkür ederiz.

Saygılarımla

Ural Akbulut

Rektör

BÖLÜM I: AR-GE’ yi tanımlayan unsurların göreli önemliliklerinin belirlenmesi

Yukarıda kısaca sözü edilen çalışmanın birinci evresinde Üniversitemiz çalışanları, Ar-Ge’yi, yedi başlık altında toplanan unsurlar ile tanımlamışlardır. Sözü edilen başlıklar ve bunların altında yer alan unsurlar tanımları ile birlikte aşağıda verilmiştir. Ancak, başlıkları tanımlayan unsurların göreli önemliliklerinin elde edilebilmesi için her bir başlık altında yer alan unsurların önem sırasına göre dizilmesi gerekmektedir. Bu nedenle, lütfen aşağıda 1.1 den 1.7’ ye kadar numaralandırılarak verilmiş olan başlıklar altında yer alan unsurların önem sırasını, her bir başlıkta yapılan açıklamada istendiği biçimde belirleyiniz.

1.1 Aşağıda ‘AR-GE FAALİYETLERİNİN AMACI’ başlığı altında yer alan unsurlardan Ar-Ge faaliyetlerinin iyileştirilmesi için en önemli gördüğünüz tek bir unsura 100 puan veriniz. Geriye kalan unsurlara ise önemlerine göre 0 ile 99 arasında değişen puanlar veriniz. Her bir unsurun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.
AR-GE FAALİYETLERİNİN AMACI’nı tanımlayan unsurlar	Puan
ÜRETİM(BİLGİ): Ürün geliştirmek, hizmet üretmek ve problem çözmek; teknolojiye ve temel bilime katkıda bulunmak üzere yapılan çalışmalar.
GELİŞME (BECERİ): Üretimde kalite ve verimliliğin artması ve maliyetin düşürülmesi için yöntem geliştirme; bilgilerin güncellenerek adaptasyonun sağlanması.
İŞBİRLİKLERİ: Üniversite ve diğer kuruluşlar arasında yapılan etkinlikler; disiplinlerarası enstitü ve araştırma merkezlerinin etkinlikleri.
TOPLUMSAL FAYDA: Uluslararası platformda ulusal gücü artırma, insan kaynakları geliştirme, örgütlenme ve bilinçlenme, çevrenin ve kaynakların korunması.
BİREYSEL FAYDA: Bireysel gelişimin sağlanması.

1.2 Aşağıda ‘AR-GE FAALİYETLERİNDE ROL ALAN TARAFLAR’ başlığı altında yer alan unsurlardan Ar-Ge faaliyetlerinin iyileştirilmesi için en önemli gördüğünüz tek bir unsura 100 puan veriniz. Geriye kalan unsurlara ise önemlerine göre 0 ile 99 arasında değişen puanlar veriniz. Her bir unsurun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız
AR-GE FAALİYETLERİNDE ROL ALAN TARAFLAR’ı tanımlayan unsurlar	Puan
ARAŞTIRMAYI YÜRÜTEN KURUMLAR: Bireysel gelişimin sağlanması.
ARAŞTIRMAYI YAPANLAR: Akademisyenler, araştırma görevlileri, lisansüstü öğrenciler, araştırma birimlerinde çalışan temel bilimci lisansüstü öğrenciler, araştırma birimlerinde çalışan temel bilimci.
FİNANSÖRLER: Araştırmaya kaynak sağlayan her türlü ulusal ve uluslararası kurum ve kişiler.
İHTİYAÇ SAHİPLERİ: Araştırmayı uygulayan, üretime ve hizmete dönüştüren sivil ve askeri kurumlar, sanayi, üreticiler ve yöneticiler.
DÜZENLEYİCİ DEVLET: Devletin araştırmayı düzenleyici, birimleri, patent ofisi , meslek odaları, bakanlıklar vb.
TOPLUM: Araştırmaya yön veren sivil toplum örgütleri, mesleki odalar, yayın kurumları , politikacılar ve medya.
DESTEK KURUMLARI: Araştırmayı destekleyen kamu kurumları

1.3 Aşağıda ‘AR-GE KAPSAMINDA YER ALABİLECEK ETKİNLİKLER’ başlığı altında yer alan unsurlardan Ar-Ge faaliyetlerinin iyileştirilmesi için en önemli gördüğünüz tek bir unsura 100 puan veriniz. Geriye kalan unsurlara ise önemlerine göre 0 ile 99 arasında değişen puanlar veriniz. Her bir unsurun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.
AR-GE KAPSAMINDA YER ALABİLECEK ETKİNLİKLER’i tanımlayan unsurlar	Puan
UYGULAMALI VE TEMEL ARAŞTIRMALAR ALANINDA FAALİYETLER: Her türlü ürün (kuram’dan alet’e, kavram’dan süreç’e) geliştirmeyi amaçlayan tüm deneysel, kuramsal çalışmalar.
ENDÜSTRİYEL DANIŞMANLIK HİZMETİ: Proje oluşturmaktan, teknik fizibilite çalışmalarına kadar her türlü etkinlik.
ELDE EDİLEN BİLGİYİ YAYMAK: Makaleler, bildiriler, teknik raporlar ve benzeri tüm yayınlar.
AR-GE KAPSAMINDA YER ALABİLECEK ETKİNLİKLERİN YÖNETİMİ: Proje yönetiminden genel koordinasyona kadar tüm yönetsel ve idari etkinlikler.

1.4 Aşağıda ‘AR-GE FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ İÇİN ODTÜ İÇİNDE GEREKLİ OLAN KURUMLAR VE DÜZENLEMELER’ başlığı altında yer alan unsurlardan Ar-Ge faaliyetlerinin iyileştirilmesi için en önemli gördüğünüz tek bir unsura 100 puan veriniz. Geriye kalan unsurlara ise önemlerine göre 0 ile 99 arasında değişen puanlar veriniz. Her bir unsurun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.

AR-GE FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ İÇİN ODTÜ İÇİNDE GEREKLİ OLAN KURUMLAR VE DÜZENLEMELER’i tanımlayan unsurlar	Puan
ARAŞTIRMA MEKAN VE KURUMLARI: Araştırma Merkezleri, Enstitüler, Teknopark vb. uzmanlık gruplarının oluşturulabildiği disiplinlerarası çalışma olanağı olan yerler.
ARAŞTIRMAYI YÖNLENDİREN YAPILANMALAR: Üniversite-Sanayi işbirliği (yedinci yıl izinlerinin sanayide yapılabilmesine imkan sağlanan düzenlemelerle birlikte), AGÜDÖS ve Döner Sermaye.
ARAŞTIRMAYI DENETLEYEN YAPILANMALAR: Proje Yönetim Merkezi, Proje Koordinasyon Merkezi, Proje İzleme Merkezi gibi.
ARAŞTIRMAYI MADDİ OLARAK DESTEKLEYEN YAPILANMALAR: AFP, Enstitüler vb. Proje değerlendirme yapılanmaları.
ARAŞTIRMAYA KAYNAK YARATMAYA İLİŞKİN DÜZENLEMELER: Ar-Ge kapsamında kalan tüm etkinlikler için kaynak sağlamaya yönelik düzenlemeler

1.5 Aşağıda ‘AR-GE FAALİYETLERİ İÇİN GEREKLİ OLAN İLİŞKİ AĞLARI ‘başlığı altında yer alan unsurlardan Ar-Ge faaliyetlerinin iyileştirilmesi için en önemli gördüğünüz tek bir unsura 100 puan veriniz. Geriye kalan unsurlara ise önemlerine göre 0 ile 99 arasında değişen puanlar veriniz. Her bir unsurun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız
AR-GE FAALİYETLERİ İÇİN GEREKLİ OLAN İLİŞKİ AĞLARI’nı tanımlayan unsurlar	Puan
ULUSAL DESTEK KURULUŞLARIYLA ETKİN BAĞLANTI: Örneğin TÜBİTAK, TÜBA, TTGV
ÜNİVERSİTE İÇİ, ULUSAL ÜNİVERSİTELERLE VE ARAŞTIRMA MERKEZLERİYLE İLİŞKİLER: Disiplinlerarası çalışmalar; ulusal üniversitelerle ve araştırma merkezleriyle ilişkiler.
ULUSAL KAMU VE SİVİL TOPLUM KURULUŞLARIYLA İLİŞKİLER: Örneğin Bakanlıklar, DPT, KOSGEB, TUSİAD.
YURTİÇİ ÖZEL SEKTÖRLE İLİŞKİLER: Yurtiçi özel sektör ile teknoparklar, araştırma enstitüleri ve benzeri organizasyonları kurmaya yönelik ilişkiler.
ULUSLARARASI KURUMLARLA İLİŞKİLER: Örneğin AB programları, Dünya Bankası, ICROM, NATO, NSF, UNDP, UNEP, UNESCO, UNIDO.
YURTDIŞINDAKI ÜNİVERSİTELER VE ARAŞTIRMA MERKEZLERİYLE İLİŞKİLER: Programlar arası değişim ve doktora sonrası eğitim programları, disiplinler arası çalışmalar
ULUSLARARASİ SİVİL TOPLUM KURULUŞLARIYLA İLİŞKİLER: Ar-Ge kapsamında uluslararası STK ile kurulabilen her türlü ilişki.
YURTDIŞI ÖZEL SEKTÖRLE İLİŞKİLER: Ar-Ge kapsamında uluslararası yurtdışı özel sektör kuruluşlar ile kurulabilen her türlü ilişki.
BİLGİ AĞLARI (ORTAK ERİŞİM AĞLARI): Her türden bilgi ağları.
1.6 Aşağıda ‘AR-GE'NİN ALTYAPI UNSURLARI’ başlığı altında yer alan unsurlardan Ar-Ge faaliyetlerinin iyileştirilmesi için en önemli gördüğünüz tek bir unsura 100 puan veriniz. Geriye kalan unsurlara ise önemlerine göre 0 ile 99 arasında değişen puanlar veriniz. Her bir unsurun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.
AR-GE'NİN ALTYAPI UNSURLARI’nı tanımlayan unsurlar	Puan
ARAŞTIRMACI İNSAN KAYNAĞI: Motivasyonu yüksek nitelikli insan gücü, öğretim elemanları, idari personel.
FİZİKSEL ALTYAPI: Laboratuvarlar ve diğer fiziksel olanaklar.
MALİ KAYNAK: Araştırmacılara ve teknik personele ayrılan mali kaynak.
TEKNİK DESTEK HİZMETLERİ (+ TEKNİSYENLER): Teknolojik destek, yüksek teknolojiye uygun donanım, hızlı ve güvenilir onarım ve atölye olanakları, know-how sahibi teknik elemanlar.
BİLGİ DESTEK HİZMETLERİ: Güncel ve geniş kapsamlı kütüphane, bilgisayar donanım ve yazılımları, Internete, bilgi ağları ve sistemlerine erişim, yurtdışı kongrelere katılım olanağı.
ORGANİZASYON VE YÖNETİM: Organizasyon ve kurumsal irade; iyi proje yönetimi, stratejik planlama, rahat çalışma koşulları, fiziksel ve sosyal güvenlik, iletişim.

1.7 Aşağıda ‘AR-GE'NİN ÇIKTILARI’ başlığı altında yer alan unsurlardan Ar-Ge faaliyetlerinin iyileştirilmesi için en önemli gördüğünüz tek bir unsura 100 puan veriniz. Geriye kalan unsurlara ise önemlerine göre 0 ile 99 arasında değişen puanlar veriniz. Her bir unsurun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız
AR-GE'NİN ÇIKTILARI’nı tanımlayan unsurlar	Puan
YENİ BİLGİ VE BECERİ (BİLİMSEL VE TEKNOLOJİK): Temel ve uygulamalı bilim ve teknoloji alanında üretilen bilimsel ve teknik bilgi
YENİ VE/VEYA GELİŞTİRİLMİŞ ÜRÜN, SÜREÇ, SİSTEM, TASARIM: Yeni ürün, süreç, sistem ve tasarımlar; planlama ve tasarım yöntemleri, ölçütleri, teknik altyapı, somut çözümler
TOPLUMSAL YARAR: Ülkenin gelişmesi ve tanıtımı, doğal kaynakların iyi kullanımı, üniversite ve sanayi arasında yeni işbirliği alanlarının geliştirilmesi, gelir artışı
EĞİTİM KALİTESİ: Nitelikli insan gücü
SAYGINLIK: Araştırma kurumunun saygınlık kazanması.
ARAŞTIRMA YETENEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ (+ARAŞTIRMACILAR): Yeni projeler ve araştırma konuları; gelişmiş Ar-Ge altyapısı.
FİKRİ MÜLKİYET (PATENT)

1.8 Aşağıda size Ar-Ge’ yi tanımlayan yedi başlık toplu olarak verilmiştir. Bu başlıklardan Ar-Ge faaliyetlerinin iyileştirilmesi için en önemli gördüğünüz tek bir başlığa 100 puan veriniz. Geri kalan başlıklara ise önemlerine göre 0 ile 99 arasında değişen puanlar veriniz. Her bir başlığın puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.
AR-GE FAALİYETLERİNİ TANIMLAYAN BAŞLIKLAR	Puan
AR-GE FAALİYETLERİNİN AMACI
AR-GE FAALİYETLERİNDE ROL ALAN TARAFLAR
AR-GE KAPSAMINDA YER ALABİLECEK ETKİNLİKLER
AR-GE FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ İÇİN ODTÜ İÇİNDE GEREKLİ OLAN KURUMLAR VE DÜZENLEMELER
AR-GE FAALİYETLERİ İÇİN GEREKLİ OLAN İLİŞKİ AĞLARI
AR-GE'NİN ALTYAPI UNSURLARI
AR-GE'NİN ÇIKTILARI

BÖLÜM II: Üniversitemizde yer alan sorunların göreli önemliliklerinin belirlenmesi

Yukarıda kısaca sözü edilen çalışmanın birinci evresinde Üniversitemiz çalışanları, Üniversitemizdeki sorunları yedi başlık altında toplanan özellikleri ile tanımlamışlardır. Sözü edilen sorun başlıkları ve bunların altında yer alan unsurlar tanımları ile birlikte aşağıda verilmiştir. Ancak, her bir başlık altında yer alan sorun unsurlarının göreli önemliliklerinin elde edilebilmesi için önem sırasına göre dizilmesi gerekmektedir. Bu nedenle, lütfen aşağıda 2.1 den 2.7’ ye kadar numaralandırılarak verilmiş olan başlıklar altında yer alan unsurların önem sırasını, her bir başlıkta yapılan açıklamada istendiği biçimde belirleyiniz.

2.1 Aşağıda ‘ÜNİVERSİTE UĞRAŞ ALANLARI ÇERÇEVESİNDEKİ ETKİNLİKLERDE YAŞANAN SORUNLAR’ başlığı altında yer alan unsurlardan soruna en önemli neden olarak gördüğünüz tek bir unsura 100 puan veriniz. Geriye kalan unsurlara ise önemlerine göre 0 ile 99 arasında değişen puanlar veriniz. Her bir unsurun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.
ÜNİVERSİTE UĞRAŞ ALANLARI ÇERÇEVESİNDEKİ ETKİNLİKLERDE YAŞANAN SORUNLAR’ı tanımlayan unsurlar	Puan
İNSAN KAYNAKLARI: Kadro yaşlanmasının olumsuz etkileri ve doktora çalışmasını teşvikte yetersizlik.
ALT YAPI: Alt yapıdaki fiziksel yetersizlikler
MALİ DESTEK: Mali kaynakların yetersizliği ve/veya erişim güçlükleri.
ÜCRET: Ücret azlığının yarattığı motivasyon eksikliği
İLETİŞİM: İletişimin koordinasyonunda işbirliği ve katılımcılığın gözardı edilmesi, yurtdışı ve sanayi ile ilişkilerde yetersizlik.
KAYNAK YÖNETİMİNDE VERİMSİZLİK: Bürokrasi ve hizmet sorunlarının kısa vadeli çözümlerle birleşmesi sonucu oluşan, adaletsiz kaynak dağılımı ve niteliksiz araştırma.
ARAŞTIRMA-ARAŞTIRMA DIŞI YÜK DENGESİZLİĞİ: Eğitim-öğretim-araştırma politikasında öğretimin öncelikli olması, araştırmaya zaman kalmaması.
BAŞARININ ÖLÇÜLEMEMESİ: Performans değerlendirme ve yayın ölçütlerine yansıma biçimi.
2.2 Aşağıda ‘ODTÜ İÇİ İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR’ başlığı altında yer alan unsurlardan soruna en önemli neden olarak gördüğünüz tek bir unsura 100 puan veriniz. Geriye kalan unsurlara ise önemlerine göre 0 ile 99 arasında değişen puanlar veriniz. Her bir unsurun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.
ODTÜ İÇİ İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR’I tanımlayan unsurlar	Puan
İLETİŞİM: Koordinasyondaki problemlerden oluşan iletişimsizlik, işbirliği zorluğu, okul olanaklarına erişim konusundaki bilgisizlik ve bürokrasi.
YÖNETSEL SORUNLAR: Yönetim politikasındaki hizmette eşitsizlik, ayrımcılık sorunları, bürokrasinin ağırlığı, mali destek ve altyapı sorunları.
İDARİ SORUNLAR: Araştırma politikalarının ve kurumsal kimliğin belirsizliği sonucu oluşan misyonsuzluk, performans değerlendirme ve hiyerarşide yaşanan sorunlar; şeffaflık ve katılımcılıktaki eksiklikler
KİŞİSEL SORUNLAR: Kişisel kaygıların ön plana çıkması, idari iş veya öğretim yüküne bağlı araştırma zamanının azlığı

2.3 Aşağıda ‘YASA, YÖNETMELİK VE ÖRGÜTLENME KONULARINDA YAŞANAN SORUNLAR’ başlığı altında yer alan unsurlardan soruna en önemli neden olarak gördüğünüz tek bir unsura 100 puan veriniz. Geriye kalan unsurlara ise önemlerine göre 0 ile 99 arasında değişen puanlar veriniz. Her bir unsurun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.
YASA, YÖNETMELİK VE ÖRGÜTLENME KONULARINDA YAŞANAN SORUNLAR’ı tanımlayan unsurlar	Puan
GENEL OLARAK ÖZLÜK HAKLARIYLA İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT: Personel atamasını, performans değerlendirmesini, hizmet-içi eğitimi ve yabancı uyruklu öğretim elemanları dahil ücret, emeklilik hakları ile diğer özlük işlerini düzenleyen genel (657 sayılı yasa dahil) ve özel nitelikli mevzuat
GENEL OLARAK MALİ İŞLERLE İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT: Katma bütçe, öğrenci katılım payları ve diğer kaynaklardan sağlanan gelirler ile harcırah ve kesintiler dahil mali kaynakların kullanımını düzenleyen mevzuat
GENEL OLARAK DİĞER İDARİ İŞLERLE İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT: Gerekli esnekliğin ve yeterli kadroların oluşmasına olanak sağlamayan, YÖK Yasası dahil idari işleyişi düzenleyen mevzuat.
UYGULAMA: Sık değişen, etkin şekilde duyurulmayan, belirsizlikler içeren mevzuat; iletişim eksikliği; yetersiz ve eşitsizlik taşıyan uygulama; merkezi ve bürokratik yapılanma
İŞBİRLİĞİ EKSİKLİĞİ: Bireyci yaklaşım ve işbirliği eksikliği; yeterli düzeyde katılımcı, özgür/demokratik bir ortam olmaması.

2.4 Aşağıda ‘ULUSAL VE ULUSLARARASI KURUM VE KURULUŞLARLA OLAN İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR’ başlığı altında yer alan unsurlardan soruna en önemli neden olarak gördüğünüz tek bir unsura 100 puan veriniz. Geriye kalan unsurlara ise önemlerine göre 0 ile 99 arasında değişen puanlar veriniz. Her bir unsurun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.
ULUSAL VE ULUSLARARASI KURUM VE KURULUŞLARLA OLAN İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR’ı tanımlayan unsurlar	Puan
İLETİŞİM VE EŞGÜDÜM YETERSİZLİĞİ: Eşgüdüm yetersizliğinden kaynaklanan bilgi ve erişim sorunları ile bütünleşen yetersiz iletişim.
İLİŞKİLERİN KURUMSALLAŞAMAMASI: Genellikle mevzuat ile ilişkili olarak yaptırım denetim eksikliği ve takip politikalarının tanımlı olmayışı.
PARASAL DESTEK AZLIĞI: Başta ulaşım giderleri olmak üzere tüm finansal sorunlar.
ÖZENDİRME YETERSİZLİKLERİ: İş birliğinin yeterince özendirilemeyişi.

2.5 Aşağıda, ‘FİZİKİ VE BEŞERİ KAYNAKLAR ALANLARINDA YAŞANAN SORUNLAR’ başlığı altında yer alan unsurlardan soruna en önemli neden olarak gördüğünüz tek bir unsura 100 puan veriniz. Geriye kalan unsurlara ise önemlerine göre 0 ile 99 arasında değişen puanlar veriniz. Her bir unsurun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.
FİZİKİ VE BEŞERİ KAYNAKLAR ALANLARINDA YAŞANAN SORUNLAR’ı tanımlayan unsurlar	Puan
İŞGÜCÜ: Teknik eleman, lisansüstü öğrenci dahil nitelikli insan gücünün cezbedilmesi ve mevcudun tutulması konusunda yaşanan sorunlar.
FİZİKSEL ALTYAPI: Çalışma mekanı ve lojman olanaklarında yetersizlik, diğer altyapı eksiklikleri.
ORGANİZASYON SORUNLARI: Kadro ve personel kullanımı, iletişim, birlikte çalışma, personel eğitimi konularında karşılaşılan sorunlar ve uzun vadeli bakış eksikliği.
DESTEK HİZMETLERİ: Ulaşım, bakım-onarım, iyileştirme ve teknik destek (Kesintisiz Güç Kaynağı gibi) hizmetlerinin yetersizliği.

2.6 Aşağıda ‘FİNANSMAN ALANINDA YAŞANAN SORUNLAR’ başlığı altında yer alan unsurlardan soruna en önemli neden olarak gördüğünüz tek bir unsura 100 puan veriniz. Geriye kalan unsurlara ise önemlerine göre 0 ile 99 arasında değişen puanlar veriniz. Her bir unsurun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.
FİNANSMAN ALANINDA YAŞANAN SORUNLAR’ı tanımlayan unsurlar	Puan
KAYNAK YETERSİZLİĞİ VE ARTIRILAMAMASI: Farklı kurum ve kuruluşlardan sağlanan finansman ve kaynakların kısıtlı olması nedeniyle, bilimsel toplantılara katılıma ve diğer faaliyetlere yeterli mali desteğin verilememesi
KAYNAK YÖNETİMİ SORUNU: Harcamalarda katı kurallara bağımlılık, bürokrasi ve uygulamada gecikmeler; plansız yatırım ve harcamalar.
ÜCRET: Üniversite personelinin maaşının düşük olması; kısıtlı proje gelirleri ve AGUDÖS gelirlerinden kesintiler

2.7 Aşağıda ‘ETİK SORUNLAR’ başlığı altında yer alan unsurlardan soruna en önemli neden olarak gördüğünüz tek bir unsura 100 puan veriniz. Geriye kalan unsurlara ise önemlerine göre 0 ile 99 arasında değişen puanlar veriniz. Her bir unsurun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.
ETİK SORUNLAR’ı tanımlayan unsurlar	Puan
DÜRÜSTLÜK: Kurum olanaklarının kişisel amaçla kullanılması ve kişiye gore uygulamalardan kaynaklanan haksız rekabet
GÖREV BİLİNCİ: Sorumluluk bilincinin düşük olması ve aldırmazlık.

2.8 Üniversitemizin sorunlarını tanımlayan yedi başlık aşağıda size toplu olarak verilmiştir. Bu başlıkların göreli önemliliklerinin elde edilebilmesi için önem sırasına dizilmesi gerekmektedir. Bu nedenle, aşağıda verilen sorun başlıklarından Ar-Ge faaliyetlerinin iyileştirilmesi için en önemli gördüğünüz tek bir başlığa 100 puan veriniz. Geri kalan başlıklara ise önemlerine göre 0 ile 99 arasında değişen puanlar veriniz. Her bir başlığın puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.
SORUNLARI TANIMLAYAN BAŞLIKLAR	Puan
ÜNİVERSİTE UĞRAŞ ALANLARI ÇERÇEVESİNDEKİ ETKİNLİKLERDE YAŞANAN SORUNLAR
ODTÜ İÇİ İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR
YASA, YÖNETMELİK VE ÖRGÜTLENME KONULARINDA YAŞANAN SORUNLAR
ULUSAL VE ULUSLARARASI KURUM VE KURULUŞLARLA OLAN İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR
FİZİKİ VE BEŞERİ KAYNAKLAR ALANLARINDA YAŞANAN SORUNLAR
FİNANSMAN ALANINDA YAŞANAN SORUNLAR
ETİK SORUNLAR

BÖLÜM III: Üniversitemizde yer alan sorunlar ile ilgili başlıkların
Ar-Ge’yi tanımlamada kullanılan unsurların başlıkları ile eşleştirilmesi

Bölüm I’ de sizden Ar-Ge’ yi oluşturan unsurları ve başlıkları, Bölüm II’de ise Üniversitemizin sorunları ile ilgili unsurları ve başlıkları önem sırasına göre dizmeniz istenmişti. Bu bölümde ise, Bölüm II’ de belirtilen yedi sorun başlığının hangisinin, Bölüm I’de belirtilen Ar-Ge’yi tanımlamada kullanılan başlıkların iyileştirilmesi için öncelikli olarak çözülmesi gerektiğini aşağıda açıklandığı şekilde belirtmeniz istenmektedir.

3.1 AR-GE FAALİYETLERİNİN AMACI, perspektifinden bakıldığında aşağıda verilen sorun başlıklarından en öncelikli olarak çözülmesini gerekli gördüğünüz tek bir başlığa 100 puan veriniz. Geriye kalan başlıkların önceliklerini ise, her bir başlık için 0 ile 99 arasında değişen puanlar vererek belirtiniz. Her bir sorunun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.
AR-GE FAALİYETLERİNİN AMACI PERSPEKTİFİNDEN BAKARAK	Puan
ÜNİVERSİTE UĞRAŞ ALANLARI ÇERÇEVESİNDEKİ ETKİNLİKLERDE YAŞANAN SORUNLAR
ODTÜ İÇİ İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR
YASA, YÖNETMELİK VE ÖRGÜTLENME KONULARINDA YAŞANAN SORUNLAR
ULUSAL VE ULUSLARARASI KURUM VE KURULUŞLARLA OLAN İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR
FİZİKİ VE BEŞERİ KAYNAKLAR ALANLARINDA YAŞANAN SORUNLAR
FİNANSMAN ALANINDA YAŞANAN SORUNLAR
ETİK SORUNLAR

3.2 AR-GE FAALİYETLERİNDE ROL ALAN TARAFLAR perspektifinden bakıldığında aşağıda verilen sorun başlıklarından öncelikli olarak çözülmesini gerekli gördüğünüz tek bir başlığa 100 puan veriniz. Geriye kalan başlıkların önceliklerini ise, her bir başlık için 0 ile 99 arasında değişen puanlar vererek belirtiniz. Her bir sorunun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.
AR-GE FAALİYETLERİNDE ROL ALAN TARAFLAR PERSPEKTİFİNDEN BAKARAK	Puan
ÜNİVERSİTE UĞRAŞ ALANLARI ÇERÇEVESİNDEKİ ETKİNLİKLERDE YAŞANAN SORUNLAR
ODTÜ İÇİ İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR
YASA, YÖNETMELİK VE ÖRGÜTLENME KONULARINDA YAŞANAN SORUNLAR
ULUSAL VE ULUSLARARASI KURUM VE KURULUŞLARLA OLAN İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR
FİZİKİ VE BEŞERİ KAYNAKLAR ALANLARINDA YAŞANAN SORUNLAR
FİNANSMAN ALANINDA YAŞANAN SORUNLAR
ETİK SORUNLAR

3.3 AR-GE KAPSAMINDA YER ALABİLECEK ETKİNLİKLER perspektifinden bakıldığında aşağıda verilen sorun başlıklarından öncelikli olarak çözülmesini gerekli gördüğünüz tek bir başlığa 100 puan veriniz. Geriye kalan başlıkların önceliklerini ise, her bir başlık için 0 ile 99 arasında değişen puanlar vererek belirtiniz. Her bir sorunun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.
AR-GE KAPSAMINDA YER ALABİLECEK ETKİNLİKLER PERSPEKTİFİNDEN BAKARAK	Puan
ÜNİVERSİTE UĞRAŞ ALANLARI ÇERÇEVESİNDEKİ ETKİNLİKLERDE YAŞANAN SORUNLAR
ODTÜ İÇİ İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR
YASA, YÖNETMELİK VE ÖRGÜTLENME KONULARINDA YAŞANAN SORUNLAR
ULUSAL VE ULUSLARARASI KURUM VE KURULUŞLARLA OLAN İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR
FİZİKİ VE BEŞERİ KAYNAKLAR ALANLARINDA YAŞANAN SORUNLAR
FİNANSMAN ALANINDA YAŞANAN SORUNLAR
ETİK SORUNLAR

3.4 AR-GE FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ İÇİN ODTÜ İÇİNDE GEREKLİ OLAN KURUMLAR VE DÜZENLEMELER perspektifinden bakıldığında aşağıda verilen sorun başlıklarından öncelikli olarak çözülmesini gerekli gördüğünüz tek bir başlığa 100 puan veriniz. Geriye kalan başlıkların önceliklerini ise, her bir başlık için 0 ile 99 arasında değişen puanlar vererek belirtiniz. Her bir sorunun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.
AR-GE FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ İÇİN ODTÜ İÇİNDE GEREKLİ OLAN KURUMLAR VE DÜZENLEMELER PERSPEKTİFİNDEN BAKARAK	Puan
ÜNİVERSİTE UĞRAŞ ALANLARI ÇERÇEVESİNDEKİ ETKİNLİKLERDE YAŞANAN SORUNLAR
ODTÜ İÇİ İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR
YASA, YÖNETMELİK VE ÖRGÜTLENME KONULARINDA YAŞANAN SORUNLAR
ULUSAL VE ULUSLARARASI KURUM VE KURULUŞLARLA OLAN İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR
FİZİKİ VE BEŞERİ KAYNAKLAR ALANLARINDA YAŞANAN SORUNLAR
FİNANSMAN ALANINDA YAŞANAN SORUNLAR
ETİK SORUNLAR

3.5 AR-GE FAALİYETLERİ İÇİN GEREKLİ OLAN İLİŞKİ AĞLARI perspektifinden bakıldığında aşağıda verilen sorun başlıklarından öncelikli olarak çözülmesini gerekli gördüğünüz tek bir başlığa 100 puan veriniz. Geriye kalan başlıkların önceliklerini ise, her bir başlık için 0 ile 99 arasında değişen puanlar vererek belirtiniz. Her bir sorunun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.
AR-GE FAALİYETLERİ İÇİN GEREKLİ OLAN İLİŞKİ AĞLARI PERSPEKTİFİNDEN BAKARAK	Puan
ÜNİVERSİTE UĞRAŞ ALANLARI ÇERÇEVESİNDEKİ ETKİNLİKLERDE YAŞANAN SORUNLAR
ODTÜ İÇİ İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR
YASA, YÖNETMELİK VE ÖRGÜTLENME KONULARINDA YAŞANAN SORUNLAR
ULUSAL VE ULUSLARARASI KURUM VE KURULUŞLARLA OLAN İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR
FİZİKİ VE BEŞERİ KAYNAKLAR ALANLARINDA YAŞANAN SORUNLAR
FİNANSMAN ALANINDA YAŞANAN SORUNLAR
ETİK SORUNLAR

3.6 AR-GE'NİN ALTYAPI UNSURLARI perspektifinden bakıldığında aşağıda verilen sorun başlıklarından öncelikli olarak çözülmesini gerekli gördüğünüz tek bir başlığa 100 puan veriniz. Geriye kalan başlıkların önceliklerini ise, her bir başlık için 0 ile 99 arasında değişen puanlar vererek belirtiniz. Her bir sorunun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.
AR-GE'NİN ALTYAPI UNSURLARI PERSPEKTİFİNDEN BAKARAK	Puan
ÜNİVERSİTE UĞRAŞ ALANLARI ÇERÇEVESİNDEKİ ETKİNLİKLERDE YAŞANAN SORUNLAR
ODTÜ İÇİ İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR
YASA, YÖNETMELİK VE ÖRGÜTLENME KONULARINDA YAŞANAN SORUNLAR
ULUSAL VE ULUSLARARASI KURUM VE KURULUŞLARLA OLAN İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR
FİZİKİ VE BEŞERİ KAYNAKLAR ALANLARINDA YAŞANAN SORUNLAR
FİNANSMAN ALANINDA YAŞANAN SORUNLAR
ETİK SORUNLAR

3.7 AR-GE'NİN ÇIKTILARI perspektifinden bakıldığında aşağıda verilen sorun başlıklarından öncelikli olarak çözülmesini gerekli gördüğünüz tek bir başlığa 100 puan veriniz. Geriye kalan başlıkların önceliklerini ise, her bir başlık için 0 ile 99 arasında değişen puanlar vererek belirtiniz. Her bir sorunun puanını lütfen sağ tarafında yer alan kutucuğa yazınız.
AR-GE'NİN ÇIKTILARI PERSPEKTİFİNDEN BAKARAK	Puan
ÜNİVERSİTE UĞRAŞ ALANLARI ÇERÇEVESİNDEKİ ETKİNLİKLERDE YAŞANAN SORUNLAR
ODTÜ İÇİ İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR
YASA, YÖNETMELİK VE ÖRGÜTLENME KONULARINDA YAŞANAN SORUNLAR
ULUSAL VE ULUSLARARASI KURUM VE KURULUŞLARLA OLAN İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR
FİZİKİ VE BEŞERİ KAYNAKLAR ALANLARINDA YAŞANAN SORUNLAR
FİNANSMAN ALANINDA YAŞANAN SORUNLAR
ETİK SORUNLAR

Lütfen aşağıdaki soruların cevaplarını her bir sorunun yanında bırakılan boşluğa yazınız

1. Fakülteniz:…………..

2. Ünvanınız:…………..

3. Doktora derecenizi aldığınız tarih: ……………

4. Yayınlarınızın toplam sayısı:………
(yurt içi makale …………. , yurt dışı makale………., bildiri……….)

5. Şu ana kadar katıldığınız projelerin (araştırmacı ya da yürütücü olarak) toplam sayısı :………

Yürüttüğünüz uygulamalı araştırmalar var ise bunları yazınız:

6. Size göre, Orta Doğu Teknik Üniversitesi ne gibi Ar-Ge etkinliklerinde bulunmalıdır? Görüşlerinizi lütfen aşağıda bırakılan boşluğa yazınız?

EK-7: YÜZYÜZE GÖRÜŞMELERİN TASARIMI VE GÖRÜŞME YAPILACAK KİŞİLERİN LİSTESİ

Merkez, Laboratuvar ve Atölyeler İle Yapılacak Görüşmelerin İçeriği

(Yüzyüze görüşmeyi yapacak kişinin takip etmesine yönelik

bir yönerge biçiminde hazırlanmıştır.)

ALTYAPI DURUM TESPİTİNE İLİŞKİN GÖRÜŞME İZLENCESİ

Temel Boyutlar ve Boyutlara İlişkin Görüşme Soruları

1. Amaç

1a. Sorumlusu olduğunuz ……….. (merkez/laboratuvar) ne zaman ve hangi amaç ya da amaçları gerçekleştirmek için kuruldu?

1b. Sözünü ettiğiniz bu amaçların hala geçerli olduğunu düşünüyor musunuz? Bu merkez/laboratuvarın bugünkü amaçları nedir?

Sonda (prompt): Amaçlar konusunda başlangıçtan bugüne gerçekleşen bu değişimin ortaya çıkmasında ne tür kurum içi ve kurum dışı dinamikler rol oynamış olabilir? (Veya, ne tür kurum içi veya kurum dışı faktörler amaçlarınızda böylesi bir değişimi zorlamış/gerektirmiş olabilir?)

1c. Bugün için bu merkez/laboratuvarın sözünü ettiğiniz bu amaçlarını bir öncelik sırasına koymanızı istesem, hangi amaç ya da amaçların daha öncelikli olduğunu düşünüyorsunuz?

1d. Saydığınız amaçlar arasında fikri mülkiyet konusuna da değindiniz/fikri mülkiyet konusuna değinmediniz. Fikri mülkiyet konusunun önemli olduğunu düşünüyor musunuz?

Sonda (prompt): Bu konuda ne tür girişimleriniz oldu?

2. İşleyiş/Süreç

2a. Biraz önce sözünü ettiğiniz amaçları gerçeleştirmek için bu merkez/laboratuvarda ne tür etkinliklerde bulunuyorsunuz? (Veya, biraz önce sözünü ettiğiniz amaçları gerçeleştirmek için bu merkez/laboratuvarda üretilen ürünlerin türü ve niteliği hakkında bilgi verebilir misiz?)

2b. Ürettiğiniz bu ürün veya çıktılara üniversitemiz içinden ve dışından taleplerin yeterli olduğunu düşünüyor musunuz?

Sonda (prompt): Talep yetersiz: Bu talep yetersizliğinin nedeni ürünün/çıktının niteliği mi yoksa pazarlama/tanıtım eksikliği midir?

2c. Bu merkez/laboratuvarın üniversitemizin eğitim/öğretim süreçlerine ne tür katkılarda bulunduğunu düşünüyorsunuz? (Veya, üniversitemizdeki eğitim/öğretim etkinliklerine katkı açısından bu merkez/laboratuvarın yeri nedir?)

2d. Üniversitemizin diğer birim, ünite, merkez ve laboratuvarları ile geliştirdiğiniz stratejik iş birliği var mı? Bu tür iş birliğinin önemli olduğunu düşünüyor musunuz?

2e. Bu merkez/laboratuvarın yetenekleri ve kapasitesi açısından maksimum etkililik ve verimlilikte kullanıldığını düşünüyor musunuz?

Hayır: Bu konudaki engeller nelerdir?

Evet: Bu olumlu değerlendirmenizde ölçüt olarak neleri kullanıyorsunuz?

2f. Bu merkezin yönetsel ve örgütsel iç-işleyişi ya da dinamikleri konusunda yaşadığınız sorunlar var mı?

Sonda (prompt):Bu sorunları giderme konusunda ihtiyacınız olan (mali ve idari) desteği bulabiliyor musunuz?

2g. Bu merkez/laboratuvarın fiziki altyapı ve insan kaynakları anlamında yeterliklerini değerlendirir misiniz?

2h. Bu merkezin/laboratuvarın performansını ölçme konusunda kullandığınız yöntemler/ölçütler var mı? (örneğin iş ve performans ölçütleri, kalite göstergeleri, faaliyet raporları, personel değerlendirme, vb.)

Kapanış Sorusu: Benim sorularım bitti. Önemli gördüğünüz ve eklemek istediğiniz başka birşey var mı?

Merkez, Laboratuvar ve Atölyeler İle Yapılacak Görüşmelerin İçeriği (Yüzyüze görüşmeyi yapacak kişinin takip etmesine yönelik bir yönerge biçiminde hazırlanmıştır.)

Kütüphane İle Yapılacak Görüşmelerin İçeriği

(Yüzyüze görüşmeyi yapacak kişinin takip etmesine yönelik

bir yönerge biçiminde hazırlanmıştır.)

Amaç

Bugün gelişmiş ülkelerde hakim olan modern üniversite kütüphanecilik anlayışını dikkate aldığınızda ODTÜ kütüphanesi nerededir?

Sözünü ettiğiniz bu modern kütüphanecilik anlayışını üniversitemizde de hayata geçirebilmek için ne tür temel politikalara ihtiyaç vardır?

İşleyiş/süreç

Kütüphanenin üniversite-içi ve üniversite-dışı kişi ve kurumlarca kullanımı anlamında işleyişe ilişkin en temel sorunlarınız nelerdir? (veya, Kütüphanenin üniversite-içi ve üniversite-dışı kişi ve kurumlara hizmet verme anlamında karşılaştığınız en temel sorunlar nelerdir?)

Finansal yapı/mali kaynaklar

Mali kaynaklarınızın yeterli olduğunu düşünüyor musunuz?

Mali kaynaklarınızı çeşitlendirme konusunda sizce neler yapılabilir?

Teknik altyapı

Başta değindiğiniz modern kütüphanecilik hizmetlerini yerine getirebilmek için gerekli ve yeterli bir teknik altyapıya sahip olup olmadığınız konusunda neler söylersiniz?

Sonda (prompt): Binanız yeterli mi? Konfor? Çalışma odaları, konferans salonu?

Yönetsel/idari boyut

Kütüphanenin (iç) yönetimi konusunda yaşadığınız sorunlar var mı? Kütüphane için ne tür bir iç idari yapının uygun olduğunu düşünüyorsunuz?

Üniversitenin genel idari yapılanmasının kütüphane üzerinde yarattığı sorunlar var mı?

Sonda (prompt): Bu sorunları çözebilmek için sizce neler yapılabilir?

Personel

Kütüphanede çalışan personelin sayısı ve mesleki yeterlikleri hakkında neler söylerdiniz? Bu konuda sorunlarınız var mı?

Personelinizin hizmet-içi eğitim gereksinimi ve bunun giderilmesi konusunda karşılaştığınız sorunlar var mı?

İşbirliği

Kütüphane hizmetlerinin daha etkili ve verimli yapılabilmesi için üniversite içi akademik ve idari birimlerle işbirliği yapabiliyor musunuz? Bu konuda sorunlarınız var mı?

Üniversitemiz dışındaki diğer ulusal ve uluslararası kurum ve kuruluş kütüphaneleriyle ne tür işbirliğiniz var? Bu konuda yaşadığınız sorunlar var mı?

Kullanım/utilization

Sizce üniversite kütüphanesinin kitap, dergi, referans kaynakları ve elektronik yayınlar kolleksiyonu araştırma ağırlıklı bir üniversite olma hedefi göz ününe alındığında yeterli mi?

Sonda (prompt): Bu konuda ne tür önlemler alınabilir?

Öğrencilerin ve akademik personelin kütüphaneyi kullanım sıklığı veya oranı ne durumdadır (veya, sizce yeterli mi)?

Sonda (prompt): Bu oranı artırmak için neler yapılabilir?

Performans ölçümü

Kütüphanenin kurumsal olarak performansını ölçmede kullandığınız ölçütler var mı? Neler?

Kapanış Sorusu: Konuşmamızda değinmediğimizi düşündüğünüz veya eklemek istediğiniz başka konular var mı?

Bilgi İşlem Merkezi İle Yapılacak Görüşmelerin İçeriği

(Yüzyüze görüşmeyi yapacak kişinin takip etmesine yönelik

bir yönerge biçiminde hazırlanmıştır.)

Amaç

Bilgi İşlem Dairesi olarak temel (kurumsal) amacınız konusunda bilgi verebilir misiniz?

Bugün gelişmiş ülke üniversitelerinde benzer işlevleri üstlenmiş olan birimlerin amaçlarıyla sizin biraz önce sözünü ettiğiniz amaçlar arasında ne tür benzerlik ve farklıklar vardır?

Sonda (prompt): temel farklılıklardan söz ediliyorsa: Benzer amaçları biriminizde hayata geçirebilmek için ne tür engeller olduğunu düşünüyorsunuz?

“Araştırma ağırlıklı bir üniversite olma hedefi” amaçlarınızda ne tür değişiklikler yapmanızı gerektirebilir?

İşleyiş/süreç

Bilgi İşlem’in sunduğu hizmetlerin üniversite-içi ve üniversite-dışı kişi ve kurumlarca kullanımı anlamında işleyişe ilişkin en temel sorunlarınız nelerdir? (veya, Bilgi İşlem’in üniversite-içi ve üniversite-dışı kişi ve kurumlara hizmet verme anlamında karşılaştığı en temel sorunlar nelerdir?)

Finansal yapı/mali kaynaklar

Mali kaynaklarınızın yeterli olduğunu düşünüyor musunuz?

Mali kaynaklarınızı çeşitlendirme konusunda sizce neler yapılabilir?

Teknik altyapı

Başta sözünü ettiğiniz amaçları gerçekleştirmek için gerekli ve yeterli bir teknik altyapıya sahip olduğunuzu düşünüyor musunuz?

Sonda (prompt): Teknik altyapıyı daha iyi hale getirebilmek için sizce neler yapılması gerekir?

Yönetsel/idari boyut

Bilgi İşlem Dairesi’nin (iç) yönetimi konusunda yaşadığınız sorunlar var mı? Bilgi İşlem için ne tür bir iç idari yapının uygun olduğunu düşünüyorsunuz?

Üniversitenin genel idari yapılanmasının Bilgi İşlem üzerinde yarattığı sorunlar var mı?

Sonda (prompt): Bu sorunları çözebilmek için sizce neler yapılabilir?

Personel

Biriminizde çalışan personelin sayısı ve mesleki yeterlikleri hakkında neler söylerdiniz? Bu konuda sorunlarınız var mı?

Personel istihdam etme konusunda yaşadığınız sorunları çözebilmek için neler yapılabilir?

Personelinizin hizmet-içi eğitim gereksinimi ve bunun giderilmesi konusunda karşılaştığınız sorunlar var mı?

İşbirliği

Sunduğunuz hizmetlerin daha etkili ve verimli yapılabilmesi için üniversite içi akademik ve idari birimlerle işbirliği yapabiliyor musunuz? Bu konuda sorunlarınız var mı?

Üniversitemiz dışındaki diğer ulusal ve uluslararası kurum ve kuruluşlarla ne tür işbirliğiniz var? Bu konuda yaşadığınız sorunlar var mı?

Kullanım/utilization

Öğrencilerin, akademik ve idari personelin sunduğunuz hizmetleri kullanım sıklığı veya oranı ne durumdadır (veya, sizce yeterli mi)?

Sonda (prompt): Bu oranı artırmak için neler yapılabilir?

Performans ölçümü

Biriminizin kurumsal performansını ölçmede kullandığınız ölçütler var mı? Neler?

Kapanış Sorusu: Konuşmamızda değinmediğimizi düşündüğünüz veya eklemek istediğiniz başka konular var mı?

Yüzyüze Görüşme Yapılması Planlanan Merkez, Laboratuvar ve Atölyeler ile Görüşme Yapılacak Kişilerin Listesi Kişilerin Listesi

1. Ataman Özdurmuş (End. Ür. Atelyeler)

2. Seyit Kapusuz (Matbaa)

3. Bülent Karasözen (Kütüp. Dairesi Başk.)

4. Ayla Altun (Bilgi İşlem Dairesi Başk.)

5. Mesude İşcan (Moleküler Biyoloji)

6. Raşit Turan (Katı Hal Lab.)

7. Teoman Tinçer (Kimya Lab.)

8. Ayşegül Fışıloğlu (İşitme Lab. Psik Böl.)

9. Ender Okandan (Petrol Araştırma Merk.)

10. Ömer Öz (KOSGEB)

11. Faruk Arınç (Isı ve Kütle Transferi Merkezi)

12. Asuman Doğaç (Yazılım Araştırma ve Geliştirme Merk)

13. Kaya Özalpgün (GİSAM)

14. Haluk Sucuoğlu (Deprem Araştırmaları Merk.)

15. Raci Bademli (Şehir Bölge Planl. GALIPOLI)

16. Nurkan Karahanoğlu (Jeoloji-Jeofizik Araştırma Merk.)

17. Ayşe Ayata (KORA)

18. Polat Gürkan (Afet Yönetimi Araş. Merk.)

19. Yakup Kepenek (TEKPOL)

20. Mustafa Gökler (Biltir)

21. Alpay Ankara (Kaynak Teknolojisi ve Tahribatsiz Muayene)

EK-8 PAYDAŞLARA GÖNDERİLMEK ÜZERE HAZIRLANAN ÖRNEK MEKTUPLAR

I - Üniversitelerin ODTÜ’de yapılan Ar-Ge’ye faaliyetlerine yönelik beklentilerini almayı amaçlayan sorular ve kapak yazısı

Sn.

Sanayileşmiş ve yeni sanayileşen ülkelerin bilgiye dayalı ekonomi aşamasına gelmelerinde üniversite-sanayi iş birliğinin önemli bir rol oynadığı bilinmektedir. Ülkemizin başlıca araştırma üniversitelerinden birisi olarak, sahip olduğumuz eğitim ve araştırma yeteneğinin diğer üniversitelerimizin ve toplumun hizmetine daha etkin bir biçimde sunulmasını sağlamak ve bu konuda üniversiteler arası iş birliğini geliştirmek amacı ile bir “durum tespiti” çalışması başlatmış bulunuyoruz.

Bu kapsamda, üniversitelerimizin Ar-Ge anlamında ODTÜ’den beklentilerini bilmemizin üniversitemizin geliştireceği kısa ve uzun vadeli kurumsal politikaların biçimlenmesinde önemli bir katkı getireceği düşüncesindeyiz. Bu amaca yönelik görüşlerinizi almak amacıyla Ar-Ge etkinliklerine ilişkin ekte sunulan iki açık-uçlu soru bulacaksınız. Bu sorulara vereceğiniz yanıtlar üniversitemizin temel kurumsal politikalarının şekillenmesinde önemli katkılar getirecektir.

Çok değerli zamanınızı ayırarak ekteki formda yer alan soruları cevaplandırmanız ve değerli görüşlerinizi bizimle paylaşmanız yukarıda belirttiğim amaca ulaşmamız konusunda bize ışık tutacaktır.

Katkılarınız için çok teşekkür ederim.

Saygılarımla,

Prof. Dr. Ural Akbulut

Rektör

Yönerge: Lütfen aşağıdaki her bir sorunun cevabını, sorunun altında bırakılan boşluğa yazınız. Sorulara cevap verirken detaydan çok lütfen önemli gördüğünüz temel unsurları vurgulamaya çalışınız. Mümkün olduğu ölçüde kısa cümleler kullanınız.

Sorular

1. Üniversitenizin, Orta Doğu Teknik Üniversitesi’nden Eğitim, Hizmet ve Ar-Ge konularında beklentileri nelerdir ?

2. a. Yukarıda sıraladığınız beklentiler şu ana kadar ne ölçüde karşılanmıştır?

II – YÖK’e gönderilmesi planlanan yazı

Orta Doğu Teknik Üniversitesi’nin araştırma yeteneğini “Araştırma Ağırlıklı Uluslararası bir Üniversite” hedefi doğrultusunda daha da geliştirmek, buna yönelik üniversite öncelikleri saptamak ve değerlendirmek amacıyla yürütülen bir proje kapsamında, Orta Doğu Teknik Üniversitesi araştırma faaliyetinin olası dış paydaşlarına Üniversitemizden araştırma konusunda ne gibi talepleri olabileceğini sormaktayız. Bu araştırmadan beklediğimiz önemli bir sonuç, ulusal bilim ve teknoloji sisteminin;

Değişik araştırma kurumlarını (üniversite, devlet, endüstriyel)

Değişik araştırma alanlarını ve bilim dallarını

Değişik mekansal düzeylerde (yerel, ulusal, uluslararası, makro-bölgesel) gerçekleşen araştırma ve işbirliğini

dikkate alarak ulusal yenilik sistemi içindeki konumumuzu daha iyi belirlemektir. Bu bağlamda;

İnsan Kaynağı Değişimi (öğretim üyesi ve öğrenci araştırmacıların karşılıklı ziyareti)

Kütüphane Ağı (kütüphane ve benzeri üniversite bilgi kaynaklarından karşılıklı yararlanmak üzere yapılacak düzenleme)

Araştırma İşbirliği ( ortak araştırma hedefleri tabanında sağlanacak kalıcı iletişim ve işbirliği)

gibi konularda Yüksek Öğrenim Kurumu’nun üstlenmemizi beklediği sistemik role ilişkin önerileriniz, araştırma üniversitesi hedefimiz için geliştireceğimiz stratejinin değerli bir girdisi olacaktır.

Ürettiği yeni bilgi ve bu bilginin sanayiye aktarılması nedeniyle ekonomik ve toplumsal gelişme politikalarının ilgi odağı olan üniversitenin artık çağdaş bilgi üretim sistemi içindeki konumu açısından da ilgi uyandırdığı bir dönemde Üniversitemiz;

araştırma çıktısını büyütüp çeşitlendirerek

kalite değerlendirmesini etkinleştirerek ve

araştırma için başka kurum ve kuruluşlarla işbirliğine giderek

önemini korumayı sürdürecektir. İlginiz için teşekkür ederim.

Saygılarımla

III – Yurt dışındaki Üniversitelerin ODTÜ’de yapılan Ar-Ge’ye faaliyetlerine yönelik beklentilerini almayı amaçlayan sorular ve kapak yazısı

Dear Sirs;

Middle East Technical University is one of the leading research institutions of Turkey. We are however, in the process of further strengthening our research capability to become a research-based university with international stature. In order to develop a successful strategy towards this goal, a forward-looking university project has been launched to determine our priorities for future action. In this context, we believe that the foreign universities whom we have close ties with can provide invaluable information by making suggestions on topics like;

· Researcher mobility to and from METU and exchange programs including graduate students

· Mutual utilization of information/knowledge networks and libraries

· Prerequisites of formal and informal research collaboration with METU and long lasting interaction.

Your suggestions should specifically aim at improving existing ties and research interaction between the two institutions, thus providing international opinion on raising METU research capacity to a level suitable for global scientific collaboration. In this respect, we view your suggestions as coming from a likely stakeholder of METU research activity. They will be important contributions to our project in charting new directions and developing new skills for future METU research in an increasingly competitive and cooperative world of science.

Yours Sincerely,

IV- Endüstri kuruluşlarının Ar-Ge’ye yönelik beklentilerini almayı amaçlayan sorular ve kapak yazısı

Sn.

Sanayileşmiş ve yeni sanayileşen ülkelerin bilgiye dayalı ekonomi aşamasına gelmelerinde üniversite-sanayi iş birliğinin önemli bir rol oynadığı bilinmektedir. Ülkemizin başlıca araştırma üniversitelerinden birisi olarak, sahip olduğumuz eğitim ve araştırma yeteneğinin toplumun hizmetine daha etkin bir biçimde sunulmasını sağlamak ve üniversite-sanayi iş birliğini geliştirmek amacı ile bir “durum tespiti” çalışması başlatmış bulunuyoruz.

Bu kapsamda, sanayi kuruluşlarının Ar-Ge anlamında ODTÜ’den beklentilerini bilmemizin üniversitemizin geliştireceği kısa ve uzun vadeli kurumsal politikaların biçimlenmesinde önemli bir katkı getireceği düşüncesindeyiz. Bu amaca yönelik görüşlerinizi almak amacıyla üniversite-sanayi işbirliği ve Ar-Ge etkinliklerine ilişkin ekte sunulan iki açık-uçlu soru bulacaksınız. Bu sorulara vereceğiniz yanıtlar üniversitemizin temel kurumsal politikalarının şekillenmesinde önemli katkılar getirecektir.

Katkılarınız için çok teşekkür ederim.

Saygılarımla,

Prof. Dr. Ural Akbulut

Rektör

Sorular

Kuruluşunuzun, Orta Doğu Teknik Üniversitesi’nden Eğitim, Hizmet ve Ar-Ge konularında beklentileri nelerdir ?

2.a. Yukarıda sıraladığınız beklentiler şu ana kadar ne ölçüde karşılanmıştır?

2.b. Bu konuda yetersizlik görüyorsanız, beklentilerinizin daha iyi karşılanabilmesi için kurum olarak bizim ne yapmamızı önerirsiniz?

EK-9 BİLGİ FORMU YANITLARININ GRAFİKSEL OLARAK GÖSTERİLMESİ

AR-GE TANIMLARI ALTBAŞLIKLARI GENEL SIRALAMASI

A1: AR-GE FAALİYETLERİNİN AMACI

A2: AR-GE FAALİYETLERİNDE ROL ALAN TARAFLAR

A3:AR-GE KAPSAMINDA YER ALABİLECEK ETKİNLİKLER

A4:AR-GE FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ İÇİN ODTÜ İÇİNDE GEREKLİ OLAN KURUMLAR VE DÜZENLEMELER

A5:AR-GE FAALİYETLERİ İÇİN GEREKLİ OLAN İLİŞKİ AĞLARI

A6:AR-GE'NİN ALTYAPI UNSURLARI

A7:AR-GE'NİN ÇIKTILARI

AR-GE TANIMLARI ALTBAŞLIKLARININ ÜNVANLARA GÖRE SIRALANMASI

AR-GE TANIMLARI ALTBAŞLIKLARININ FAKÜLTELERE GÖRE SIRALANMASI

AR-GE 1. ALTBAŞLIK, A1, (A1: AR-GE FAALİYETLERİNİN AMACI) UNSURLARIN SIRALAMASI

A1.1:ÜRETİM(BİLGİ)

A1.2:GELİŞME (BECERİ)

A1.3:İŞBİRLİKLERİ

A1.4:TOPLUMSAL FAYDA

A1.5:BİREYSEL FAYDA

AR-GE 2. ALTBAŞLIK, A2, (A2: AR-GE FAALİYETLERİNDE ROL ALAN TARAFLAR) UNSURLARIN SIRALAMASI

A2.1 ARAŞTIRMAYI YÜRÜTEN KURUMLAR

A2.2 ARAŞTIRMAYI YAPANLAR

A2.3 FİNANSÖRLER

A2.4 İHTİYAÇ SAHİPLERİ

A2.5 DÜZENLEYİCİ DEVLET

A2.6 TOPLUM

A2.7 DESTEK KURUMLARI

AR-GE 3. ALTBAŞLIK, A3, (A3:AR-GE KAPSAMINDA YER ALABİLECEK ETKİNLİKLER) UNSURLARIN SIRALAMASI

A3.1 UYGULAMALI VE TEMEL ARAŞTIRMALAR ALANINDA FAALİYETLER

A3.2 ENDÜSTRİYEL DANIŞMANLIK HİZMETİ

A3.3 ELDE EDİLEN BİLGİYİ YAYMAK

A3.4 AR-GE KAPSAMINDA YER ALABİLECEK ETKİNLİKLERİN YÖNETİMİ

AR-GE 4. ALTBAŞLIK, A4, (A4:AR-GE FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ İÇİN ODTÜ İÇİNDE GEREKLİ OLAN KURUMLAR VE DÜZENLEMELER) UNSURLARIN SIRALAMASI

A4.1 ARAŞTIRMA MEKAN VE KURUMLARI

A4.2 ARAŞTIRMAYI YÖNLENDİREN YAPILANMALAR

A4.3 ARAŞTIRMAYI DENETLEYEN YAPILANMALAR

A4.4 ARAŞTIRMAYI MADDİ OLARAK DESTEKLEYEN YAPILANMALAR

A4.5 ARAŞTIRMAYA KAYNAK YARATMAYA İLİŞKİN DÜZENLEMELER

AR-GE 5. ALTBAŞLIK, A5, (A5:AR-GE FAALİYETLERİ İÇİN GEREKLİ OLAN İLİŞKİ AĞLARI) UNSURLARIN SIRALAMASI

A5.1 ULUSAL DESTEK KURULUŞLARIYLA ETKİN BAĞLANTI

A5.2 ÜNİVERSİTE İÇİ, ULUSAL ÜNİVERSİTELERLE VE ARAŞTIRMA MERKEZLERİYLE İLİŞKİLER

A5.3 ULUSAL KAMU VE SİVİL TOPLUM KURULUŞLARIYLA İLİŞKİLER

A5.4 YURTİÇİ ÖZEL SEKTÖRLE İLİŞKİLER

A5.5 ULUSLARARASI KURUMLARLA İLİŞKİLER

A5.6 YURTDIŞINDAKI ÜNİVERSİTELER VE ARAŞTIRMA MERKEZLERİYLE İLİŞKİLER

A5.7 ULUSLARARASİ SİVİL TOPLUM KURULUŞLARIYLA İLİŞKİLER

A5.8 YURTDIŞI ÖZEL SEKTÖRLE İLİŞKİLER

A5.9 BİLGİ AĞLARI (ORTAK ERİŞİM AĞLARI)

AR-GE 6. ALTBAŞLIK, A6, (A6:AR-GE'NİN ALTYAPI UNSURLARI) UNSURLARIN SIRALAMASI

A6.1 ARAŞTIRMACI İNSAN KAYNAĞI

A6.2 FİZİKSEL ALTYAPI

A6.3 MALİ KAYNAK

A6.4 TEKNİK DESTEK HİZMETLERİ (+ TEKNİSYENLER)

A6.5 BİLGİ DESTEK HİZMETLERİ

A6.6 ORGANİZASYON VE YÖNETİM

AR-GE 7. ALTBAŞLIK, A7, (A7:AR-GE'NİN ÇIKTILARI) UNSURLARIN SIRALAMASI

A7.1 YENİ BİLGİ VE BECERİ (BİLİMSEL VE TEKNOLOJİK)

A7.2 YENİ VE/VEYA GELİŞTİRİLMİŞ ÜRÜN, SÜREÇ, SİSTEM, TASARIM

A7.3 TOPLUMSAL YARAR

A7.4 EĞİTİM KALİTESİ

A7.5 SAYGINLIK

A7.6 ARAŞTIRMA YETENEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ (+ARAŞTIRMACILAR)

A7.7 FİKRİ MÜLKİYET (PATENT)

AR-GE ‘Yİ TANIMLAYAN UNSURLARIN GENEL SIRALAMASI

A1.1 ÜRETİM(BİLGİ)

A2.2 ARAŞTIRMAYI YAPANLAR

A6.1 ARAŞTIRMACI İNSAN KAYNAĞI

A3.1 UYGULAMALI VE TEMEL ARAŞTIRMALAR ALANINDA FAALİYETLER

A2.3 FİNANSÖRLER

A1.2 GELİŞME (BECERİ)

A7.1 YENİ BİLGİ VE BECERİ (BİLİMSEL VE TEKNOLOJİK)

A6.3 MALİ KAYNAK

A2.4 İHTİYAÇ SAHİPLERİ

A6.2 FİZİKSEL ALTYAPI

A7.2 YENİ VE/VEYA GELİŞTİRİLMİŞ ÜRÜN, SÜREÇ, SİSTEM, TASARIM

A1.4 TOPLUMSAL FAYDA

A6.4 TEKNİK DESTEK HİZMETLERİ (+ TEKNİSYENLER)

A5.6 YURTDIŞINDAKI ÜNİVERSİTELER VE ARAŞTIRMA MERKEZLERİYLE İLİŞKİLER

A7.3 TOPLUMSAL YARAR

A5.1 ULUSAL DESTEK KURULUŞLARIYLA ETKİN BAĞLANTI

A5.5 ULUSLARARASI KURUMLARLA İLİŞKİLER

A6.5 BİLGİ DESTEK HİZMETLERİ

A4.1 ARAŞTIRMA MEKAN VE KURUMLARI

A5.2 ÜNİVERSİTE İÇİ, ULUSAL ÜNİVERSİTELERLE VE ARAŞTIRMA MERKEZLERİYLE İLİŞKİLER

A4.4 ARAŞTIRMAYI MADDİ OLARAK DESTEKLEYEN YAPILANMALAR

A5.4 YURTİÇİ ÖZEL SEKTÖRLE İLİŞKİLER

A4.5 ARAŞTIRMAYA KAYNAK YARATMAYA İLİŞKİN DÜZENLEMELER

A6.6 ORGANİZASYON VE YÖNETİM

A2.1 ARAŞTIRMAYI YÜRÜTEN KURUMLAR

A7.4 EĞİTİM KALİTESİ

A5.9 BİLGİ AĞLARI (ORTAK ERİŞİM AĞLARI)

A4.2 ARAŞTIRMAYI YÖNLENDİREN YAPILANMALAR

A7.6 ARAŞTIRMA YETENEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ (+ARAŞTIRMACILAR)

A3.3 ELDE EDİLEN BİLGİYİ YAYMAK

A1.3 İŞBİRLİKLERİ

A5.3 ULUSAL KAMU VE SİVİL TOPLUM KURULUŞLARIYLA İLİŞKİLER

A7.5 SAYGINLIK

A3.2 ENDÜSTRİYEL DANIŞMANLIK HİZMETİ

A4.3 ARAŞTIRMAYI DENETLEYEN YAPILANMALAR

A2.7 DESTEK KURUMLARI

A7.7 FİKRİ MÜLKİYET (PATENT)

A5.8 YURTDIŞI ÖZEL SEKTÖRLE İLİŞKİLER

A3.4 AR-GE KAPSAMINDA YER ALABİLECEK ETKİNLİKLERİN YÖNETİMİ

A2.5 DÜZENLEYİCİ DEVLET

A1.5 BİREYSEL FAYDA

A2.6 TOPLUM

A5.7 ULUSLARARASİ SİVİL TOPLUM KURULUŞLARIYLA İLİŞKİLER

AR-GE’Yİ TANIMLAYAN UNSURLARIN UNVANLARA GÖRE SIRALANMASI

AR-GE’Yİ TANIMLAYAN UNSURLARIN FAKÜLTELERE GÖRE SIRALANMASI

SORUN TANIMLARI ALTBAŞLIKLARI - GENEL SIRALAMASI

S1:ÜNİVERSİTE UĞRAŞ ALANLARI ÇERÇEVESİNDEKİ ETKİNLİKLERDE YAŞANAN SORUNLAR

S2:ODTÜ İÇİ İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR

S3:YASA, YÖNETMELİK VE ÖRGÜTLENME KONULARINDA YAŞANAN SORUNLAR

S4:ULUSAL VE ULUSLARARASI KURUM VE KURULUŞLARLA OLAN İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR

S5:FİZİKİ VE BEŞERİ KAYNAKLAR ALANLARINDA YAŞANAN SORUNLAR

S6:FİNANSMAN ALANINDA YAŞANAN SORUNLAR

S7:ETİK SORUNLAR

SORUN TANIMLARI ALTBAŞLIKLARININ ÜNVANLARA GÖRE SIRALANMASI

SORUN TANIMLARI ALTBAŞLIKLARININ FAKÜLTELERE GÖRE SIRALANMASI

SORUNLAR 1. ALTBAŞLIK, S1, (S1:ÜNİVERSİTE UĞRAŞ ALANLARI ÇERÇEVESİNDEKİ ETKİNLİKLERDE YAŞANAN SORUNLAR) UNSURLARIN SIRALAMASI

S1.1 İNSAN KAYNAKLARI

S1.2 ALT YAPI

S1.3 MALİ DESTEK

S1.4 ÜCRET

S1.5 İLETİŞİM

S1.6 KAYNAK YÖNETİMİNDE VERİMSİZLİK

S1.7 ARAŞTIRMA-ARAŞTIRMA DIŞI YÜK DENGESİZLİĞİ

S1.8 BAŞARININ ÖLÇÜLEMEMESİ

SORUNLAR 2. ALTBAŞLIK, S2, (S2:ODTÜ İÇİ İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR) UNSURLARIN SIRALAMASI

S2.1 İLETİŞİM

S2.2 YÖNETSEL SORUNLAR

S2.3 İDARİ SORUNLAR

S2.4 KİŞİSEL SORUNLAR

SORUNLAR 3. ALTBAŞLIK, S3, (S3:YASA, YÖNETMELİK VE ÖRGÜTLENME KONULARINDA YAŞANAN SORUNLAR) UNSURLARIN SIRALAMASI

S3.1 GENEL OLARAK ÖZLÜK HAKLARIYLA İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT

S3.2 GENEL OLARAK MALİ İŞLERLE İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT

S3.3 GENEL OLARAK DİĞER İDARİ İŞLERLE İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT

S3.4 UYGULAMA

S3.5 İŞBİRLİĞİ EKSİKLİĞİ

SORUNLAR 4. ALTBAŞLIK, S4, (S4:ULUSAL VE ULUSLARARASI KURUM VE KURULUŞLARLA OLAN İLİŞKİLERDE YAŞANAN SORUNLAR) UNSURLARIN SIRALAMASI

S4.1 İLETİŞİM VE EŞGÜDÜM YETERSİZLİĞİ

S4.2 İLİŞKİLERİN KURUMSALLAŞAMAMASI

S4.3 PARASAL DESTEK AZLIĞI

S4.4 ÖZENDİRME YETERSİZLİKLERİ

SORUNLAR 5. ALTBAŞLIK, S5, (S5:FİZİKİ VE BEŞERİ KAYNAKLAR ALANLARINDA YAŞANAN SORUNLAR) UNSURLARIN SIRALAMASI

S5.1 İŞGÜCÜ

S5.2 FİZİKSEL ALTYAPI

S5.3 ORGANİZASYON SORUNLARI

S5.4 DESTEK HİZMETLERİ

SORUNLAR 6. ALTBAŞLIK, S6, (S6:FİNANSMAN ALANINDA YAŞANAN SORUNLAR) UNSURLARIN SIRALAMASI

S6.1 KAYNAK YETERSİZLİĞİ VE ARTIRILAMAMASI

S6.2 KAYNAK YÖNETİMİ SORUNU

S6.3 ÜCRET

SORUNLAR 7. ALTBAŞLIK, S7, (S7:ETİK SORUNLAR) UNSURLARIN SIRALAMASI

S7.1 DÜRÜSTLÜK

S7.2 GÖREV BİLİNCİ

SORUNLAR’I TANIMLAYAN UNSURLARIN GENEL SIRALAMASI

S1.8 BAŞARININ ÖLÇÜLEMEMESİ

S6.3 ÜCRET

S6.1 KAYNAK YETERSİZLİĞİ VE ARTIRILAMAMASI

S5.1 İŞGÜCÜ

S6.2 KAYNAK YÖNETİMİ SORUNU

S3.2 GENEL OLARAK MALİ İŞLERLE İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT

S5.3 ORGANİZASYON SORUNLARI

S1.3 MALİ DESTEK

S3.1 GENEL OLARAK ÖZLÜK HAKLARIYLA İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT

S4.3 PARASAL DESTEK AZLIĞI

S3.3 GENEL OLARAK DİĞER İDARİ İŞLERLE İLGİLİ YASA, YÖNETMELİK VE MEVZUAT

S5.2 FİZİKSEL ALTYAPI

S1.4 ÜCRET

S5.4 DESTEK HİZMETLERİ

S3.4 UYGULAMA

S1.1 İNSAN KAYNAKLARI

S4.2 İLİŞKİLERİN KURUMSALLAŞAMAMASI

S4.4 ÖZENDİRME YETERSİZLİKLERİ

S4.1 İLETİŞİM VE EŞGÜDÜM YETERSİZLİĞİ

S1.2 ALT YAPI

S1.6 KAYNAK YÖNETİMİNDE VERİMSİZLİK

S1.5 İLETİŞİM

S3.5 İŞBİRLİĞİ EKSİKLİĞİ

S1.7 ARAŞTIRMA-ARAŞTIRMA DIŞI YÜK DENGESİZLİĞİ

S2.3 İDARİ SORUNLAR

S2.2 YÖNETSEL SORUNLAR

S2.4 KİŞİSEL SORUNLAR

S2.1 İLETİŞİM

S7.2 GÖREV BİLİNCİ

S7.1 DÜRÜSTLÜK

SORUNLARI TANIMLAYAN UNSURLARIN UNVANLARA GÖRE SIRALANMASI

SORUNLARI TANIMLAYAN UNSURLARIN FAKÜLTELERE GÖRE SIRALANMASI

EK 10: YÜZYÜZE YAPILAN MÜLAKATLARIN BULGULARI – MERKEZ, LABORATUVAR VE ATÖLYELER

A. AMAÇLAR

I. Merkez, Laboratuvar ve Atölyelerin Kuruluş Amaçları

ODTÜ’de farklı alanlarda faaliyet gösteren merkezlerin, laboratuvarların ve atölyelerin kuruluş amaçlarının aşağıda belirtilen genel başlıklar altında toplandığı görülmektedir.

1. Araştırma: Bu amaç merkez ve laboratuvarlarda yapılan: a) araştırmaları (örn. ‘doğal ve ekonomik afetleri önceden kestirmek ve ülkelerin afetlere karşı direnç kazanmalarını sağlamak için araştırmalar yapmak’ -Afet Yönetimi ve Araştırma Merkezi-, deprem mühendisliğinin kapsamında mühendislik konuları ile ilgili araştırmalar yapmak –Deprem Mühendisliği Araştırma Merkezi) b) bilimsel yayınları, d) yürütülen yüksek lisans ve doktora tezlerini, e) düzenlenen uluslararası bilimsel toplantıları (örn. Isı ve Kütle Transferi Uluslararası Araştırma Merkezi tarafından düzenlenene bilimsel toplantı) içermektedir.

2. Üniversite – sanayi iş birliğini sağlamak, sanayiye destek vermek: Bu amaç altında a) sanayide yürütülen projelere yardımcı olmak (örn. Kimya sanayii ile ilgili araştırma geliştirme projelerine yardımcı olmak- Kimya Laboratuvarı), b) sanayiinin talep ettiği araştırmaları, testleri, tahlilleri yapmak (örn.Petrol endüstrisinin talep ettiği tahlilleri, araştırmaları yapmak- Petrol Araştırmaları Merkezi), c) sanayiinin ihtiyaç duyduğu insan gücünü yetiştirmek (örn. Kaynak Teknolojisi ve Tahribatsız Muayene Lab.), d) girişimcilere idari ve mali anlamda destek olmak, üniversite sanayi iş birliğinde köprü görevi görmek (KOSGEB) yer almaktadır.

3.Eğitim: Bu amaç altında: a) lisans ve yüksek lisans dersleri açmak, b) merkezlerin sahip olduğu laboratuarları üniversitedeki öğrencilerin ve öğretim üyelerinin kullanımına açmak ve uygulamalı çalışmalar yapma imkanı sağlamak, öğretim elemanlarının yapmak istedikleri çalışmalara yönelik altyapı oluşturmak (örn. Atölyeler EÜT böl.), c) bilim adamı ve öğrenci değişimi programları yürütmek (Isı ve Kütle Transferi Uluslararası Araştırma Merkezi), d) üniversitenin ihtiyaç duyduğu ders materyallerini üretmek (GİSAM), e) üniversitenin diplomalarını, kitaplarını broşürlerini basmak (Matbaa), f) uluslararası düzeyde mesleki eğitim vermek (Tahribatsız Muayene ve Kaynak Teknolojisi Laboratuvarı), g) Mimarlık Fakültesinin basit onarım ve obje gereksinimlerinin sağlamak ve öğrencilerin üretimine katkı sağlamak (Atölyeler, EÜT böl atölyeler), h) modern elektronik teknolojisi konusunda nitelikli insan gücünün yetiştirmek yer almaktadır (Katı Hal Laboratuvarı).

4. Teknolojiyi takip etmek: Bu amaç teknolojiyi takip etmeyi ve teknolojik altyapıyı güncellemeyi, yüksek teknolojiyi için gerekli bilgi birikiminin sağlanmasını içermektedir.

II. Bugünkü Amaçlar

Yöneticilerin bir kısmı kuruluş amaçlarının değişmediğini belirtirken bazı yöneticiler kuruluş amaçlarında zaman içerisinde farklılıklar oluştuğunu ifade etmişler ve bu farklılığa neden olan dinamikleri açıklamışlardır. Örneğin, Isı ve Kütle Transferi Uluslararası Araştırma Merkezinin amaçları dünyadaki değişen koşullar ile birlikte daha global hale gelmiştir. Kuruluşta demir perde ülkelerindeki bilim adamları ile iş birliğini amaçlayan bu merkez, bugün Doğu ile Batıdaki bilim adamlarını bir araya getiren bir merkez konumundadır. Bir başka merkez başkanı ise (GİSAM), merkezlerinde dijital teknolojiye yönelim olduğunu bu durumunda merkezden seçmeli ders alan öğrencilerin dijital teknolojiye yönelik olan taleplerinden ve dünyadaki teknolojik gelişmelerden kaynaklandığını ifade etmiştir. KOSGEB ise genç girişimcilerin desteklenmesi amacının daha öncelikli hale geldiğini vurgulamıştır. Bir diğer merkez ise, (Yazılım Araştırma ve Geliştirme Merkezi) ODTÜ teknoparkın açılması, şirketleşme mantığı ile daha iyi ürünlere ulaşılacağının düşünülmesi gerekçeleri ile şirketleşmeyi planlandığını belirtmiştir. Mimarlık Fakültesindeki Atölyelerin amaçlarındaki değişikliğin nedenleri olarak ise Endüstri Ürünleri Tasarımı Bölümünün kurulması ve Avrupa Birliğine giriş süreci ile iş yerlerinin daha çok Endüstri Ürünleri Tasarımcısı bulundurma zorunluluğu belirtilmiştir. Petrol Araştırma Merkezi ise merkezin amaçlarının spektrumunun Türk petrol endüstrisinin tarafsız bir kurum tarafından yapılacak araştırmalara yönelik olarak ortaya çıkan ihtiyacından dolayı değiştiğini, Kimya Laboratuvarı yöneticisi ise son yıllarda Türk Standartları Enstitüsünün yapmadığı araştırmaları yaptıklarını ve sanayiye yardımcı olduklarını belirtmiştir.

III. Fikri Mülkiyet

Mülakata katılan yöneticiler fikri mülkiyet konusunun önemli olduğunu belirtmişlerdir. Ancak merkez, laboratuar ve atölyelerin faaliyetleri doğrultusunda bu konuda farklı uygulamaları bulunmaktadır. Örneğin yöneticilerin bir kısmı bulundukları etkinlikler içinde ürün üretmenin yer almadığını belirtmişler (TEKPOL, Petrol Araştırma Merk., Deprem Mühendisliği Araştırmaları merkezi, Kaynak Eğitimi ve Tahribatsız Muayene Lab., Afet Yönetimi ve Uygulama Araştırma Merkezi) ve fikri mülkiyet konusunun kendileri için uygun olamadığını vurgulamışlardır.

Bir yönetici (Yazılım Araştırma ve Geliştirme Merkezi) fikri mülkiyet konusunda şimdiye kadar bir çalışmaları olmasının ve ‘Intellectual Property Rights’ anlaşması imzalamamış olmalarının daha önce geliştirdikleri yazılımlarda hak idda edememelerine neden olduğunu ve bu anlaşmayı imzalayarak fikri mülkiyetin korunmasını sağlayacaklarını belirtmişdir .

Bir merkez yöneticisi ise (GİSAM) sanatsal ürün ürettikleri için fikri mülkiyet konusunun kendileri için çok önemli olduğunu ve yeni yasal düzenlemeler ile bunu koruma altına aldıklarını, fikri mülkiyete yönelik yönetmeliklerin hazırlanmasında görüş belirtiklerini ve Belgesel Sinemacılar Birliği ile işbirliği yaptıklarını ifade etmiştir.

Başka bir merkez ise (KOSGEB) fikri mülkiyet konusuna kendi faaliyetleri kapsamında farklı bir açıdan bakmakta ve merkezlerinde bulunan firmaların patent başvurusu yapmalarına yardımcı olduklarını ve firmaların patent alma sürecinde hem danışmalık hem de maddi destek sağladıklarını belirtmiştir.

Bir laboratuar yöneticisi ise patentin oldukça pahalı bir sistem olduğunu ve öğretim üyelerinin maaşlarının patent almaya yeterli olmadığını ifade etmiştir (Kimya Laboratuarı).

IV.Amaçların Önem Sırası

ODTÜ’de farklı alanlarda faaliyet gösteren merkezlerin, laboratuvarların ve atölyelerin amaçlarının önem sırası ve bu amaçları kapsayan genel başlıklar aşağıda verilmiştir.

1.Araştırma: Bu başlık altında yer alan maddeler a)Uluslararası araştırmalar yapmak (örn. BİLTİR, Avrupa komisyonunun desteklediği yazılım projelerine katılmak -Yazılım Araştırma ve Geliştirme Merkezi), b) disiplinlerarası lisans üstü çalışmalar yapmak, (örn. TEKPOL, BİLTİR) c) merkezlerin ilgili oldukları konularda bilimsel çalışmalar yapmak (örn. deprem ile ilgili deprem mühendisliğinin kapsamında çalışmalar yapmak, depremin mühendislik yapılarında yaptığı zararın en aza indirgenmesini sağlamak, -Deprem Mühendisliği Araştırma Merkezi-, temel kimya konularında araştırmalar yapmak, Kimya Lab.)

2. Eğitim: Bu başlık altında a) üniversitede yüksek lisans ve lisans öğrencilerine yönelik olarak dersler vermek (örn. GİSAM, Deprem Mühendisliği Araştırma Merkezi, EÜT böl. Atölyeler, BİLTİR), b) uluslararası standartlarda yüksek lisans ve doktora öğrencisi yetiştirmek, c) çeşitli konularda eğitim vermek (örn. Kaynak Teknolojisi ve Tahribatsız Muayene Araştırma Merkezi), d) üniversitenin obje gereksinimlerinin sağlanması ve (EÜT Böl. Atölyeler) öğrencilerin maket ,model çalışmalarına ve yaz stajlarına yönelik çalışmalar yapmak, e) üniversitenin basım işleri (kitap, broşür, diploma vb. - Matbaa) yer almaktadır.

3. Sanayi ile işbirliği, sanayie hizmet : Bu başlık altında ise a) sanyiinin yapacağı araştırmalara destek vermek (örn. Petrol endüstrisine gereksinim duyduğu araştırmalar konusunda yardımcı olmak, petrol ve doğalgaz saha çalışmaları yapmak-Petrol Araştırmaları Merkezi) , b) üniversite dışındaki kuruluşlar ile araştırma projeleri yapmak, projeler yolu ile merkezlere kaynak oluşturmak (örn. TEKPOL), c) savunma sanayiine yönelik araştırmalar yapmak, d) sanayiinin gereksinim duyduğu konularda danışmanlık hizmeti ve eğitim vermek (KOSGEB), e) sanyiinin talep ettiği tahlilleri yapmak (Petrol Araştırma Merkezi), f) sanayiinin sorunlarını çözmek (Kimya Laboratuarı) yer almaktadır.

4. Fiziki ve beşeri altyapıya yönelik olan amaçlar: Bu başlık altında a) Teknolojik altyapının güncellenmesi (Dijital teknoloji ile prodüksiyon GİSAM, makinaların yenilemesi- matbaa), b) merkezin verdiği hizmetler için gerekli olan bazı cihazların alınması (örn. sarsma tahtası- Deprem Mühendisliği Araştırma Merk.) c) teknolojik bilgi birikiminin sağlanması, d) modern elektronik teknolojisinin bilimsel ve teknik alt yapısının oluşmasının sağlanması (Katı Hal Lab.), e) nitelikli insan gücünün yetiştirilmesi ya da insan ve bilgi birikiminin sağlanması f) kamu ve özel kuruluşların talepleri doğrultusunda yeni laboratuarlar eklenmesi (örn. Petrol Araştırma Merkezinde açılacak olan otogaz laboratuarı) yer almaktadır.

B. İŞLEYİŞ

I. Merkez, Laboratuar ve Atölyelerin Etkinlikleri

ODTÜ de yer alan Merkezlerin etkinlikleri genel olarak şu ana başlıklar altında toplanmaktadır.

a. Araştırma ve yayın : merkezler tarafından yapılan bilimsel yayınlar , bilimsel toplantılar, doktora mastır tezleri, oluşturulan bilgi ve veri bankaları, yurt dışındaki bilim adamları ile hazırlanan ortak projeler.

b. Üretim: CD romlar hazırlamak (GİSAM), mikro elektronik teknolojisinin temel yapı taşlarını ve prototiplerini üretmek, öğrencilerin maket, model, proje çalışmaları (EÜT atölyeler), ürün tasarlamak ve üretmek (BİLTİR).

c. Üniversite dışı ulusal kurum ve kuruluşlara (sanayie) yönelik yapılan projeler

ve yürütülen hizmetler: sanayinin sorunlarını çözmek, analizlerini yapmak, ihtiyaç duyduğu testleri yapmak (örn. akaryakıt kalite kontrolü yapmak, tahribatsız muayene yapmak ), savunma sanayiinin kritik stratejik ürünlerinin geliştirilmesine yönelik çalışmalar yapmak (Katı Hal Lab.), kamu ve özel sektördeki firmalar için mekanik tasarım ve üretim yapmak (BİLTİR) yeni kurulan firmaların desteklemek, yer tahsis edilmek, idari teknik ve mali konularda danışmanlık hizmeti sunmak, üniversiteye gelen taleplerin bölümlere iletilmesinde köprü görevi görmek (KOSGEB).

d. Uluslararası kurum ve kuruluşlara yönelik faaliyetler: Avrupa Komisyonu Projelerinin değerlendirilmesinde ve yürütülmesinde hakemlik görevi yürütmek (Yazılım Araştırma ve Geliştirme Merkezi).

e. Eğitim: Mastır ve doktora dersleri açmak, seçmeli dersler açmak, öğrencilerin üretici olmalarına olanak tanıyan teknolojik ve malzeme altyapısını oluşturmak, halk konferansları düzenlemek, halkı eğitici broşür kitapçıklar hazırlamak, yüksek lisans öğrencilerinin temel bilimler ile sanayi arasında köprü kuran bir laboratuarda uygulama yapmasına olanak yaratmak, , uluslararası teknik konularda tez vermek, temel bilimler alanında (Fizik) uygulama imkanı tanıyarak nitelikli elemanlar yetiştirmek, sanayiinin ihtiyaç duyduğu nitelikli insan gücünü yetiştirmek.

f. Üniversite içi kurumlara yönelik etkinlikler: kitap basımak (matbaa), görsel işitsel ders materyali hazırlamak (GİSAM),

g. Teknolojiyi yakından takip etmek: örneğin elektronik ticaret konusunda teknolojiyi yakından takip ederek araştırma geliştirme çalışmaları yapmak, (Yazılım Araştırma ve Geliştirme Merkezi), modern elektronik teknolojisinin alt yapısını oluşturmak (Katı Hal Lab.)

II. Diğer Bölüm, Merkezler, Laboratuar ve Atölyeler ile İşbirliği

Yöneticiler, üniversitede yer alan merkezler, atölyeler, laboratuarlar ve bölümler ile işbirliğinin önemini vurgulamakta ancak, gerekli yasal düzenlemelerin olmaması, merkezlerin çalışma konularının uzmanlık gerektirmesi ve sadece bu alanla ilgilenen kişiler ile iş birliği yapabilmesi, iş birliği için fırsat doğmaması, yapılan girişimlerin henüz sonuç vermemesi ve iş biriliğine ihtiyaç duyulmaması gibi nedenler ile iş birliğinin gelişemediğinin altını çizmektedirler.

Diğer birimler ile iş birşiğine giren Merkez, laboratuar ve atölyelerin ise genellikle bağlı oldukları bölümlerle ve çalışma alanına yakın olan bölümler ile iş birliğine girmeyi tercih ettikleri görülmektedir. Örneğin Isı ve Kütle Transferi Uluslararası Araştırma Merkezi, Makine Mühendisliği bölümü ile, Petrol Araştırma Merkezi petrol, Jeoloji, Kimya bölümleri ile iş birliği içindedir. Disiplinler arası çalışmalar yapan merkezler ise (GİSAM, TEKPOL) farklı bölümler ve merkezler ile iş birliği içinde projeler yürüttüklerini belirtmişlerdir (örn. GİSAM, BİLTİR ve End. Ür. Tas. Böl. iş birliği ile bir CD rom hazırlığı yapılmaktadır.)

Bazı yöneticiler konuları itibari ile bazı kamu kuruluşları ve uluslararası kuruluşlar ile işbirliği içinde oldukları belirtmişlerdir (örn. Afet Araştırmaları Merkezinin Afet işleri genel müd. İle olan ilişkileri, Yazılım Araştırma ve Geliştirme Merkezinin Avrupa’daki Üniversitelerin Yazılım Şirketleri ile işbirliği gibi, Petrol Araştırma Merkezinin KORA ve TÜBİTAK ile, Kimya Laboratuarının SAGE, ROKETSAN gibi kuruluşlar ile iş birliği gibi).

III. İç ve Dış Talepler

Yöneticiler iç ve dış talepler konusunda en sıklıkla sorun yaratan konunun Döner Sermaye Mevzuatındaki sorunlar ve bürokrasi olduğunu ve şu an ki uygulamanın ‘maliyeti arttırdığı ve dış talebi azalttığını’ belirtilmektedir. Bunun yanı sıra merkezlerin akademik kuruluşlar olmalarının pazarlamada sorunlara neden olması, talebe cevap verme sürecinin uzun olması ve ülkedeki ekonomik krizin talebi düşürmesi, Türkiye’ nin Avrupa Topluluğuna üye olmaması nedeni ile proje almada karşılaştığı güçlükler, yüksek teknolojiye yönelik çalışmalar (Örn. Katı Hal Lab.) ile ilgili sanayide yatırım yapılmaması dış talebin azlığının nedenleri arasında sayılmaktadır.

Ancak bir merkez yöneticisi (Petrol Araştırmaları Merkezi) merkezin oluşturduğu veri bankasına ve yapılan çalışmalara üniversite içinden ve dışından taleplerin oldukça yoğun olduğunu belirtmiştir. Başka bir merkez yöneticisi ise (Deprem Mühendisliği Araştırma Merk.) ülkemizdeki son durumun bu merkezin sunduğu hizmetlere talebin artmasında etkili olduğu belirtilmiştir.

Üniversitemizde bazı birimlerin ise (örn. matbaa ve atölyeler) sadece iç talebe cevap verdiği belirtilmektedir.

Merkezlerinin faaliyetlerine yönelik talebin yoğun olduğunu belirten iki merkez yöneticisi ise (örn. Yazılım ve Araştırma ve Geliştirme Merkezi, Tahribatsız Muayene ve Kaynak Eğitimi Merkezi) bürokrasinin talebe cevap vermelerini engellediği belirtilmektedirler.

IV. Eğitim ve Öğretime Katkı

Lisans ve lisans üstü öğrencilerin merkezlerden, laboratuarlardan ve atölyelerden faydalanması ve öğrencilere lisans ve lisansüstü düzeyde seçmeli dersler açılması, öğrencilere uygulama yapma fırsatı tanınması, yüksek lisans öğrencilerinin tezlerine destek olunması, öğrencilere bilgi birikimi sağlanması, genç elemanların proje deneyimi kazanmasına olanak tanıması, disiplinler arası çalışmalara olanak tanınması, üniversite eğitimini tamamlayan mezunlara kendi işlerini kurma konusunda eğitim verilmesi, eğitime yönelik olarak yapılan katkılar arasında sıralanmaktadır. Bunun yanı sıra bir merkez (Afet Yönetimi ve Araştırmaları Merk.) halk eğitimi ve halkın bilinçlendirilmesi konusunda çalışmaları olduğunu belirmiştir. Kimya Laboratuarı ise Mühendislik, Fen ve Edebiyat Fakültesi öğrencilerine laboratuar disiplininin sağlanması ve kimyanın bir çok bölümde kullanılması gereken bir bilim dalı olduğunun öğrencilere öğretilmesini bu laboratuarın eğitime en önemli katkısı olarak görmektedir.

V. Merkez, Atölye ve Laboratuvarların Kapasitesinin Kullanımı

Yöneticiler kapasiteleri açsından Merkez, Laboratuvar ve Atölyelerin kullanımı konusunda farklı görüşler bildirmişlerdir. Örneğin bir merkez (Deprem Mühendisliği Araştırma Merkezi) ellerinde sadece insan kapasitesi olduğunu ve bunu maksimum düzeyde kullandıklarını, merkezin kendi imkanları ile yarattığı kapasitenin Türkiye de deprem mühendisliğinin daha yoğun çalışması için yeterli olmadığını belirtmiştir. Bazı merkezler ve laboratuarlar ise (örn. Katı Hal Lab. Mimarlık Fakültesi Atölyeler) kapasitelerini tam olarak kullanamadıklarını belirtmişlerdir.

Bazı merkezler tam kapasite ile çalıştıklarını belirtirken (örneğin KOSGEB, Yazılım Araştırma ve Geliştirme Merkezi), bazı merkezler sundukları hizmetlerin bazılarında hizmetin tam kapasite ile çalıştıklarını ifade etmişlerdir (örn. petrol araştırma merk. akaryakıt analizinde tam kapasite ile çalışırken petrol sahalarının tespitinde tam kapasite ile çalışmamaktadır, kimya laboratuarı) benzeri bir biçimde Kaynak Araştırmaları ve Tahribatsız Muayene Laboratuvarı tahribatsız muayenede kullanım kapasitesinin % 50, kaynak merkezinde kapasitenin de % 60 olduğunu belirtmiştir.

Merkezlerin tam kapasite ile kullanılmamasının nedenleri olarak ise, eleman sayısının (öğretim üyesi) azlığı, teknik eleman yetersizliği ve bu elemanlara sağlanan ekonomik koşulların iyi olmaması, sürekli eleman kaybı, döner sermaye mevzuatından dolayı maliyetin yükselmesi ve dış rekabette zarar edilmesi, ihtiyaç duyulan malzemelerin temininde güçlükler çekilmesi, teknolojik gelişmelere ayak uydurulamaması, idari yapıdaki sıkıntılar, maddi olanakların kısıtlı olması ya da sürekli para akışının olmayışı, bürokrasinin ve döner sermaye mevzuatının projelerin maliyetini arttırması bürokrasinin çok zaman alması gibi nedenler sayılmaktadır.

VI. Merkezlerin İç İşleyiş Konusundaki Sorunları

Bazı yöneticiler idari, merkezin iç işleyişi konularında sıkıntı yaşamadıklarını belirtmişlerdir (örn. KOSGEB, Petrol Araştırmaları Merk.). Diğer merkezler ise üniversite içinde işlerin yavaş yürümesi, merkezlere olan talebi yönlendirecek, müracaatları değerlendirecek bir birim olmaması (Kaynak ve Tahribatsız Muayene Merk), ekonomik özerkliğin olmaması, bürokrasi, devletin aldığı kararlar, para kaynaklarının kullanılması konusundaki mevzuat, teknik eleman çalıştırmak ve motive etmek için herhangi bir mekanizma olmaması, merkez yönergelerinin merkezlerin yapısına uygun olmaması, (örn. merkezlerde gelecek yıl için bütçe yapılması isteniyor ancak merkezler proje bazında çalıştığı için bunu yapmak merkezler açısından pek mümkün olmuyor.) döner sermaye projelerinden ara eleman alınamaması, merkezlerde idari göreve sahip olan öğretim üyesinin bu görevinin diğer idari görevler gibi terfi ve üniversite içindeki imkanlarda (örn. lojman puanına) dikkate alınmaması, öğretim üyeleri ile teknik personel arasında yaşanılan sorunları çözmede yaşanılan güçlükler, mali sıkıntılar, demirbaş alma zorunluluğu olması, merkezlerin seyahat ve konaklama bütçesinin olmaması, teknisyenlerin öğrenmeye açık olmaması, danışma kurullarının çok etkili kullanılmaması ve bazı merkezlerde olduğu gibi (örn. GİSAM) merkezin çalıştığı konular ile ilgisi olmayan kişilerin bu kurullarda yer alması merkezlerin idari sorunları arasında yer almaktadır.

VII. İdari Sorunları Giderme Konusunda Alınan Destekler

Mali sorunların çözümünde yeterince destek alamadıklarını belirten yöneticiler, mali özerkliğin gittikçe sınırlandığını ve parasal konularda ODTÜ AFP, TÜBİTAK, DPT gibi ODTÜ içi ve dışı birimlerde alınan mali desteğinde yetersiz kaldığını vurgulamaktadırlar. Ayrıca idari işlerin asıl işlerin önüne geçebildiğini ve bu konudaki desteğinde yetersiz olduğunu belirtmişlerdir.

VIII.Merkez, Laboratuvar ve Atölyelerin İnsan Kaynakları ve Fiziki Alt Yapısı

İnsan kaynakları : Merkez yöneticileri merkezlerin temel eleman kaynağını öğretim üyelerinin ve yüksek lisans öğrencilerinin oluşturduğunu belirtmişlerdir. Merkezler personel ihtiyacını kendi yetiştirdikleri elemanlarla sağladıklarını ancak yetişen elemanları sürekli kaybettiklerini ve merkezlerde sürekli bir eleman sirkülasyonu olduğu ifade etmişlerdir. Bölümlerden gelen öğretim üyelerinin merkezlerde çalışmak için izin almalarının güç olması, merkezlere teknik eleman alınamaması, var olan teknik elemanları motive edecek olanakların sunulamaması, cihazların onarımında da teknik eleman sıkıntısı çekilmesi, bürokratik işlerde sözleşmeli personelden faydalanılamaması, bazı merkezlerin elemanlarının (örn. KOSGEB) ODTÜ’nün imkanlarından yararlanamaması ve kampuse girişlerde sıkıntı yaşamaları, insan kaynakları alanında merkezlerde yaşanılan sorunlar arasında yer almaktadır.

Fiziki Alt Yapı: Yöneticilerin bir kısmı (örn. Kaynak Teknolojisi ve Tahribatsız Muayene Araştırma Merkezi, KOSGEB) fiziki alt yapı mekan, makine ve teçhizat konusunda fazla bir sıkıntıları olmadığını belirtilirken, bir laboratuar yöneticisi (Katı Hal lab. ) sahip oldukları mekanın laboratuara uygun olmadığını, bazı merkezler fiziki alt yapının yenilenmesi gerektiğini, (örn. GİSAM, matbaa) ve mekanın genişletilmesine gereksinim duyduklarını TEKNOKENT’te (BİLTİR) yer edinmek istediklerini belirtmişlerdir. Bazı merkezler gerekli araçlara ve altyapıya sahip olduklarını ancak teknik eleman yetersizliğinin cihazların kullanımı ve bakım onarımında sorun yarattığını belirtmektedirler. Teknik bakım onarımın ve laboratuarda kullanılan kimyasalların pahalı olması da dile getirilen sorunlardan bir başkasıdır.

Ayrıca bir merkez müdürü (BİLTİR) İstanbul da sanayinin asıl bulunduğu yerde bir irtibat ofisinin gerekli olduğunu vurgulamıştır.

IX. Merkez, Laboratuvar ve Atölyelerin Performanslarının Değerlendirilmesi

Bir merkez yöneticisi personelin performansını değerlendirmeye yönelik sorular sorulduğu belirtmiş (Petrol Araştırmaları Merkezi), diğer iki merkez (KOSGEB, Petrol Araştırmaları Merkezi) İSO 9001 belgesine sahip olduğunu belirtmiş bir başka merkez (Tahribatsız Muayene ve Kaynak Teknolojisi Merkezi) Avrupa Topluluğuna Müracaat ederek akreditasyon almıştır. Bir diğer merkezde de İSO standartlarına geçiş aşamasından olduğunu belirtmiştir (BİLTİR). Ancak diğer merkezlerde merkezin performansını belirlemeye yönelik bu tür çalışmaların olmadığı gözlenmektedir. Yöneticiler, performans değerlendirmesinde ölçüt olarak mastır ve doktora tezlerini, yaptıkları yayınları, faaliyet raporlarını, makine ve teçhizatın kullanım sıklığını, yapılan projelerin sayılarını ve niteliğini ve mali getirisini, sunulan hizmetlere yönelik talebi, öğrencilere laboratuarlarda sunulan güncel değişimlere yönelik alet ve cihazların merkezlerin performansları hakkında fikir veren göstergeler olduğu ifade etmişlerdir.

Bir merkezde (GİSAM) personel ile yapılan değerlendirme toplantılarının yapılan işlerin değerlendirilmesi açısından önemli olduğunu vurgulamıştır.

İki merkez yöneticisi şu an merkezlerin performanslarını değerlendirmeye yönelik bir sistem olmamasını eleştirirken tüm merkezlerin belli standartlara göre akredite edilmesi gerektiğini vurgulamışlar ve merkezler için objektif değerlendirme kriterleri konulmasını (merkezlerin üniversiteye kazandırdığı paranın, projelerden yetiştirilen öğrencilerin, doktora ve mastır tezlerinin, akademik yayınları vb. kriterler) ve başarısız olanların faaliyetlerine son verilmesini önerilmiştir.

X. Yöneticilerin Eklemek İstedikleri Görüşler

Yöneticilerine kendilerine yöneltilen sorular dışında eklemek istedikleri görüşleri sorulduğunda ise,

· disiplinlerarası işbirliğini geliştirici önlemler alınması,

· topluma dönüşü olan, ülke çıkarlarına yönelik araştırma konularının öncelikli olması, gelecekte Türkiye de hangi tür araştırma geliştirme faaliyetlerine gereksinim duyulacağının ortaya çıkarılması,

· özel sektör ile kamu iş birliğinin desteklenmesi,

· Avrupa Birliği sürecine entegre olunması, 2002 çerçeve programının Türkiye nin katılımına sağlamaya yönelik çalışmaların yapılması,

· AFP ve DPT projelerine öncelik verilmesi,

· Rektörlüğün bazı büyük önemli altyapı harcamalarında merkezlere destek olması (örn. Deprem Araştırma Merkezi 500-600 bin dolarlık bir sarsma makinasına ihtiyaç duyduğunu ve bunu kendi maddi imkanları ile alamadığını belirtmektedir.)

· başarılı olan merkezlerin maddi olarak Rektörlük tarafından desteklenmesi,

· üniversitenin değişik bölümlerinde yer alan laboratuarların merkezileştirilmesi, ve benzer işleri yapan personeli burada toplanması, uzmanlaşması, ve böylece her fakülteye her bölüme servis verecek eğitim işlikleri kurulması,

· araştırma merkezlerinin yönetim kurullarına endüstriden konu ile ilgili kişilerin atanması (Petrol Araştırma Merkezinde olduğu gibi),

· merkezler tarafından düzenlenen uluslararası toplantılarda sunulan bildirilere atama kriterlerinde daha çok puan verilmesi (Isı ve Kütle Transferi Uluslararası Araştırma Merkezi) eklenen görüşler arasında yer almaktadır.

EK 11: YÜZYÜZE YAPILAN MÜLAKATLARIN BULGULARI – KÜTÜPHANE

A. Amaç

ODTÜ Kütüphanesinin amacı, dünyadaki kütüphanecilik alanındaki gelişmeleri izlemek ve Web teknolojisi ve enformasyon sektöründeki gelişmelere paralel olarak girişimlerde bulunmaktır. Başka bir deyişle ODTÜ kütüphanesi, bir çok kaynağın elektronik ortama aktarıldığı ve öğrencinin elektronik ortamdan, internetten ve basılı materyalden yararlandığı bir elektronik öğrenme ortamının yaratıldığı dijital kütüphane olma yolunda ilerlemektedir. Bu amaç doğrultusunda Kütüphanedeki elektronik dergi sayısı arttırılmakta (şu an 7000’in üzerinde eletronik dergi bulunmaktadır) ve yurt dışındaki üniversiteler ile karşılaştırılabilecek düzeyde bir kitap alımı yapılamaktadır. Ayrıca lisans üstü eğitime yönelik kaynaklara da ağırlık verilmesi planlanmaktadır.

B. İşleyiş ve Kullanım

Kütüphanenin kolleksiyonlarının geliştirilmesinde değişik alanlardan gelen uzman kütüphaneci olmaması nedeni ile sıkıntı çekilmektedir. Koleksiyon oluşumunda hocalardan gelen talepler dikkate alınmakta ve Fen Edebiyat Fakültesinden bir çekirdek koleksiyon oluşturulması konusunda destek alınmaktadır.

Şu an bir araştırma üniversitesinin ihtiyaçları düşünüldüğünde son yılarda elektronik veri tabanları ile bu açığın kapandığı görülmektedir. Fakat kütüphanenin işleyişi açısından bir değerlendirme yapıldığında, kaynaklara olan ihtiyacın tam olarak belirlenememesi, kaynakların tanıtımının yeterince yapılamaması ve kullanım konusunda geri bildirim alınamaması en önemli problemlerdir. Bu nedenle, öğretim üyeleri ile iş birliğine gidilmesi, yüksek lisans öğrencilerinin kullanımını arttıracak ve kütüphanede sunulan hizmetlerin öğrecilere tanıtmını sağlayacak önlemler alınması

(örnegin bir liste oluşturulması) gerekmektedir.

C. Finansal Yapı

Kütüphanenin gelişmesi amacı ile ünivesitenin kendi kaynaklarından aktarılan paralar ve öğrenci harçlarından sağlanan mali kaynaklar kütüphanenin ihtiyaçlarının karşılanmasında yeterli olmamaktadır. Mali sıkıntıların çözümlenebilmesi için oldukça zengin kolleksiyonu olan ve bir çok insanın yararlandığı ODTÜ kütüphanesinin Devlet tarafından özel üniversitelerde olduğu gibi desteklemesi gerekmektedir.

D. Teknik Altyapı

Fiziksel altyapı bakımından kütüphanede eksiklikler bulunmaktadır. Örneğin şu an var olan binanın konforu yetersizdir, depoları tamamı ile doludur ve yeni bir binaya ihtiyaç bulunmaktadır. Yeni bilgisayar alımına (yaklaşık 100 tane) gereksinim vardır. ODTÜ mensuplarının evlerinden elektronik veri bankalarına ulaşımı konusunda bir sunucu oluşturulması da gerekmektedir. Ayrıca ticari bir oluşum olan TEKNOKENT’in kütüphaneye entegre edilmesi sorunu bulunmaktadır.

E. Personel

ODTÜ kütüphanesinin şu ana kadar kütüphanecilik alanında oluşmuş bir insan kaynakları politikası yoktur. Personelin bir kısmının gelişmiş kütüphaneciliğe ve teknolojik gelişmelere ayak uydurmada yaşadığı zorluklar, üniversitenin izlediği terfi politikası ve ücret nedeni ile nitelikli eleman kaybı, yeni işe alınan kütüphanecilik bölümlerinden mezun personelin iyi yetişmemiş olması, personele iş yoğunluğundan dolayı hizmet içi eğitim verilememesi personel konusunda yaşanan sıkıntılardır.

Ancak, ODTÜ Kütüphanensinin gelişmesi için nitelikli personel alımına öncelik verilmesi gerekmektedir. Kütüphanenin hem konusunda uzman kütüphanecilere hem de uzman teknik personele gereksinimi vardır.

F. Yönetsel-idari Boyut

Üniversite kitap ve dergi alımında elinden gelen her türlü desteği göstermektedir. Bu durumun daha iyiye gitmesi için bu desteğin devam etmesi ve personele verilen kıymetin artması gerekmektedir. Üniversite ile idari konularda bir sıkıntı yaşanmamaktadır. Ancak Amerikan üniversitelerinde olduğu gibi kütüphanenin Üniversite Senatosunda temsil edilmesinde fayda vardır.

G. Diğer Kurumlar ile İşbirliği

Kütüphanenin ünivesite içi ve dışındaki kurumlar ile işbirliği anlamında yaşadığı bir sıkıntı bulunmamaktadır. 37 üniversitenin bağlı olduğu Anodolu Üniversiteleri Konsorsyumu (Ankos) iş birliğini ODTÜ yürütmektedir. Ancak ticari bir yapı olan TEKNOKENT’in Kütüphaneye nasıl entegre edileceği konusunda bir belirsizlik bulunmaktadır. Uluslararası kurumlar ile ilişki içinde bulunan ODTÜ kütüphanesi değişik ülkelerdeki kütüphaneler ile iş birliği içindedir (örn. Yunanisan ). Ayrıca kütüphane personeli yurt dışındaki konferanslara gitme konusunda desteklenmektedir.

H. Performans Değerlendirme Ölçütleri

ODTÜ Kütüphanesinin performansının değerlendirilmesinde şu an kullanılan Amerikan Standartları vardır. Çalışanların çalışma düzeyine ve yapılan işlere bakılmaktadır. Akreditasyona yönelik bir çalışma yoktur, çünkü personelin bu konuda çok hazırlık yapması gerekmektedir ve bu durumda çok yoğun çalışma temposu içindeki personele vakit kaybettirecektir.

EK 12: YÜZYÜZE YAPILAN MÜLAKATLARIN BULGULARI – BİLGİ İŞLEM MERKEZİ

A. Amaç

Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığının (BİDB) kurumsal amacı, ODTÜ’nün gerek eğitim gerekse araştırma boyutunda teknolojik alt yapısını geliştirmek, teknolojideki son yenilikleri üniversitede uygulamak ve bu teknoloji üzerine öğrenci ve akademisyenlerin ihtiyaçlarını dikkate alarak yeni servisler katmak ve verilen hizmetlerden adil bir biçimde yararlanılmasını sağlamaktır.

Gelecekte ODTÜ’nün araştırma ağırlıklı bir üniversite olma yönündeki hedef BİDB amaçlarında değişiklik yapmasına neden olmayacaktır. Çünkü araştırma ve eğitimde var olan altyapıyı kullanıcıların hizmetine sunmak BİDB amacıdır bu da araştırmayı zaten içermektedir.

B. İşleyiş süreç

ODTÜ’de bilişim teknolojisine verilen önem BİDB yurt içinde bu konuda öncü konumuna getirmektedir. Yurt dışındaki gelişmiş ülkelerdeki üniversitelerin BİDB ile benzerlikler bulunmaktadır ve bu ülkeler ile kıyaslandığında ODTÜ lehine bir durum olduğu söylenebilir.

BİDB sadece üniversite içine hizmet vermektedir. Üniversite dışına hizmet verme misyonu yoktur.

C. Finansal Yapı/ Mali Kaynaklar

ODTÜ her zaman bilgi teknolojilerindeki yatırıma öncelik vermekte ve bu konudaki yatırımları desteklemektedir. Ancak genel devlet politikası ya da krizler BİDB mali kaynaklarını etkilemektedir. Mali kaynakları çeşitlendirme konusunda dışa dönük projeler yapılabilir ancak BİDB amacı üniversiteye hizmet olduğu için mali kaynak arttırmaya yönelik bu tür girişimler merkezin amaçları ile bağdaşmamakta ve bu nedenle yapılmamaktadır.

D. Teknik Altyapı

BİDB teknik altyapısı zaman zaman tıkansa da yeterli gözükmektedir, tıkanıklıkları aşmak ve hizmetleri daha iyiye götürmek için için her yıl planlamalar yapılmaktadır. Şu an Türkiyede ki diğer üniversitelere oranla teknik alt yapı oldukça güçlüdür bunun için hem kaynak hem de iş gücü ayrılmaktadır. Örneğin PC salonları yenilenmekte, internet alt yapısı güçlendirilmektedir (örn. TR netten alınan internet çıkış kapasitesi ve merkezi sunucuların iyileştirilmesi gibi). Ancak altyapıdaki yenilenmenin sürekli dervam etmesi gerekmektedir.

E. Yönetsel İdari Boyut

BİDB idari yapısını geliştirme konusunda çalışmalar yapılmasında fayda vardır. Örneğin şu an var olan yapıda bir başkan yardımcısı ve her biri kendi konusunda uzmanlaşmış gruplar ve onların yöneticileri bulunmaktadır. Şu anki idari yapıda var olan idari başkan yardımcısı gibi teknik başkan yardımcısının olması günlük işleri kolaylaştıracaktır.

Üniversite genel idari anlamda bir sorun yaşanmamaktadır.

F. Personel

Personel ile ilgili sorunularının başında kadro konusu gelmektedir. BİDB çalışanları grup yöneticileri de dahil olamak üzere araştırma görevlisi kadrosunda görev yapmaktadır. Bu nedenle bir grubun sorumluluğunu taşıyan ve yetkili olan grup yöneticileri için farklı bir kadro yapısının oluşturulması gerekmektedir.

Personel seçiminde BİDB bulunan insan kaynakları birimi yardımcı olmaktadır bu nedenle pozisiyonlara uygun nitelikteki kişiler seçilmektedir.

BİDB kadrosunu yeni üniversiteyi bitiren ya da master yapan gençler oluşturmaktadır. Bu durumda sürekli personel trafiğine neden olmaktadır. Eğitilen, verimli olmaya başlayan gençler görevinden ayrılmakta ve bilişim sektöründeki eleman açığından dolayı özel sektörde astronomik ücretler ile iş bulabilmektedirler. Bu nedenle BİDB çalışan personeli tutmakta güçlük çekmektedir. Ayrıca devletin yavaş yürüyen bürokrasisi elemanlar ayrıldığı zaman onların yerine kısa sürede yeni elemanın hemen alınması konusunda sorun yaratmaktadır. Personelin hizmet içi eğitimi konusunda şu anda BİDB bir sorun yaşanmamaktadır. Gerekli görüldüğü durumlarda bölümler ile iş birliğine gidilmektedir.

Personel ile ilgili karşılaşılan sorunların çözümü için kadro ve ücret sorununun çözümlenmesi, kalıcı bir personel politikasının belirlenmesi gerekmektedir.

G. Finansal ve Mali Kaynaklar

BİDB mali kaynakları konusunda üniversite yönetiminin destek olmaktadır ancak ülke genelindeki sorunlardan mali krizlerden üniversitenin etkilenmesi BİDB da etkilemektedir.

H. Performans Ölçütleri

Teknolojinin sürekli ilerlemesi ve teknolojik alt yapının güncellenmesi kurumsallaşma anlamında yapılan çalışmaların geri plana atılmasına neden olmaktadır. Günlük planlamadan sıyrılıp kalite çalışması yapmak gerekmektedir. Çünkü işleri belli bir sisteme oturtmadan yapmak günlük işleri karmaşıklaştırmaktadır. BİDB performansını değerlendirmek için yapılan herhangi bir ölçüt bulunmamaktadır ancak bu konuda bazı girişimler bulunmaktadır.

I. Diğer Birimler ile İş Birliği

Üniversite içindeki diğer birimler ile iş birliğinde herhangi bir sorun yaşanmamaktadır. Ancak BİDB çalışma temposu ile diğer birimlerin temposu arasında zaman zaman uyumsuzluk olabilmektedir.

BİDB üniversite dışından özellikle kamu kurum kuruluşları ile üniversitelere danışmanlık yapmaktadır. Uluslararası kuruluşlar ile çok fazla bir iletişim yoktur. İlişkiler yurt dışı ile iletişime örnek olarak lisanslı olarak sunulan yazılımların alınması ya da metu.edu. domayninin alınması konusunda yapılan girişimler verilebilir.

İ. Kullanım

Sunulan hizmetlere talep ve kullanımı değerlendirmek için servisleri birer birer ele alıp incelemek gerekmektedir. Şu an BİDB böyle bir çalışma yoktur. Ancak hizmetlerin yoğun kullanımına örnek olarak e-mail verilebilir.